Περὶ παθῶν

Aelius Herodianus

Aelius Herodianus, Περὶ παθῶν, Grammatici Graeci 3.2, Lentz, Teubner, 1868

182b. Ep. Cr. 313, 5: τὰ εἰϲ ω λήγοντα ῥήματα ἕτε βαρυτονεῖται εἶτε περιϲπᾶται, διὰ τοῦ υ βραχυνομένου ἐπεκτείνεται παρὰ τοῖϲ Ἴωϲιν οἷον κινῶ κινύω, φορῶ φορύω, ἐξ οὖ κατὰ παρένθεϲιν Δωρικὴν τοῦ ν φορύνω.

[*](ad fr. *184. Similia habet St. B. 134, 25 Ἀϲπίϲ: τὸ ἐθνικὸν Ἀϲπιδίτηϲ τῷ ἔθει τῶν Αἰθιοπικῶν πόλεων καὶ Λιβυϲϲῶν τὸ δ’ ἀϲπιδιώτηϲ παρὰ τῷ ποιητῇ (B 554, Π 167) κατὰ πλεοναϲμὸν τοῦ ω· ἔϲτι δὲ τοῦτο παρὰ τὸ ἀϲπίδιον Μένανδροϲ κἀϲπίδιον ἐπριάμην τι καὶ μαχαίριον». τὸ δὲ ἀϲπιδίτηϲ Ϲοφοκλῆϲ ἐν Ναυπλίῳ καταπλέοντι «ἀλλ’ ἀϲπιδίτην, ὄντα καὶ πεφραγμένον». Conferri possunt St. B. 474, 7 νῆϲοϲ: ὁ ταύτην οἰκῶν νηϲίτηϲ, τοῦ δὲ νηϲίον νηϲιώτηϲ, p. 512, 20 πατρίϲ. τὸ ἐθνικὸν ὤφειλε πατρίτηϲ· ἄμεινον δὲ τὸ πατριώτηϲ; 4770, 13 αύκρατιϲ πόλιϲ Αἰγύπτου, ὡϲ πολίτηϲ Ναυκρατίτηϲ, καὶ Ναυκρατιώτηϲ ὡϲ Πηλουϲιώτηϲ, ἴϲωϲ ἀπὸ τοῦ Ναυκράτιον Ναυκρατία ὡϲ Ἰταλία Ἰταλιώτηϲ. — De ἀγροιώτηϲ (quod ex E.M. 12, 40 emendavit Larcher) cf. St. B. s. ἀγρόϲ· ἀγρότηϲ καὶ ἀγροιὡτηϲ.)[*](ad fr. [182a]. cf. E. M. 440, 11 τὸ ἤ ἀντὶ τοῦ ὡϲ προϲθέϲει τοῦ τε καὶ πλεοναϲμῶ τοῦ ῦ γίνεται ἠύτε δεῖ δὲ γινώϲκειν ἠύτε ἐν διαϲτάϲει· κανὼν γάρ ἐϲτιν ὁ λέγων, ὅτι οὐκ ἔϲτιν ἐπινοῆϲαι τὸ η καὶ υ ἐν μιᾷ ϲυλλαβῇ χωρὶϲ εἰ μὴ ἐν κλίϲει ῥήματοϲ ὡϲ αὐδῶ ηὔδων, αὐχῶ ηὔχουν· ἀναγκαίωϲ οὖν ἡ διάϲταϲιϲ τοῦ ἠύτε ὁμοίωϲ τῷ γρῆυϲ καὶ νῆυϲ, cum quibus congruit fere Apoll. de adv. 559 seqq.)[*](ad fr. [182b]. Ex compluribus de parectasi vocalis υ in verbis (E. M. 115, 13 ἀνύω, E.M. 111, 14 150, 48, Ep. Cr.I 322, 7) adnotamentis hoc recepi, quia iam vox epectasis (cf. Mon. 43, 31 ἐϲθίω) Herodiani memoriam excitat. huc accedit, quod pleonasmum literae ν in verbis Doricum vocat etiam ap. Eustath. 562, 43.)

236

186. E. M. 176, 45: ἀφέωκα τὸ θέμα ἀμφίβολον· ὁ παρακείμενοϲ ἀφεῖκα, εἶτα ἐλλείψει τοῦ ι καὶ πλεοναϲμῷ τοῦ υ ἀφέωκα. ἄλλοι ὥϲπερ παρὰ τὸ πτῶ γίνεται πέπτηκα καὶ πέπτωκα κατὰ τροπὴν τοῦ η εἰϲ ω, οὕτω καὶ ἧκα πλεοναϲμῷ τοῦ ε ἕηκα καὶ τροπῇ τοῦ η εἰϲ ω· ἀφέωκα καὶ ὁ παθητικὸϲ παρακείμενοϲ κατὰ τὸ τρίτον ἀφέωνται. οὐ δεῖ δὲ τὰ ἀμφιβαλλόμενα παραλαμβάνειν. οὕτωϲ Ἡρωδιανὸϲ ἐν τῷ περὶ παθῶν.

187. Ep. Cram. II 338, 24: ἀπαιωρήϲαϲ: ἐκ τοῦ αἴρω τὸ κουφίζω πλεοναϲμῷ τοῦ ω αἰωρῶ ὥϲπερ ἀπὸ τοῦ ἔθω εἶθα εἴωθα καὶ ἀφεῖκα ἀφέωκα ἢ ἀπὸ τοῦ ἀφῆκα πλεοναϲμῷ τοῦ ε ἀφέηκα καὶ τροπῇ τοῦ μακροῦ εἰϲ μακρὸν ἀφέωκα, καὶ ἀφέωνται κατὰ πάθοϲ. ὁ Ἡρωδιανὸϲ ταῦτα ἐν τῷ κατὰ πάθη(?).

188. E. Gud. 269, 3: ἰάλεμοϲ: ἔϲτιν ἵημι τὸ πέμπω, ἐκ τούτου γίνεται ἴημοϲ, τροπῇ τοῦ η εἰϲ ε ἴεμοϲ καὶ πλεοναϲμῷ τῆϲ αἵ. ϲυλλαβῆϲ ἰάλεμοϲ καὶ ἰαλεμῆϲαι ἐπὶ τοῦ θρηνῆϲαι. οὕτωϲ Ἡρωδιανόϲ.

186a. Schol. A ad II. 272. ἄωρτο. —τοῦ ἄρω ὁ παρακείμενοϲ ἦρκα, ὁ παθητικὸϲ ἦρμαι, ὑπερϲυντέλικοϲ ἤρμην, τὸ τρίτον ἦρτο, ϲυϲτολῇ ἄρτο, ἐπενθέϲει τοῦ ω ἄωρτο ὥϲπερ εἶθα εἴωθα. οὕτωϲ Ἥρωδιανὸϲ ἐν τῷ β τμήματι τῷ περὶ παθῶν Διδύμου.

188a. E. Or. 57, 10: ἐτήτυμον. ἐτεόν ἔτυμον καὶ πλεοναϲμῷ τῆϲ τη ϲυλλαβῆϲ ἐτήτυμον.

[*](ad fr.186. Cum lobeckio El.I 480 verba οὐ δεῖ δὲ τὰ ἀμφιβαλλόμενα παραλαμβάνειν in fine posui, quia his verbis refelluntur ii, qui ἧκα pro perfecto aoristi simili habuerunt. Hinc concludi etiam potest Herodianum alteram explicationem quam Philoxeni fuisse ex Ep. Cr. I 57, 10 comperimus praetulisse. Caeterum necesse fuit pro ἀλλ’ ὥϲπερ scribere ἄλλοι.)[*](ad fr. 187. Lob. El. I 481 not. post αἴρω excidisse arbitratur huiuscemodi verba: αἶρα καὶ πλεοναϲμῷ αἰὡρα, ἐξ οὖ οἰωρέω, equidem αἰωρῶ apposui et post εἴωθα proper antecedens fragm. inserui καὶ ἀφεῖκα ἀφέωκα. ad fr. 188. Omisi quae ex alio loco huc de ἰήϊοϲ vel ἰήιοϲ illata sunt (nam ad hoc vocabulum pertinent ὅτε μὲν ἐπὶ ἡλίου λέγεται, δαϲύνεται ἐπὶ τῆϲ ἀφέϲεωϲ τῶν βελῶν). In E. M. 462, 53 etiam altera originato huic, quae sola in E. ud. exstat , praemissa est: ἔϲτιν ἵημι, ἐκ τούτου ἴηοϲ, εἶτα ἰήεμοϲ, τροπῇ τοῦ η εἰϲ α καὶ πλεοναϲμῷ τοῦ λ ἰάλεμοϲ et in fne pro οὕτωϲ Ἡρωδιανόϲ subscriptum est: οὕτω Φιλόξενοϲ περὶ μονοϲυλλάβων, ὥϲ φηϲιν Ὡρίων. Quun autem in E. Orionis nihil de voce ἰάλεμοϲ traditum sit et constet Herodianum saepe Philoxeni scripta respicere, in E. M. pro Ὠρίων scribendum videtur Ἡρωδιανόϲ. De re cf. Lob. Proll. 98 et 158.)[*](ad fr. 188]. Reperitur eo loco literae Ε, ubi plura Herodianea proferuntur.)

237

189. E. M. 282, 32: ἐδολιοῦϲαν: δολιῶ ὁ παρατατικὸϲ ἐδολίεον ἐδολίουν· τὸ τρίτον τῶν πληθυνφκῶν ἐδολιοῦϲαν. καὶ ὤφειλεν εἶναι ἐδολίεον ἐδολίουν ὥϲπερ ἐποίεον ἐποίουν. ἀλλ’ οἱ Βοιωτοὶ ἐπὶ τῶν μὴ ἐχόντων τὴν μετοχὴν εἰϲ ϲ ὀξύτονον ποιοῦϲι τὸ χρίτον τῷ πρώτῳ ἰϲοϲύλλαβον οἷον ἐμάθομεν ἐμάθοϲαν, εἴδομεν εἴδοϲαν, ἐπὶ δὲ τῶν ἐχόντων τὴν μετοχὴν εἰϲ ϲ ὀξύτονον ποιοῦϲιν ἔνδειαν ϲυλλαβῆϲ καὶ φυλάττουϲι τὴν παραλήγουϲαν τῆϲ γενικῆϲ τῶν μετοχῶν οἷον ἐκοϲμήθημεν ἐκοϲμήθηϲαν ἐκόϲμηθεν ὡϲ τὸ «αὐτὰϲ ἐπεὶ κόϲμηθεν» (Γ 1).

190. ὑποπετριδίων ὀνείρων: Ὕμνου εἰϲ Διοϲκούρουϲ πρώτῳ Ἀλκμὰν ταύτῃ τῇ διὰ τοῦ ιδιοϲ παραγωγῇ ἐχρήϲατο, ᾗπερ χρῶνται οἱ ραμματικοὶ ὡϲ τύμβοϲ τυμβίδιοϲ παῦροϲ παυρίδιοϲ, μοῖχοϲ μοιχίδιοϲ,

190a. Eustath. 890, 9: φαϲὶν Ἀπίων καὶ Ἡρόδωροϲ, ὅτι ἔοικεν ὁ Ῥοδίοϲ ποταμὸϲ παρὰ τὸν ῥόον ὠνομάϲθαι πλεονάϲαντοϲ τοῦ δι ὡϲ καὶ ἐν τῷ πίδαξ. πίαξ γὰρ παρὰ τὸ πιεῖν. καὶ ἐν τῷ πόρδαλιϲ καὶ πάρδαλιϲ· παρὰ τὸ προάλλεϲθαι γὰρ καὶ παράλλεϲθαι.

[*](ad fr. *189. Quamquam similis sententia ap. Eustath. 1759, 36 Heraclidi tribuitur, tamen hoc fragmentum ab Herodiano profectum opinor propter extremam partem de κόϲμηθεν, quae fere congruit cum Il. Pr. Δ 222 ἔδυν πληθυντικόν ἐϲτι ϲυγκοπὲν ἀπὸ τοῦ ἔδυϲαν. — εἰ δέ τιϲ λέγοι, ὅτι τὰ ἑνικὰ καὶ τὰ πληθυντικὰ ὁμοφωνοῦντα καὶ ὁμόχρονά ἐϲτιν οἷον ἔλεγον ἐγὠ καὶ ἔλεγον ἐκεῖνοι, ἵϲτω ὅτι ἐκ ϲυγκοπῆϲ ἐϲτι τοῦτο τοῦ ἔδυϲαν· ἐν δὲ τοϲῖ τοιούτοιϲ τρίτοιϲ η ϲυγκοπὴ ἀναδέχεται λῆξιν τὴν αὐτὴν τῇ παραληγούϲῃ τῆϲ γενικῆϲ τῆϲ κατὰ τὴν μετοχήν, ἔϲταϲαν ἔϲταν, ϲτάντοϲ γάρ — ἐκοϲμήθηϲαν ἐκόϲμηθεν, κοϲμηθέντοϲ γάρ. cf. praeterea Choer. Dict. 535, 21 seqq, E. M. 426, 1 ἤλθοϲαν. Ahrens de dial. Aeol. 210 not. 3. Lob. El. I 485.)[*](ad fr.190. Codicis scriptura haec est: Διονύϲιοϲ ὁ Ϲίδιοϲ (cod. V ap. Gaisf. hebet Ϲίδιτοϲ, DM cι) πρῶτον (cod. V πρῶτοϲ) ταύτῃ τῇ ἐπιβολῇ ἐχρήϲατο, ᾗπερ χρῶνται οἱ γραμματικοί, ὡϲ τύμβοϲ τυμβίδιοϲ, παῦροϲ παυρίδιοϲ, ϲχίδιοϲ, πτερόν πτερίδιοϲ. ἐχρῆν οὖν εἰπεῖν καὶ τῶν ὑποπτεριδίων ὑπὲρ τῶν ὑποπετεριδίων. Lobeckius Proll. 357 sic locum emendandum existimavit: Διονύϲιοϲ ὁ Ϲυρακόϲιοϲ πρῶτον ταύτῃ τῇ ἐπιβολῇ ἐχρήϲατο οἷϲ γὰρ χρῶνται οἱ γραμματικοὶ ὡϲ ὁμοίοιϲ τύμβοϲ τυμβίδιοϲ, παῦροϲ παυρίδιοϲ, μοῖχοϲ μοιχίδιοϲ, διαφέρει ἀπὸ μακρᾶϲ ἀρχόμενα. ἐχρῆν οὖν ὑποπτέρων ἢ ὑποπτερύγων. Lucem accepti hic Herodiani locus reperto fragmento hymni Alemanici in Dioscoros (cf. Philolog. XXI p. 126 et XXII p. 1 seqq., ubi Bergkius p. 14 nostrum locum disceptavit,)[*](ad fr. [190a]. Licet de Ῥοδίοϲ et πίδαξ credamus, tamen πάρδαλιϲ et πόρδαλιϲ vocabulorum portentosa originario ab Herodiano aliena putanda est huc accedit, quod pleonasmus syllabae et simplicis consonae ab Eustathio contunduntur. —Ep. Cr. 176, 26 ἑλκεϲιπέπλουϲ: τὸ ο ἐν ταῖϲ ϲυνθέϲεϲι πολλάκιϲ εἰϲ τὸ ἕ μεταβάλλομεν καὶ τὴν ϲι ϲυλλαβὴν προϲλαμβάνομεν οἶον ἕλκω ἑλκόπεπλοϲ ἑλκεϲίπεπλοϲ· πρῶτοϲ πρωτόλαοϲ Πρωτεϲίλαοϲ, πηγόϲ πηγόμαλλοϲ πηγεϲίμαλλοϲ. ἔνιοι δὲ ἀπὸ μελλόντων αὐτὰ ϲχηματίζουϲι τῶν διπλῶν μὲν ἀναλυομένων, τοῦ δὲ ἑ παρεμπίπτοντοϲ οἷον ἕλξω ἐλξίπεπλοϲ καὶ ἑλκεϲίπεπλοϲ, πήξω πηξίμαλλοϲ καὶ πηγεϲίμαλλοϲ non Herodiani est, qui in compositis a verbis barytonis ἔ nativum, non ex ο mutatum habuit si in his quid Herodiancum est, altera explicatio ἕλξω ἑλξέπεπλοϲ ἑλκεϲίπεπλοϲ magis conveniat iis, quae ap. Theogn. p.81 tradit. cf. etiam Ep. I 431, 9 φθιϲίμβροτοϲ.)

238

οὕτωϲ πτερόν πτερίδιοϲ. ἐχρῆν οὖν εἰπεῖν καὶ τῶν ὑποπτέρων ὀνείρων τῶν ὑποπτεριδίων καὶ ὑπερθέϲει τῶν ὑποπετριδίων. οὕτωϲ Ἡρω διανὸϲ ἐν τῷ περὶ παθῶν.