Odyssey
Homer
Homer. The Odyssey, Volume 1-2. Murray, A. T. (Augustus Taber), editor. London: William Heinmann; New York: G.P. Putnam's Sons, 1919.
- Ἄργος, Ὀδυσσῆος ταλασίφρονος, ὅν ῥά ποτʼ αὐτὸς
- θρέψε μέν, οὐδʼ ἀπόνητο, πάρος δʼ εἰς Ἴλιον ἱρὴν
- ᾤχετο. τὸν δὲ πάροιθεν ἀγίνεσκον νέοι ἄνδρες
- αἶγας ἐπʼ ἀγροτέρας ἠδὲ πρόκας ἠδὲ λαγωούς·
- δὴ τότε κεῖτʼ ἀπόθεστος ἀποιχομένοιο ἄνακτος,
- ἐν πολλῇ κόπρῳ, ἥ οἱ προπάροιθε θυράων
- ἡμιόνων τε βοῶν τε ἅλις κέχυτʼ, ὄφρʼ ἂν ἄγοιεν
- δμῶες Ὀδυσσῆος τέμενος μέγα κοπρήσοντες·
- ἔνθα κύων κεῖτʼ Ἄργος, ἐνίπλειος κυνοραιστέων.
- δὴ τότε γʼ, ὡς ἐνόησεν Ὀδυσσέα ἐγγὺς ἐόντα,
- οὐρῇ μέν ῥʼ ὅ γʼ ἔσηνε καὶ οὔατα κάββαλεν ἄμφω,
- ἆσσον δʼ οὐκέτʼ ἔπειτα δυνήσατο οἷο ἄνακτος
- ἐλθέμεν· αὐτὰρ ὁ νόσφιν ἰδὼν ἀπομόρξατο δάκρυ,
- ῥεῖα λαθὼν Εὔμαιον, ἄφαρ δʼ ἐρεείνετο μύθῳ·
- Εὔμαιʼ, ἦ μάλα θαῦμα, κύων ὅδε κεῖτʼ ἐνὶ κόπρῳ.
- καλὸς μὲν δέμας ἐστίν, ἀτὰρ τόδε γʼ οὐ σάφα οἶδα,
- εἰ δὴ καὶ ταχὺς ἔσκε θέειν ἐπὶ εἴδεϊ τῷδε,
- ἦ αὔτως οἷοί τε τραπεζῆες κύνες ἀνδρῶν
- γίγνοντʼ· ἀγλαΐης δʼ ἕνεκεν κομέουσιν ἄνακτες.
- τὸν δʼ ἀπαμειβόμενος προσέφης, Εὔμαιε συβῶτα·
- καὶ λίην ἀνδρός γε κύων ὅδε τῆλε θανόντος.
- εἰ τοιόσδʼ εἴη ἠμὲν δέμας ἠδὲ καὶ ἔργα,
- οἷόν μιν Τροίηνδε κιὼν κατέλειπεν Ὀδυσσεύς,
- αἶψά κε θηήσαιο ἰδὼν ταχυτῆτα καὶ ἀλκήν.
- οὐ μὲν γάρ τι φύγεσκε βαθείης βένθεσιν ὕλης
- κνώδαλον, ὅττι δίοιτο· καὶ ἴχνεσι γὰρ περιῄδη·
- νῦν δʼ ἔχεται κακότητι, ἄναξ δέ οἱ ἄλλοθι πάτρης
- ὤλετο, τὸν δὲ γυναῖκες ἀκηδέες οὐ κομέουσι.
- δμῶες δʼ, εὖτʼ ἂν μηκέτʼ ἐπικρατέωσιν ἄνακτες,
- οὐκέτʼ ἔπειτʼ ἐθέλουσιν ἐναίσιμα ἐργάζεσθαι·
- ἥμισυ γάρ τʼ ἀρετῆς ἀποαίνυται εὐρύοπα Ζεὺς
- ἀνέρος, εὖτʼ ἄν μιν κατὰ δούλιον ἦμαρ ἕλῃσιν.
- ὣς εἰπὼν εἰσῆλθε δόμους εὖ ναιετάοντας,
- βῆ δʼ ἰθὺς μεγάροιο μετὰ μνηστῆρας ἀγαυούς.
- Ἄργον δʼ αὖ κατὰ μοῖρʼ ἔλαβεν μέλανος θανάτοιο,
- αὐτίκʼ ἰδόντʼ Ὀδυσῆα ἐεικοστῷ ἐνιαυτῷ.
- τὸν δὲ πολὺ πρῶτος ἴδε Τηλέμαχος θεοειδὴς
- ἐρχόμενον κατὰ δῶμα συβώτην, ὦκα δʼ ἔπειτα
- νεῦσʼ ἐπὶ οἷ καλέσας· ὁ δὲ παπτήνας ἕλε δίφρον
- κείμενον, ἔνθα τε δαιτρὸς ἐφίζεσκε κρέα πολλὰ
- δαιόμενος μνηστῆρσι δόμον κάτα δαινυμένοισι·
- τὸν κατέθηκε φέρων πρὸς Τηλεμάχοιο τράπεζαν
- ἀντίον, ἔνθα δʼ ἄρʼ αὐτὸς ἐφέζετο· τῷ δʼ ἄρα κῆρυξ
- μοῖραν ἑλὼν ἐτίθει κανέου τʼ ἐκ σῖτον ἀείρας.
- ἀγχίμολον δὲ μετʼ αὐτὸν ἐδύσετο δώματʼ Ὀδυσσεύς,
- πτωχῷ λευγαλέῳ ἐναλίγκιος ἠδὲ γέροντι,
- σκηπτόμενος· τὰ δὲ λυγρὰ περὶ χροΐ εἵματα ἕστο.
- ἷζε δʼ ἐπὶ μελίνου οὐδοῦ ἔντοσθε θυράων,
- κλινάμενος σταθμῷ κυπαρισσίνῳ, ὅν ποτε τέκτων
- ξέσσεν ἐπισταμένως καὶ ἐπὶ στάθμην ἴθυνεν.
- Τηλέμαχος δʼ ἐπὶ οἷ καλέσας προσέειπε συβώτην,
- ἄρτον τʼ οὖλον ἑλὼν περικαλλέος ἐκ κανέοιο
- καὶ κρέας, ὥς οἱ χεῖρες ἐχάνδανον ἀμφιβαλόντι·
- δὸς τῷ ξείνῳ ταῦτα φέρων αὐτόν τε κέλευε
- αἰτίζειν μάλα πάντας ἐποιχόμενον μνηστῆρας·
- αἰδὼς δʼ οὐκ ἀγαθὴ κεχρημένῳ ἀνδρὶ παρεῖναι.
- ὣς φάτο, βῆ δὲ συφορβός, ἐπεὶ τὸν μῦθον ἄκουσεν,
- ἀγχοῦ δʼ ἱστάμενος ἔπεα πτερόεντʼ ἀγόρευε·
- Τηλέμαχός τοι, ξεῖνε, διδοῖ τάδε, καί σε κελεύει
- αἰτίζειν μάλα πάντας ἐποιχόμενον μνηστῆρας·
- αἰδῶ δʼ οὐκ ἀγαθήν φησʼ ἔμμεναι ἀνδρὶ προΐκτῃ.
- τὸν δʼ ἀπαμειβόμενος προσέφη πολύμητις Ὀδυσσεύς·
- Ζεῦ ἄνα, Τηλέμαχόν μοι ἐν ἀνδράσιν ὄλβιον εἶναι,
- καί οἱ πάντα γένοιθʼ ὅσσα φρεσὶν ᾗσι μενοινᾷ.
- ἦ ῥα καὶ ἀμφοτέρῃσιν ἐδέξατο καὶ κατέθηκεν
- αὖθι ποδῶν προπάροιθεν, ἀεικελίης ἐπὶ πήρης,
- ἤσθιε δʼ ἧος ἀοιδὸς ἐνὶ μεγάροισιν ἄειδεν·
- εὖθʼ ὁ δεδειπνήκειν, ὁ δʼ ἐπαύετο θεῖος ἀοιδός.
- μνηστῆρες δʼ ὁμάδησαν ἀνὰ μέγαρʼ. αὐτὰρ Ἀθήνη,
- ἄγχι παρισταμένη Λαερτιάδην Ὀδυσῆα
- ὤτρυνʼ, ὡς ἂν πύρνα κατὰ μνηστῆρας ἀγείροι,
- γνοίη θʼ οἵ τινές εἰσιν ἐναίσιμοι οἵ τʼ ἀθέμιστοι·
- ἀλλʼ οὐδʼ ὥς τινʼ ἔμελλʼ ἀπαλεξήσειν κακότητος.
- βῆ δʼ ἴμεν αἰτήσων ἐνδέξια φῶτα ἕκαστον,
- πάντοσε χεῖρʼ ὀρέγων, ὡς εἰ πτωχὸς πάλαι εἴη.
- οἱ δʼ ἐλεαίροντες δίδοσαν, καὶ ἐθάμβεον αὐτόν,
- ἀλλήλους τʼ εἴροντο τίς εἴη καὶ πόθεν ἔλθοι.
- τοῖσι δὲ καὶ μετέειπε Μελάνθιος, αἰπόλος αἰγῶν·
- κέκλυτέ μευ, μνηστῆρες ἀγακλειτῆς βασιλείης,
- τοῦδε περὶ ξείνου· ἦ γάρ μιν πρόσθεν ὄπωπα.
- ἦ τοι μέν οἱ δεῦρο συβώτης ἡγεμόνευεν,
- αὐτὸν δʼ οὐ σάφα οἶδα, πόθεν γένος εὔχεται εἶναι.
- ὣς ἔφατʼ, Ἀντίνοος δʼ ἔπεσιν νείκεσσε συβώτην·
- ὦ ἀρίγνωτε συβῶτα, τίη δὲ σὺ τόνδε πόλινδε
- ἤγαγες; ἦ οὐχ ἅλις ἧμιν ἀλήμονές εἰσι καὶ ἄλλοι,
- πτωχοὶ ἀνιηροί, δαιτῶν ἀπολυμαντῆρες;
- ἦ ὄνοσαι ὅτι τοι βίοτον κατέδουσιν ἄνακτος
- ἐνθάδʼ ἀγειρόμενοι, σὺ δὲ καὶ προτὶ τόνδʼ ἐκάλεσσας;
- τὸν δʼ ἀπαμειβόμενος προσέφης, Εὔμαιε συβῶτα·
- Ἀντίνοʼ, οὐ μὲν καλὰ καὶ ἐσθλὸς ἐὼν ἀγορεύεις·
- τίς γὰρ δὴ ξεῖνον καλεῖ ἄλλοθεν αὐτὸς ἐπελθὼν
- ἄλλον γʼ, εἰ μὴ τῶν οἳ δημιοεργοὶ ἔασι,
- μάντιν ἢ ἰητῆρα κακῶν ἢ τέκτονα δούρων,
- ἢ καὶ θέσπιν ἀοιδόν, ὅ κεν τέρπῃσιν ἀείδων;
- οὗτοι γὰρ κλητοί γε βροτῶν ἐπʼ ἀπείρονα γαῖαν·
- πτωχὸν δʼ οὐκ ἄν τις καλέοι τρύξοντα ἓ αὐτόν.
- ἀλλʼ αἰεὶ χαλεπὸς περὶ πάντων εἶς μνηστήρων
- δμωσὶν Ὀδυσσῆος, πέρι δʼ αὖτʼ ἐμοί· αὐτὰρ ἐγώ γε
- οὐκ ἀλέγω, ἧός μοι ἐχέφρων Πηνελόπεια
- ζώει ἐνὶ μεγάροις καὶ Τηλέμαχος θεοειδής.
- τὸν δʼ αὖ Τηλέμαχος πεπνυμένος ἀντίον ηὔδα·
- σίγα, μή μοι τοῦτον ἀμείβεο πολλὰ ἔπεσσιν·
- Ἀντίνοος δʼ εἴωθε κακῶς ἐρεθιζέμεν αἰεὶ
- μύθοισιν χαλεποῖσιν, ἐποτρύνει δὲ καὶ ἄλλους.
- ἦ ῥα καὶ Ἀντίνοον ἔπεα πτερόεντα προσηύδα·
- Ἀντίνοʼ, ἦ μευ καλὰ πατὴρ ὣς κήδεαι υἷος,
- ὃς τὸν ξεῖνον ἄνωγας ἀπὸ μεγάροιο διέσθαι
- μύθῳ ἀναγκαίῳ· μὴ τοῦτο θεὸς τελέσειε.
- δός οἱ ἑλών· οὔ τοι φθονέω· κέλομαι γὰρ ἐγώ γε·
- μήτʼ οὖν μητέρʼ ἐμὴν ἅζευ τό γε μήτε τινʼ ἄλλον
- δμώων, οἳ κατὰ δώματʼ Ὀδυσσῆος θείοιο.
- ἀλλʼ οὔ τοι τοιοῦτον ἐνὶ στήθεσσι νόημα·
- αὐτὸς γὰρ φαγέμεν πολὺ βούλεαι ἢ δόμεν ἄλλῳ.
- τὸν δʼ αὖτʼ Ἀντίνοος ἀπαμειβόμενος προσέειπε·
- Τηλέμαχʼ ὑψαγόρη, μένος ἄσχετε, ποῖον ἔειπες.
- εἴ οἱ τόσσον ἅπαντες ὀρέξειαν μνηστῆρες,
- καί κέν μιν τρεῖς μῆνας ἀπόπροθεν οἶκος ἐρύκοι.
- ὣς ἄρʼ ἔφη, καὶ θρῆνυν ἑλὼν ὑπέφηνε τραπέζης
- κείμενον, ᾧ ῥʼ ἔπεχεν λιπαροὺς πόδας εἰλαπινάζων·
- οἱ δʼ ἄλλοι πάντες δίδοσαν, πλῆσαν δʼ ἄρα πήρην
- σίτου καὶ κρειῶν· τάχα δὴ καὶ ἔμελλεν Ὀδυσσεὺς
- αὖτις ἐπʼ οὐδὸν ἰὼν προικὸς γεύσεσθαι Ἀχαιῶν·
- στῆ δὲ παρʼ Ἀντίνοον, καί μιν πρὸς μῦθον ἔειπε·
- δός, φίλος· οὐ μέν μοι δοκέεις ὁ κάκιστος Ἀχαιῶν
- ἔμμεναι, ἀλλʼ ὤριστος, ἐπεὶ βασιλῆϊ ἔοικας.
- τῷ σε χρὴ δόμεναι καὶ λώϊον ἠέ περ ἄλλοι
- σίτου· ἐγὼ δέ κέ σε κλείω κατʼ ἀπείρονα γαῖαν.
- καὶ γὰρ ἐγώ ποτε οἶκον ἐν ἀνθρώποισιν ἔναιον
- ὄλβιος ἀφνειὸν καὶ πολλάκι δόσκον ἀλήτῃ,
- τοίῳ ὁποῖος ἔοι καὶ ὅτευ κεχρημένος ἔλθοι·
- ἦσαν δὲ δμῶες μάλα μυρίοι ἄλλα τε πολλὰ
- οἷσίν τʼ εὖ ζώουσι καὶ ἀφνειοὶ καλέονται.
- ἀλλὰ Ζεὺς ἀλάπαξε Κρονίων—ἤθελε γάρ που—
- ὅς μʼ ἅμα ληϊστῆρσι πολυπλάγκτοισιν ἀνῆκεν
- Αἴγυπτόνδʼ ἰέναι, δολιχὴν ὁδόν, ὄφρʼ ἀπολοίμην.
- στῆσα δʼ ἐν Αἰγύπτῳ ποταμῷ νέας ἀμφιελίσσας.
- ἔνθʼ ἦ τοι μὲν ἐγὼ κελόμην ἐρίηρας ἑταίρους
- αὐτοῦ πὰρ νήεσσι μένειν καὶ νῆας ἔρυσθαι,
- ὀπτῆρας δὲ κατὰ σκοπιὰς ὤτρυνα νέεσθαι.
- οἱ δʼ ὕβρει εἴξαντες, ἐπισπόμενοι μένεϊ σφῷ,
- αἶψα μάλʼ Αἰγυπτίων ἀνδρῶν περικαλλέας ἀγροὺς
- πόρθεον, ἐκ δὲ γυναῖκας ἄγον καὶ νήπια τέκνα,
- αὐτούς τʼ ἔκτεινον· τάχα δʼ ἐς πόλιν ἵκετʼ ἀϋτή.
- οἱ δὲ βοῆς ἀΐοντες ἅμʼ ἠοῖ φαινομένηφιν
- ἦλθον· πλῆτο δὲ πᾶν πεδίον πεζῶν τε καὶ ἵππων
- χαλκοῦ τε στεροπῆς· ἐν δὲ Ζεὺς τερπικέραυνος
- φύζαν ἐμοῖς ἑτάροισι κακὴν βάλεν, οὐδέ τις ἔτλη
- στῆναι ἐναντίβιον· περὶ γὰρ κακὰ πάντοθεν ἔστη.
- ἔνθʼ ἡμέων πολλοὺς μὲν ἀπέκτανον ὀξέϊ χαλκῷ,
- τοὺς δʼ ἄναγον ζωούς, σφίσιν ἐργάζεσθαι ἀνάγκῃ.
- αὐτὰρ ἔμʼ ἐς Κύπρον ξείνῳ δόσαν ἀντιάσαντι,
- Δμήτορι Ἰασίδῃ, ὃς Κύπρου ἶφι ἄνασσεν·
- ἔνθεν δὴ νῦν δεῦρο τόδʼ ἵκω πήματα πάσχων.
- τὸν δʼ αὖτʼ Ἀντίνοος ἀπαμείβετο φώνησέν τε·
- τίς δαίμων τόδε πῆμα προσήγαγε, δαιτὸς ἀνίην;
- στῆθʼ οὕτως ἐς μέσσον, ἐμῆς ἀπάνευθε τραπέζης,
- μὴ τάχα πικρὴν Αἴγυπτον καὶ Κύπρον ἵκηαι·
- ὥς τις θαρσαλέος καὶ ἀναιδής ἐσσι προΐκτης.
- ἑξείης πάντεσσι παρίστασαι· οἱ δὲ διδοῦσι
- μαψιδίως, ἐπεὶ οὔ τις ἐπίσχεσις οὐδʼ ἐλεητὺς
- ἀλλοτρίων χαρίσασθαι, ἐπεὶ πάρα πολλὰ ἑκάστῳ.
- τὸν δʼ ἀναχωρήσας προσέφη πολύμητις Ὀδυσσεύς·
- ὢ πόποι, οὐκ ἄρα σοί γʼ ἐπὶ εἴδεϊ καὶ φρένες ἦσαν·
- οὐ σύ γʼ ἂν ἐξ οἴκου σῷ ἐπιστάτῃ οὐδʼ ἅλα δοίης,
- ὃς νῦν ἀλλοτρίοισι παρήμενος οὔ τί μοι ἔτλης
- σίτου ἀποπροελὼν δόμεναι· τὰ δὲ πολλὰ πάρεστιν.
- ὣς ἔφατʼ, Ἀντίνοος δʼ ἐχολώσατο κηρόθι μᾶλλον,
- καί μιν ὑπόδρα ἰδὼν ἔπεα πτερόεντα προσηύδα·
- νῦν δή σʼ οὐκέτι καλὰ διὲκ μεγάροιό γʼ ὀΐω