Odyssey
Homer
Homer. The Odyssey, Volume 1-2. Murray, A. T. (Augustus Taber), editor. London: William Heinmann; New York: G.P. Putnam's Sons, 1919.
- στῆ δʼ ἄρʼ ὑπὲρ κεφαλῆς καί μιν πρὸς μῦθον ἔειπε·
- τίπτʼ αὖτʼ ἐγρήσσεις, πάντων περὶ κάμμορε φωτῶν;
- οἶκος μέν τοι ὅδʼ ἐστί, γυνὴ δέ τοι ἥδʼ ἐνὶ οἴκῳ
- καὶ, πάϊς, οἷόν πού τις ἐέλδεται ἔμμεναι υἷα.
- τὴν δʼ ἀπαμειβόμενος προσέφη πολύμητις Ὀδυσσεύς·
- ναὶ δὴ ταῦτά γε πάντα, θεά, κατὰ μοῖραν ἔειπες·
- ἀλλά τί μοι τόδε θυμὸς ἐνὶ φρεσὶ μερμηρίζει,
- ὅππως δὴ μνηστῆρσιν ἀναιδέσι χεῖρας ἐφήσω,
- μοῦνος ἐών· οἱ δʼ αἰὲν ἀολλέες ἔνδον ἔασι.
- πρὸς δʼ ἔτι καὶ τόδε μεῖζον ἐνὶ φρεσὶ μερμηρίζω·
- εἴ περ γὰρ κτείναιμι Διός τε σέθεν τε ἕκητι,
- πῆ κεν ὑπεκπροφύγοιμι; τά σε φράζεσθαι ἄνωγα.
- τὸν δʼ αὖτε προσέειπε θεὰ γλαυκῶπις Ἀθήνη·
- σχέτλιε, καὶ μέν τίς τε χερείονι πείθεθʼ ἑταίρῳ,
- ὅς περ θνητός τʼ ἐστὶ καὶ οὐ τόσα μήδεα οἶδεν·
- αὐτὰρ ἐγὼ θεός εἰμι, διαμπερὲς ἥ σε φυλάσσω
- ἐν πάντεσσι πόνοις. ἐρέω δέ τοι ἐξαναφανδόν·
- εἴ περ πεντήκοντα λόχοι μερόπων ἀνθρώπων
- νῶϊ περισταῖεν, κτεῖναι μεμαῶτες Ἄρηϊ,
- καί κεν τῶν ἐλάσαιο βόας καὶ ἴφια μῆλα.
- ἀλλʼ ἑλέτω σε καὶ ὕπνος· ἀνίη καὶ τὸ φυλάσσειν
- πάννυχον ἐγρήσσοντα, κακῶν δʼ ὑποδύσεαι ἤδη.
- ὣς φάτο, καί ῥά οἱ ὕπνον ἐπὶ βλεφάροισιν ἔχευεν,
- αὐτὴ δʼ ἂψ ἐς Ὄλυμπον ἀφίκετο δῖα θεάων.
- εὖτε τὸν ὕπνος ἔμαρπτε, λύων μελεδήματα θυμοῦ,
- λυσιμελής, ἄλοχος δʼ ἄρʼ ἐπέγρετο κεδνὰ ἰδυῖα·
- κλαῖε δʼ ἄρʼ ἐν λέκτροισι καθεζομένη μαλακοῖσιν.
- αὐτὰρ ἐπεὶ κλαίουσα κορέσσατο ὃν κατὰ θυμόν,
- Ἀρτέμιδι πρώτιστον ἐπεύξατο δῖα γυναικῶν·
- Ἄρτεμι, πότνα θεά, θύγατερ Διός, αἴθε μοι ἤδη
- ἰὸν ἐνὶ στήθεσσι βαλοῦσʼ ἐκ θυμὸν ἕλοιο
- αὐτίκα νῦν, ἢ ἔπειτα μʼ ἀναρπάξασα θύελλα
- οἴχοιτο προφέρουσα κατʼ ἠερόεντα κέλευθα,
- ἐν προχοῇς δὲ βάλοι ἀψορρόου Ὠκεανοῖο.
- ὡς δʼ ὅτε Πανδαρέου κούρας ἀνέλοντο θύελλαι·
- τῇσι τοκῆας μὲν φθῖσαν θεοί, αἱ δʼ ἐλίποντο
- ὀρφαναὶ ἐν μεγάροισι, κόμισσε δὲ δῖʼ Ἀφροδίτη
- τυρῷ καὶ μέλιτι γλυκερῷ καὶ ἡδέϊ οἴνῳ·
- Ἥρη δʼ αὐτῇσιν περὶ πασέων δῶκε γυναικῶν
- εἶδος καὶ πινυτήν, μῆκος δʼ ἔπορʼ Ἄρτεμις ἁγνή,
- ἔργα δʼ Ἀθηναίη δέδαε κλυτὰ ἐργάζεσθαι.
- εὖτʼ Ἀφροδίτη δῖα προσέστιχε μακρὸν Ὄλυμπον,
- κούρῃς αἰτήσουσα τέλος θαλεροῖο γάμοιο—
- ἐς Δία τερπικέραυνον, ὁ γάρ τʼ εὖ οἶδεν ἅπαντα,
- μοῖράν τʼ ἀμμορίην τε καταθνητῶν ἀνθρώπων—
- τόφρα δὲ τὰς κούρας ἅρπυιαι ἀνηρείψαντο
- καί ῥʼ ἔδοσαν στυγερῇσιν ἐρινύσιν ἀμφιπολεύειν·
- ὣς ἔμʼ ἀϊστώσειαν Ὀλύμπια δώματʼ ἔχοντες,
- ἠέ μʼ ἐϋπλόκαμος βάλοι Ἄρτεμις, ὄφρʼ Ὀδυσῆα
- ὀσσομένη καὶ γαῖαν ὕπο στυγερὴν ἀφικοίμην,
- μηδέ τι χείρονος ἀνδρὸς ἐϋφραίνοιμι νόημα.
- ἀλλὰ τὸ μὲν καὶ ἀνεκτὸν ἔχει κακόν, ὁππότε κέν τις
- ἤματα μὲν κλαίῃ, πυκινῶς ἀκαχήμενος ἦτορ,
- νύκτας δʼ ὕπνος ἔχῃσιν—ὁ γάρ τʼ ἐπέλησεν ἁπάντων,
- ἐσθλῶν ἠδὲ κακῶν, ἐπεὶ ἄρ βλέφαρʼ ἀμφικαλύψῃ—
- αὐτὰρ ἐμοὶ καὶ ὀνείρατʼ ἐπέσσευεν κακὰ δαίμων.
- τῇδε γὰρ αὖ μοι νυκτὶ παρέδραθεν εἴκελος αὐτῷ,
- τοῖος ἐὼν οἷος ᾖεν ἅμα στρατῷ· αὐτὰρ ἐμὸν κῆρ
- χαῖρʼ, ἐπεὶ οὐκ ἐφάμην ὄναρ ἔμμεναι, ἀλλʼ ὕπαρ ἤδη.
- ὣς ἔφατʼ, αὐτίκα δὲ χρυσόθρονος ἤλυθεν Ἠώς.
- τῆς δʼ ἄρα κλαιούσης ὄπα σύνθετο δῖος Ὀδυσσεύς·
- μερμήριζε δʼ ἔπειτα, δόκησε δέ οἱ κατὰ θυμὸν
- ἤδη γιγνώσκουσα παρεστάμεναι κεφαλῆφι.
- χλαῖναν μὲν συνελὼν καὶ κώεα, τοῖσιν ἐνεῦδεν,
- ἐς μέγαρον κατέθηκεν ἐπὶ θρόνου, ἐκ δὲ βοείην
- θῆκε θύραζε φέρων, Διὶ δʼ εὔξατο χεῖρας ἀνασχών·
- Ζεῦ πάτερ, εἴ μʼ ἐθέλοντες ἐπὶ τραφερήν τε καὶ ὑγρὴν
- ἤγετʼ ἐμὴν ἐς γαῖαν, ἐπεί μʼ ἐκακώσατε λίην,
- φήμην τίς μοι φάσθω ἐγειρομένων ἀνθρώπων
- ἔνδοθεν, ἔκτοσθεν δὲ Διὸς τέρας ἄλλο φανήτω.
- ὣς ἔφατʼ εὐχόμενος· τοῦ δʼ ἔκλυε μητίετα Ζεύς,
- αὐτίκα δʼ ἐβρόντησεν ἀπʼ αἰγλήεντος Ὀλύμπου,
- ὑψόθεν ἐκ νεφέων· γήθησε δὲ δῖος Ὀδυσσεύς.
- φήμην δʼ ἐξ οἴκοιο γυνὴ προέηκεν ἀλετρὶς
- πλησίον, ἔνθʼ ἄρα οἱ μύλαι ἥατο ποιμένι λαῶν,
- τῇσιν δώδεκα πᾶσαι ἐπερρώοντο γυναῖκες
- ἄλφιτα τεύχουσαι καὶ ἀλείατα, μυελὸν ἀνδρῶν.
- αἱ μὲν ἄρʼ ἄλλαι εὗδον, ἐπεὶ κατὰ πυρὸν ἄλεσσαν,
- ἡ δὲ μίʼ οὔπω παύετʼ, ἀφαυροτάτη δʼ ἐτέτυκτο·
- ἥ ῥα μύλην στήσασα ἔπος φάτο, σῆμα ἄνακτι·
- Ζεῦ πάτερ, ὅς τε θεοῖσι καὶ ἀνθρώποισιν ἀνάσσεις,
- ἦ μεγάλʼ ἐβρόντησας ἀπʼ οὐρανοῦ ἀστερόεντος,
- οὐδέ ποθι νέφος ἐστί· τέρας νύ τεῳ τόδε φαίνεις.
- κρῆνον νῦν καὶ ἐμοὶ δειλῇ ἔπος, ὅττι κεν εἴπω·
- μνηστῆρες πύματόν τε καὶ ὕστατον ἤματι τῷδε
- ἐν μεγάροις Ὀδυσῆος ἑλοίατο δαῖτʼ ἐρατεινήν,
- οἳ δή μοι καμάτῳ θυμαλγέι· γούνατʼ ἔλυσαν
- ἄλφιτα τευχούσῃ· νῦν ὕστατα δειπνήσειαν.
- ὣς ἄρʼ ἔφη, χαῖρεν δὲ κλεηδόνι δῖος Ὀδυσσεὺς
- Ζηνός τε βροντῇ· φάτο γὰρ τίσασθαι ἀλείτας.
- αἱ δʼ ἄλλαι δμῳαὶ κατὰ δώματα κάλʼ Ὀδυσῆος
- ἀγρόμεναι ἀνέκαιον ἐπʼ ἐσχάρῃ ἀκάματον πῦρ.
- Τηλέμαχος δʼ εὐνῆθεν ἀνίστατο, ἰσόθεος φώς,
- εἵματα ἑσσάμενος· περὶ δὲ ξίφος ὀξὺ θέτʼ ὤμῳ·
- ποσσὶ δʼ ὑπὸ λιπαροῖσιν ἐδήσατο καλὰ πέδιλα,
- εἵλετο δʼ ἄλκιμον ἔγχος, ἀκαχμένον ὀξέι· χαλκῷ·
- στῆ δʼ ἄρʼ ἐπʼ οὐδὸν ἰών, πρὸς δʼ Εὐρύκλειαν ἔειπε·
- μαῖα φίλη, τὸν ξεῖνον ἐτιμήσασθʼ ἐνὶ οἴκῳ
- εὐνῇ καὶ σίτῳ, ἦ αὔτως κεῖται ἀκηδής;
- τοιαύτη γὰρ ἐμὴ μήτηρ, πινυτή περ ἐοῦσα·
- ἐμπλήγδην ἕτερόν γε τίει μερόπων ἀνθρώπων
- χείρονα, τὸν δέ τʼ ἀρείονʼ ἀτιμήσασʼ ἀποπέμπει.
- τὸν δʼ αὖτε προσέειπε περίφρων Εὐρύκλεια·
- οὐκ ἄν μιν νῦν, τέκνον, ἀναίτιον αἰτιόῳο.
- οἶνον μὲν γὰρ πῖνε καθήμενος, ὄφρʼ ἔθελʼ αὐτός,
- σίτου δʼ οὐκέτʼ ἔφη πεινήμεναι· εἴρετο γάρ μιν.
- ἀλλʼ ὅτε δὴ κοίτοιο καὶ ὕπνου μιμνήσκοιτο,
- ἡ μὲν δέμνιʼ ἄνωγεν ὑποστορέσαι δμῳῇσιν,
- αὐτὰρ ὅ γʼ, ὥς τις πάμπαν ὀϊζυρὸς καὶ ἄποτμος,
- οὐκ ἔθελʼ ἐν λέκτροισι καὶ ἐν ῥήγεσσι καθεύδειν,
- ἀλλʼ ἐν ἀδεψήτῳ βοέῃ καὶ κώεσιν οἰῶν
- ἔδραθʼ ἐνὶ προδόμῳ· χλαῖναν δʼ ἐπιέσσαμεν ἡμεῖς.
- ὣς φάτο, Τηλέμαχος δὲ διὲκ μεγάροιο βεβήκει
- ἔγχος ἔχων, ἅμα τῷ γε δύω κύνες ἀργοὶ ἕποντο.
- βῆ δʼ ἴμεν εἰς ἀγορὴν μετʼ ἐϋκνήμιδας Ἀχαιούς.
- ἡ δʼ αὖτε δμῳῇσιν ἐκέκλετο δῖα γυναικῶν,
- Εὐρύκλειʼ, Ὦπος θυγάτηρ Πεισηνορίδαο·
- ἀγρεῖθʼ, αἱ μὲν δῶμα κορήσατε ποιπνύσασαι,
- ῥάσσατέ τʼ, ἔν τε θρόνοις εὐποιήτοισι τάπητας
- βάλλετε πορφυρέους· αἱ δὲ σπόγγοισι τραπέζας
- πάσας ἀμφιμάσασθε, καθήρατε δὲ κρητῆρας
- καὶ δέπα ἀμφικύπελλα τετυγμένα· ταὶ δὲ μεθʼ ὕδωρ
- ἔρχεσθε κρήνηνδε, καὶ οἴσετε θᾶσσον ἰοῦσαι.
- οὐ γὰρ δὴν μνηστῆρες ἀπέσσονται μεγάροιο,
- ἀλλὰ μάλʼ ἦρι νέονται, ἐπεὶ καὶ πᾶσιν ἑορτή.
- ὣς ἔφαθʼ, αἱ δʼ ἄρα τῆς μάλα μὲν κλύον ἠδʼ ἐπίθοντο.
- αἱ μὲν ἐείκοσι βῆσαν ἐπὶ κρήνην μελάνυδρον,
- αἱ δʼ αὐτοῦ κατὰ δώματʼ ἐπισταμένως πονέοντο.
- ἐς δʼ ἦλθον δρηστῆρες Ἀχαιῶν. οἱ μὲν ἔπειτα
- εὖ καὶ ἐπισταμένως κέασαν ξύλα, ταὶ δὲ γυναῖκες
- ἦλθον ἀπὸ κρήνης· ἐπὶ δέ σφισιν ἦλθε συβώτης
- τρεῖς σιάλους κατάγων, οἳ ἔσαν μετὰ πᾶσιν ἄριστοι.
- καὶ τοὺς μέν ῥʼ εἴασε καθʼ ἕρκεα καλὰ νέμεσθαι,
- αὐτὸς δʼ αὖτʼ Ὀδυσῆα προσηύδα μειλιχίοισι·
- ξεῖνʼ, ἦ ἄρ τί σε μᾶλλον Ἀχαιοὶ εἰσορόωσιν,
- ἦέ σʼ ἀτιμάζουσι κατὰ μέγαρʼ, ὡς τὸ πάρος περ;
- τὸν δʼ ἀπαμειβόμενος προσέφη πολυμήτις Ὀδυσσεύς·
- αἲ γὰρ δή, Εὔμαιε, θεοὶ τισαίατο λώβην,
- ἣν οἵδʼ ὑβρίζοντες ἀτάσθαλα μηχανόωνται
- οἴκῳ ἐν ἀλλοτρίῳ, οὐδʼ αἰδοῦς μοῖραν ἔχουσιν.
- ὣς οἱ μὲν τοιαῦτα πρὸς ἀλλήλους ἀγόρευον,
- ἀγχίμολον δέ σφʼ ἦλθε Μελάνθιος, αἰπόλος αἰγῶν.
- αἶγας ἄγων αἳ πᾶσι μετέρεπον αἰπολίοισι,
- δεῖπνον μνηστήρεσσι. δύω δʼ ἅμʼ ἕποντο νομῆες.
- καὶ τὰς μὲν κατέδησεν ὑπʼ αἰθούσῃ ἐριδούπῳ,
- αὐτὸς δʼ αὖτʼ Ὀδυσῆα προσηύδα κερτομίοισι·
- ξεῖνʼ, ἔτι καὶ νῦν ἐνθάδʼ ἀνιήσεις κατὰ δῶμα
- ἀνέρας αἰτίζων, ἀτὰρ οὐκ ἔξεισθα θύραζε;
- πάντως οὐκέτι νῶϊ διακρινέεσθαι ὀΐω
- πρὶν χειρῶν γεύσασθαι, ἐπεὶ σύ περ οὐ κατὰ κόσμον
- αἰτίζεις· εἰσὶν δὲ καὶ ἄλλαι δαῖτες Ἀχαιῶν.
- ὣς φάτο, τὸν δʼ οὔ τι προσέφη πολύμητις Ὀδυσσεύς,
- ἀλλʼ ἀκέων κίνησε κάρη, κακὰ βυσσοδομεύων.
- τοῖσι δʼ ἐπὶ τρίτος ἦλθε Φιλοίτιος, ὄρχαμος ἀνδρῶν,
- βοῦν στεῖραν μνηστῆρσιν ἄγων καὶ πίονας αἶγας.
- πορθμῆες δʼ ἄρα τούς γε διήγαγον, οἵ τε καὶ ἄλλους
- ἀνθρώπους πέμπουσιν, ὅτις σφέας εἰσαφίκηται.
- καὶ τὰ μὲν εὖ κατέδησεν ὑπʼ αἰθούσῃ ἐριδούπῳ,
- αὐτὸς δʼ αὖτʼ ἐρέεινε συβώτην ἄγχι παραστάς·