Odyssey
Homer
Homer. The Odyssey, Volume 1-2. Murray, A. T. (Augustus Taber), editor. London: William Heinmann; New York: G.P. Putnam's Sons, 1919.
- στῆ δʼ ἄρʼ ἐπʼ οὐδὸν ἰών, πρὸς δʼ Εὐρύκλειαν ἔειπε·
- μαῖα φίλη, τὸν ξεῖνον ἐτιμήσασθʼ ἐνὶ οἴκῳ
- εὐνῇ καὶ σίτῳ, ἦ αὔτως κεῖται ἀκηδής;
- τοιαύτη γὰρ ἐμὴ μήτηρ, πινυτή περ ἐοῦσα·
- ἐμπλήγδην ἕτερόν γε τίει μερόπων ἀνθρώπων
- χείρονα, τὸν δέ τʼ ἀρείονʼ ἀτιμήσασʼ ἀποπέμπει.
- τὸν δʼ αὖτε προσέειπε περίφρων Εὐρύκλεια·
- οὐκ ἄν μιν νῦν, τέκνον, ἀναίτιον αἰτιόῳο.
- οἶνον μὲν γὰρ πῖνε καθήμενος, ὄφρʼ ἔθελʼ αὐτός,
- σίτου δʼ οὐκέτʼ ἔφη πεινήμεναι· εἴρετο γάρ μιν.
- ἀλλʼ ὅτε δὴ κοίτοιο καὶ ὕπνου μιμνήσκοιτο,
- ἡ μὲν δέμνιʼ ἄνωγεν ὑποστορέσαι δμῳῇσιν,
- αὐτὰρ ὅ γʼ, ὥς τις πάμπαν ὀϊζυρὸς καὶ ἄποτμος,
- οὐκ ἔθελʼ ἐν λέκτροισι καὶ ἐν ῥήγεσσι καθεύδειν,
- ἀλλʼ ἐν ἀδεψήτῳ βοέῃ καὶ κώεσιν οἰῶν
- ἔδραθʼ ἐνὶ προδόμῳ· χλαῖναν δʼ ἐπιέσσαμεν ἡμεῖς.
- ὣς φάτο, Τηλέμαχος δὲ διὲκ μεγάροιο βεβήκει
- ἔγχος ἔχων, ἅμα τῷ γε δύω κύνες ἀργοὶ ἕποντο.
- βῆ δʼ ἴμεν εἰς ἀγορὴν μετʼ ἐϋκνήμιδας Ἀχαιούς.
- ἡ δʼ αὖτε δμῳῇσιν ἐκέκλετο δῖα γυναικῶν,
- Εὐρύκλειʼ, Ὦπος θυγάτηρ Πεισηνορίδαο·
- ἀγρεῖθʼ, αἱ μὲν δῶμα κορήσατε ποιπνύσασαι,
- ῥάσσατέ τʼ, ἔν τε θρόνοις εὐποιήτοισι τάπητας
- βάλλετε πορφυρέους· αἱ δὲ σπόγγοισι τραπέζας
- πάσας ἀμφιμάσασθε, καθήρατε δὲ κρητῆρας
- καὶ δέπα ἀμφικύπελλα τετυγμένα· ταὶ δὲ μεθʼ ὕδωρ
- ἔρχεσθε κρήνηνδε, καὶ οἴσετε θᾶσσον ἰοῦσαι.
- οὐ γὰρ δὴν μνηστῆρες ἀπέσσονται μεγάροιο,
- ἀλλὰ μάλʼ ἦρι νέονται, ἐπεὶ καὶ πᾶσιν ἑορτή.
- ὣς ἔφαθʼ, αἱ δʼ ἄρα τῆς μάλα μὲν κλύον ἠδʼ ἐπίθοντο.
- αἱ μὲν ἐείκοσι βῆσαν ἐπὶ κρήνην μελάνυδρον,
- αἱ δʼ αὐτοῦ κατὰ δώματʼ ἐπισταμένως πονέοντο.
- ἐς δʼ ἦλθον δρηστῆρες Ἀχαιῶν. οἱ μὲν ἔπειτα
- εὖ καὶ ἐπισταμένως κέασαν ξύλα, ταὶ δὲ γυναῖκες
- ἦλθον ἀπὸ κρήνης· ἐπὶ δέ σφισιν ἦλθε συβώτης
- τρεῖς σιάλους κατάγων, οἳ ἔσαν μετὰ πᾶσιν ἄριστοι.
- καὶ τοὺς μέν ῥʼ εἴασε καθʼ ἕρκεα καλὰ νέμεσθαι,
- αὐτὸς δʼ αὖτʼ Ὀδυσῆα προσηύδα μειλιχίοισι·
- ξεῖνʼ, ἦ ἄρ τί σε μᾶλλον Ἀχαιοὶ εἰσορόωσιν,
- ἦέ σʼ ἀτιμάζουσι κατὰ μέγαρʼ, ὡς τὸ πάρος περ;
- τὸν δʼ ἀπαμειβόμενος προσέφη πολυμήτις Ὀδυσσεύς·
- αἲ γὰρ δή, Εὔμαιε, θεοὶ τισαίατο λώβην,
- ἣν οἵδʼ ὑβρίζοντες ἀτάσθαλα μηχανόωνται
- οἴκῳ ἐν ἀλλοτρίῳ, οὐδʼ αἰδοῦς μοῖραν ἔχουσιν.
- ὣς οἱ μὲν τοιαῦτα πρὸς ἀλλήλους ἀγόρευον,
- ἀγχίμολον δέ σφʼ ἦλθε Μελάνθιος, αἰπόλος αἰγῶν.
- αἶγας ἄγων αἳ πᾶσι μετέρεπον αἰπολίοισι,
- δεῖπνον μνηστήρεσσι. δύω δʼ ἅμʼ ἕποντο νομῆες.
- καὶ τὰς μὲν κατέδησεν ὑπʼ αἰθούσῃ ἐριδούπῳ,
- αὐτὸς δʼ αὖτʼ Ὀδυσῆα προσηύδα κερτομίοισι·
- ξεῖνʼ, ἔτι καὶ νῦν ἐνθάδʼ ἀνιήσεις κατὰ δῶμα
- ἀνέρας αἰτίζων, ἀτὰρ οὐκ ἔξεισθα θύραζε;
- πάντως οὐκέτι νῶϊ διακρινέεσθαι ὀΐω
- πρὶν χειρῶν γεύσασθαι, ἐπεὶ σύ περ οὐ κατὰ κόσμον
- αἰτίζεις· εἰσὶν δὲ καὶ ἄλλαι δαῖτες Ἀχαιῶν.
- ὣς φάτο, τὸν δʼ οὔ τι προσέφη πολύμητις Ὀδυσσεύς,
- ἀλλʼ ἀκέων κίνησε κάρη, κακὰ βυσσοδομεύων.
- τοῖσι δʼ ἐπὶ τρίτος ἦλθε Φιλοίτιος, ὄρχαμος ἀνδρῶν,
- βοῦν στεῖραν μνηστῆρσιν ἄγων καὶ πίονας αἶγας.
- πορθμῆες δʼ ἄρα τούς γε διήγαγον, οἵ τε καὶ ἄλλους
- ἀνθρώπους πέμπουσιν, ὅτις σφέας εἰσαφίκηται.
- καὶ τὰ μὲν εὖ κατέδησεν ὑπʼ αἰθούσῃ ἐριδούπῳ,
- αὐτὸς δʼ αὖτʼ ἐρέεινε συβώτην ἄγχι παραστάς·
- τίς δὴ ὅδε ξεῖνος νέον εἰλήλουθε, συβῶτα,
- ἡμέτερον πρὸς δῶμα; τέων δʼ ἐξ εὔχεται εἶναι
- ἀνδρῶν; ποῦ δέ νύ οἱ γενεὴ καὶ πατρὶς ἄρουρα;
- δύσμορος, ἦ τε ἔοικε δέμας βασιλῆϊ ἄνακτι·
- ἀλλὰ θεοὶ δυόωσι πολυπλάγκτους ἀνθρώπους,
- ὁππότε καὶ βασιλεῦσιν ἐπικλώσωνται ὀϊζύν.
- ἦ καὶ δεξιτερῇ δειδίσκετο χειρὶ παραστάς,
- καί μιν φωνήσας ἔπεα πτερόεντα προσηύδα·
- χαῖρε, πάτερ ὦ ξεῖνε· γένοιτό τοι ἔς περ ὀπίσσω
- ὄλβος· ἀτὰρ μὲν νῦν γε κακοῖς ἔχεαι πολέεσσι.
- Ζεῦ πάτερ, οὔ τις σεῖο θεῶν ὀλοώτερος ἄλλος·
- οὐκ ἐλεαίρεις ἄνδρας, ἐπὴν δὴ γείνεαι αὐτός,
- μισγέμεναι κακότητι καὶ ἄλγεσι λευγαλέοισιν.
- ἴδιον, ὡς ἐνόησα, δεδάκρυνται δέ μοι ὄσσε
- μνησαμένῳ Ὀδυσῆος, ἐπεὶ καὶ κεῖνον ὀΐω
- τοιάδε λαίφεʼ ἔχοντα κατʼ ἀνθρώπους ἀλάλησθαι,
- εἴ που ἔτι ζώει καὶ ὁρᾷ φάος ἠελίοιο.
- εἰ δʼ ἤδη τέθνηκε καὶ εἰν Ἀΐδαο δόμοισιν,
- ὤ μοι ἔπειτʼ Ὀδυσῆος ἀμύμονος, ὅς μʼ ἐπὶ βουσὶν
- εἷσʼ ἔτι τυτθὸν ἐόντα Κεφαλλήνων ἐνὶ δήμῳ.
- νῦν δʼ αἱ μὲν γίγνονται ἀθέσφατοι, οὐδέ κεν ἄλλως
- ἀνδρί γʼ ὑποσταχύοιτο βοῶν γένος εὐρυμετώπων·
- τὰς δʼ ἄλλοι με κέλονται ἀγινέμεναί σφισιν αὐτοῖς
- ἔδμεναι· οὐδέ τι παιδὸς ἐνὶ μεγάροις ἀλέγουσιν,
- οὐδʼ ὄπιδα τρομέουσι θεῶν· μεμάασι γὰρ ἤδη
- κτήματα δάσσασθαι δὴν οἰχομένοιο ἄνακτος.
- αὐτὰρ ἐμοὶ τόδε θυμὸς ἐνὶ στήθεσσι φίλοισι
- πόλλʼ ἐπιδινεῖται· μάλα μὲν κακὸν υἷος ἐόντος
- ἄλλων δῆμον ἱκέσθαι ἰόντʼ αὐτῇσι βόεσσιν,
- ἄνδρας ἐς ἀλλοδαπούς· τὸ δὲ ῥίγιον, αὖθι μένοντα
- βουσὶν ἐπʼ ἀλλοτρίῃσι καθήμενον ἄλγεα πάσχειν.
- καί κεν δὴ πάλαι ἄλλον ὑπερμενέων βασιλήων
- ἐξικόμην φεύγων, ἐπεὶ οὐκέτʼ ἀνεκτὰ πέλονται·
- ἀλλʼ ἔτι τὸν δύστηνον ὀΐομαι, εἴ ποθεν ἐλθὼν
- ἀνδρῶν μνηστήρων σκέδασιν κατὰ δώματα θείῃ.
- τὸν δʼ ἀπαμειβόμενος προσέφη πολύμητις Ὀδυσσεύς·
- βουκόλʼ, ἐπεὶ οὔτε κακῷ οὔτʼ ἄφρονι φωτὶ ἔοικας,
- γιγνώσκω δὲ καὶ αὐτὸς ὅ τοι πινυτὴ φρένας ἵκει,
- τοὔνεκά τοι ἐρέω καὶ ἐπὶ μέγαν ὅρκον ὀμοῦμαι·
- ἴστω νῦν Ζεὺς πρῶτα θεῶν ξενίη τε τράπεζα
- ἱστίη τʼ Ὀδυσῆος ἀμύμονος, ἣν ἀφικάνω,
- ἦ σέθεν ἐνθάδʼ ἐόντος ἐλεύσεται οἴκαδʼ Ὀδυσσεύς·
- σοῖσιν δʼ ὀφθαλμοῖσιν ἐπόψεαι, αἴ κʼ ἐθέλῃσθα,
- κτεινομένους μνηστῆρας, οἳ ἐνθάδε κοιρανέουσιν.
- τὸν δʼ αὖτε προσέειπε βοῶν ἐπιβουκόλος ἀνήρ·
- αἲ γὰρ τοῦτο, ξεῖνε, ἔπος τελέσειε Κρονίων·
- γνοίης χʼ οἵη ἐμὴ δύναμις καὶ χεῖρες ἕπονται.
- ὣς δʼ αὔτως Εὔμαιος ἐπεύξατο πᾶσι θεοῖσι
- νοστῆσαι Ὀδυσῆα πολύφρονα ὅνδε δόμονδε.
- ὣς οἱ μὲν τοιαῦτα πρὸς ἀλλήλους ἀγόρευον,
- μνηστῆρες δʼ ἄρα Τηλεμάχῳ θάνατόν τε μόρον τε
- ἤρτυον· αὐτὰρ ὁ τοῖσιν ἀριστερὸς ἤλυθεν ὄρνις,
- αἰετὸς ὑψιπέτης, ἔχε δὲ τρήρωνα πέλειαν.
- τοῖσιν δʼ Ἀμφίνομος ἀγορήσατο καὶ μετέειπεν·
- ὦ φίλοι, οὐχ ἡμῖν συνθεύσεται ἥδε γε βουλή,
- Τηλεμάχοιο φόνος· ἀλλὰ μνησώμεθα δαιτός.
- ὣς ἔφατʼ Ἀμφίνομος, τοῖσιν δʼ ἐπιήνδανε μῦθος.
- ἐλθόντες δʼ ἐς δώματʼ Ὀδυσσῆος θείοιο
- χλαίνας μὲν κατέθεντο κατὰ κλισμούς τε θρόνους τε,
- οἱ δʼ ἱέρευον ὄϊς μεγάλους καὶ πίονας αἶγας,
- ἵρευον δὲ σύας σιάλους καὶ βοῦν ἀγελαίην·
- σπλάγχνα δʼ ἄρʼ ὀπτήσαντες ἐνώμων, ἐν δέ τε οἶνον
- κρητῆρσιν κερόωντο· κύπελλα δὲ νεῖμε συβώτης.
- σῖτον δέ σφʼ ἐπένειμε Φιλοίτιος, ὄρχαμος ἀνδρῶν,
- καλοῖς ἐν κανέοισιν, ἐῳνοχόει δὲ Μελανθεύς.
- οἱ δʼ ἐπʼ ὀνείαθʼ ἑτοῖμα προκείμενα χεῖρας ἴαλλον.
- Τηλέμαχος δʼ Ὀδυσῆα καθίδρυε, κέρδεα νωμῶν,
- ἐντὸς ἐϋσταθέος μεγάρου, παρὰ λάϊνον οὐδόν,
- δίφρον ἀεικέλιον καταθεὶς ὀλίγην τε τράπεζαν·
- πὰρ δʼ ἐτίθει σπλάγχνων μοίρας, ἐν δʼ οἶνον ἔχευεν
- ἐν δέπαϊ χρυσέῳ, καί μιν πρὸς μῦθον ἔειπεν·
- ἐνταυθοῖ νῦν ἧσο μετʼ ἀνδράσιν οἰνοποτάζων·
- κερτομίας δέ τοι αὐτὸς ἐγὼ καὶ χεῖρας ἀφέξω
- πάντων μνηστήρων, ἐπεὶ οὔ τοι δήμιός ἐστιν
- οἶκος ὅδʼ, ἀλλʼ Ὀδυσῆος, ἐμοὶ δʼ ἐκτήσατο κεῖνος.
- ὑμεῖς δέ, μνηστῆρες, ἐπίσχετε θυμὸν ἐνιπῆς
- καὶ χειρῶν, ἵνα μή τις ἔρις καὶ νεῖκος ὄρηται.
- ὣς ἔφαθʼ, οἱ δʼ ἄρα πάντες ὀδὰξ ἐν χείλεσι φύντες
- Τηλέμαχον θαύμαζον, ὃ θαρσαλέως ἀγόρευε.
- τοῖσιν δʼ Ἀντίνοος μετέφη, Εὐπείθεος υἱός·
- καὶ χαλεπόν περ ἐόντα δεχώμεθα μῦθον, Ἀχαιοί,
- Τηλεμάχου· μάλα δʼ ἧμιν ἀπειλήσας ἀγορεύει.
- οὐ γὰρ Ζεὺς εἴασε Κρονίων· τῷ κέ μιν ἤδη
- παύσαμεν ἐν μεγάροισι, λιγύν περ ἐόντʼ ἀγορητήν.
- ὣς ἔφατʼ Ἀντίνοος· ὁ δʼ ἄρʼ οὐκ ἐμπάζετο μύθων.
- κήρυκες δʼ ἀνὰ ἄστυ θεῶν ἱερὴν ἑκατόμβην
- ἦγον· τοὶ δʼ ἀγέροντο κάρη κομόωντες Ἀχαιοὶ
- ἄλσος ὕπο σκιερὸν ἑκατηβόλου Ἀπόλλωνος.
- οἱ δʼ ἐπεὶ ὤπτησαν κρέʼ ὑπέρτερα καὶ ἐρύσαντο,
- μοίρας δασσάμενοι δαίνυντʼ ἐρικυδέα δαῖτα·
- πὰρ δʼ ἄρʼ Ὀδυσσῆϊ μοῖραν θέσαν οἳ πονέοντο
- ἴσην, ὡς αὐτοί περ ἐλάγχανον· ὣς γὰρ ἀνώγει
- Τηλέμαχος, φίλος υἱὸς Ὀδυσσῆος θείοιο.
- μνηστῆρας δʼ οὐ πάμπαν ἀγήνορας εἴα Ἀθήνη
- λώβης ἴσχεσθαι θυμαλγέος, ὄφρʼ ἔτι μᾶλλον
- δύη ἄχος κραδίην Λαερτιάδην Ὀδυσῆα.
- ἦν δέ τις ἐν μνηστῆρσιν ἀνὴρ ἀθεμίστια εἰδώς,
- Κτήσιππος δʼ ὄνομʼ ἔσκε, Σάμῃ δʼ ἐνὶ οἰκία ναῖεν·
- ὃς δή τοι κτεάτεσσι πεποιθὼς θεσπεσίοισι
- μνάσκετʼ Ὀδυσσῆος δὴν οἰχομένοιο δάμαρτα.
- ὅς ῥα τότε μνηστῆρσιν ὑπερφιάλοισι μετηύδα·
- κέκλυτέ μευ, μνηστῆρες ἀγήνορες, ὄφρα τι εἴπω·
- μοῖραν μὲν δὴ ξεῖνος ἔχει πάλαι, ὡς ἐπέοικεν,
- ἴσην· οὐ γὰρ καλὸν ἀτέμβειν οὐδὲ δίκαιον
- ξείνους Τηλεμάχου, ὅς κεν τάδε δώμαθʼ ἵκηται.
- ἀλλʼ ἄγε οἱ καὶ ἐγὼ δῶ ξείνιον, ὄφρα καὶ αὐτὸς
- ἠὲ λοετροχόῳ δώῃ γέρας ἠέ τῳ ἄλλῳ
- δμώων, οἳ κατὰ δώματʼ Ὀδυσσῆος θείοιο.
- ὣς εἰπὼν ἔρριψε βοὸς πόδα χειρὶ παχείῃ.
- κείμενον ἐκ κανέοιο λαβών· ὁ δʼ ἀλεύατʼ Ὀδυσσεὺς