Odyssey
Homer
Homer. The Odyssey, Volume 1-2. Murray, A. T. (Augustus Taber), editor. London: William Heinmann; New York: G.P. Putnam's Sons, 1919.
- ἡ δέ μʼ ὀδυρομένη εἰρήσεται ἀμφὶς ἕκαστα.
- ὣς φάτο, Τηλέμαχος δὲ διὲκ μεγάροιο βεβήκει
- κείων ἐς θάλαμον, δαΐδων ὕπο λαμπομενάων,
- ἔνθα πάρος κοιμᾶθʼ, ὅτε μιν γλυκὺς ὕπνος ἱκάνοι·
- ἔνθʼ ἄρα καὶ τότʼ ἔλεκτο καὶ Ἠῶ δῖαν ἔμιμνεν.
- αὐτὰρ ὁ ἐν μεγάρῳ ὑπελείπετο δῖος Ὀδυσσεύς,
- μνηστήρεσσι φόνον σὺν Ἀθήνῃ μερμηρίζων.
- ἡ δʼ ἴεν ἐκ θαλάμοιο περίφρων Πηνελόπεια,
- Ἀρτέμιδι ἰκέλη ἠὲ χρυσέῃ Ἀφροδίτῃ.
- τῇ παρὰ μὲν κλισίην πυρὶ κάτθεσαν, ἔνθʼ ἄρʼ ἐφῖζε,
- δινωτὴν ἐλέφαντι καὶ ἀργύρῳ· ἥν ποτε τέκτων
- ποίησʼ Ἰκμάλιος, καὶ ὑπὸ θρῆνυν ποσὶν ἧκε
- προσφυέʼ ἐξ αὐτῆς, ὅθʼ ἐπὶ μέγα βάλλετο κῶας.
- ἔνθα καθέζετʼ ἔπειτα περίφρων Πηνελόπεια.
- ἦλθον δὲ δμῳαὶ λευκώλενοι ἐκ μεγάροιο.
- αἱ δʼ ἀπὸ μὲν σῖτον πολὺν ᾕρεον ἠδὲ τραπέζας
- καὶ δέπα, ἔνθεν ἄρʼ ἄνδρες ὑπερμενέοντες ἔπινον·
- πῦρ δʼ ἀπὸ λαμπτήρων χαμάδις βάλον, ἄλλα δʼ ἐπʼ αὐτῶν
- νήησαν ξύλα πολλά, φόως ἔμεν ἠδὲ θέρεσθαι.
- ἡ δʼ Ὀδυσῆʼ ἐνένιπε Μελανθὼ δεύτερον αὖτις·
- ξεῖνʼ, ἔτι καὶ νῦν ἐνθάδʼ ἀνιήσεις διὰ νύκτα
- δινεύων κατὰ οἶκον, ὀπιπεύσεις δὲ γυναῖκας;
- ἀλλʼ ἔξελθε θύραζε, τάλαν, καὶ δαιτὸς ὄνησο·
- ἢ τάχα καὶ δαλῷ βεβλημένος εἶσθα θύραζε.
- τὴν δʼ ἄρʼ ὑπόδρα ἰδὼν προσέφη πολύμητις Ὀδυσσεύς·
- δαιμονίη, τί μοι ὧδʼ ἐπέχεις κεκοτηότι θυμῷ;
- ἦ ὅτι δὴ ῥυπόω, κακὰ δὲ χροῒ εἵματα εἷμαι,
- πτωχεύω δʼ ἀνὰ δῆμον; ἀναγκαίη γὰρ ἐπείγει.
- τοιοῦτοι πτωχοὶ καὶ ἀλήμονες ἄνδρες ἔασι
- καὶ γὰρ ἐγώ ποτε οἶκον ἐν ἀνθρώποισιν ἔναιον
- ὄλβιος ἀφνειὸν καὶ πολλάκι δόσκον ἀλήτῃ,
- τοίῳ ὁποῖος ἔοι καὶ ὅτευ κεχρημένος ἔλθοι·
- ἦσαν δὲ δμῶες μάλα μυρίοι, ἄλλα τε πολλὰ
- οἷσίν τʼ εὖ ζώουσι καὶ ἀφνειοὶ καλέονται.
- ἀλλὰ Ζεὺς ἀλάπαξε Κρονίων· ἤθελε γάρ που·
- τῷ νῦν μήποτε καὶ σύ, γύναι, ἀπὸ πᾶσαν ὀλέσσῃς
- ἀγλαΐην, τῇ νῦν γε μετὰ δμῳῇσι κέκασσαι·
- μή πώς τοι δέσποινα κοτεσσαμένη χαλεπήνῃ,
- ἢ Ὀδυσεὺς ἔλθῃ· ἔτι γὰρ καὶ ἐλπίδος αἶσα.
- εἰ δʼ ὁ μὲν ὣς ἀπόλωλε καὶ οὐκέτι νόστιμός ἐστιν,
- ἀλλʼ ἤδη παῖς τοῖος Ἀπόλλωνός γε ἕκητι,
- Τηλέμαχος· τὸν δʼ οὔ τις ἐνὶ μεγάροισι γυναικῶν
- λήθει ἀτασθάλλουσʼ, ἐπεὶ οὐκέτι τηλίκος ἐστίν.
- ὣς φάτο, τοῦ δʼ ἤκουσε περίφρων Πηνελόπεια,
- ἀμφίπολον δʼ ἐνένιπεν ἔπος τʼ ἔφατʼ ἔκ τʼ ὀνόμαζε·
- πάντως, θαρσαλέη, κύον ἀδεές, οὔ τί με λήθεις
- ἔρδουσα μέγα ἔργον, ὃ σῇ κεφαλῇ ἀναμάξεις·
- πάντα γὰρ εὖ ᾔδησθʼ, ἐπεὶ ἐξ ἐμεῦ ἔκλυες αὐτῆς
- ὡς τὸν ξεῖνον ἔμελλον ἐνὶ μεγάροισιν ἐμοῖσιν
- ἀμφὶ πόσει εἴρεσθαι, ἐπεὶ πυκινῶς ἀκάχημαι.
- ἦ ῥα καὶ Εὐρυνόμην ταμίην πρὸς μῦθον ἔειπεν·
- Εὐρυνόμη, φέρε δὴ δίφρον καὶ κῶας ἐπʼ αὐτοῦ,
- ὄφρα καθεζόμενος εἴπῃ ἔπος ἠδʼ ἐπακούσῃ
- ὁ ξεῖνος ἐμέθεν· ἐθέλω δέ μιν ἐξερέεσθαι.
- ὣς ἔφαθʼ, ἡ δὲ μάλʼ ὀτραλέως κατέθηκε φέρουσα
- δίφρον ἐΰξεστον καὶ ἐπʼ αὐτῷ κῶας ἔβαλλεν·
- ἔνθα καθέζετʼ ἔπειτα πολύτλας δῖος Ὀδυσσεύς.
- τοῖσι δὲ μύθων ἦρχε περίφρων Πηνελόπεια·
- ξεῖνε, τὸ μέν σε πρῶτον ἐγὼν εἰρήσομαι αὐτή·
- τίς πόθεν εἶς ἀνδρῶν; πόθι τοι πόλις ἠδὲ τοκῆες;
- τὴν δʼ ἀπαμειβόμενος προσέφη πολύμητις Ὀδυσσεύς·
- ὦ γύναι, οὐκ ἄν τίς σε βροτῶν ἐπʼ ἀπείρονα γαῖαν
- νεικέοι· ἦ γάρ σευ κλέος οὐρανὸν εὐρὺν ἱκάνει,
- ὥς τέ τευ ἢ βασιλῆος ἀμύμονος, ὅς τε θεουδὴς
- ἀνδράσιν ἐν πολλοῖσι καὶ ἰφθίμοισιν ἀνάσσων
- εὐδικίας ἀνέχῃσι, φέρῃσι δὲ γαῖα μέλαινα
- πυροὺς καὶ κριθάς, βρίθῃσι δὲ δένδρεα καρπῷ,
- τίκτῃ δʼ ἔμπεδα μῆλα, θάλασσα δὲ παρέχῃ ἰχθῦς
- ἐξ εὐηγεσίης, ἀρετῶσι δὲ λαοὶ ὑπʼ αὐτοῦ.
- τῷ ἐμὲ νῦν τὰ μὲν ἄλλα μετάλλα σῷ ἐνὶ οἴκῳ,
- μηδʼ ἐμὸν ἐξερέεινε γένος καὶ πατρίδα γαῖαν,
- μή μοι μᾶλλον θυμὸν ἐνιπλήσῃς ὀδυνάων
- μνησαμένῳ μάλα δʼ εἰμὶ πολύστονος· οὐδέ τί με χρὴ
- οἴκῳ ἐν ἀλλοτρίῳ γοόωντά τε μυρόμενόν τε
- ἧσθαι, ἐπεὶ κάκιον πενθήμεναι ἄκριτον αἰεί·
- μή τίς μοι δμῳῶν νεμεσήσεται, ἠὲ σύ γʼ αὐτή,
- φῇ δὲ δακρυπλώειν βεβαρηότα με φρένας οἴνῳ.
- τὸν δʼ ἠμείβετʼ ἔπειτα περίφρων Πηνελόπεια·
- ξεῖνʼ, ἦ τοι μὲν ἐμὴν ἀρετὴν εἶδός τε δέμας τε
- ὤλεσαν ἀθάνατοι, ὅτε Ἴλιον εἰσανέβαινον
- Ἀργεῖοι, μετὰ τοῖσι δʼ ἐμὸς πόσις ᾖεν Ὀδυσσεύς
- εἰ κεῖνός γʼ ἐλθὼν τὸν ἐμὸν βίον ἀμφιπολεύοι,
- μεῖζον κε κλέος εἴη ἐμὸν καὶ κάλλιον οὕτως.
- νῦν δʼ ἄχομαι· τόσα γάρ μοι ἐπέσσευεν κακὰ δαίμων.
- ὅσσοι γὰρ νήσοισιν ἐπικρατέουσιν ἄριστοι,
- Δουλιχίῳ τε Σάμῃ τε καὶ ὑλήεντι Ζακύνθῳ,
- οἵ τʼ αὐτὴν Ἰθάκην εὐδείελον ἀμφινέμονται,
- οἵ μʼ ἀεκαζομένην μνῶνται, τρύχουσι δὲ οἶκον.
- τῷ οὔτε ξείνων ἐμπάξομαι οὔθʼ ἱκετάων
- οὔτε τι κηρύκων, οἳ δημιοεργοὶ ἔασιν·
- ἀλλʼ Ὀδυσῆ ποθέουσα φίλον κατατήκομαι ἦτορ.
- οἱ δὲ γάμον σπεύδουσιν· ἐγὼ δὲ δόλους τολυπεύω.
- φᾶρος μέν μοι πρῶτον ἐνέπνευσε φρεσὶ δαίμων,
- στησαμένῃ μέγαν ἱστόν, ἐνὶ μεγάροισιν ὑφαίνειν,
- λεπτὸν καὶ περίμετρον· ἄφαρ δʼ αὐτοῖς μετέειπον·
- κοῦροι, ἐμοὶ μνηστῆρες, ἐπεὶ θάνε δῖος Ὀδυσσεύς,
- μίμνετʼ ἐπειγόμενοι τὸν ἐμὸν γάμον, εἰς ὅ κε φᾶρος
- ἐκτελέσω—μή μοι μεταμώνια νήματʼ ὄληται—
- Λαέρτῃ ἥρωϊ ταφήϊον, εἰς ὅτε κέν μιν
- μοῖρʼ ὀλοὴ καθέλῃσι τανηλεγέος θανάτοιο·
- μή τίς μοι κατὰ δῆμον Ἀχαιϊάδων νεμεσήσῃ,
- αἴ κεν ἄτερ σπείρου κεῖται πολλὰ κτεατίσσας.
- ὣς ἐφάμην, τοῖσιν δʼ ἐπεπείθετο θυμὸς ἀγήνωρ.
- ἔνθα καὶ ἠματίη μὲν ὑφαίνεσκον μέγαν ἱστόν,
- νύκτας δʼ ἀλλύεσκον, ἐπεὶ δαΐδας παραθείμην.
- ὣς τρίετες μὲν ἔληθον ἐγὼ καὶ ἔπειθον Ἀχαιούς·
- ἀλλʼ ὅτε τέτρατον ἦλθεν ἔτος καὶ ἐπήλυθον ὧραι,
- μηνῶν φθινόντων, περὶ δʼ ἤματα πόλλʼ ἐτελέσθη,
- καὶ τότε δή με διὰ δμῳάς, κύνας οὐκ ἀλεγούσας,
- εἷλον ἐπελθόντες καὶ ὁμόκλησαν ἐπέεσσιν.
- ὣς τὸ μὲν ἐξετέλεσσα, καὶ οὐκ ἐθέλουσʼ, ὑπʼ ἀνάγκης·
- νῦν δʼ οὔτʼ ἐκφυγέειν δύναμαι γάμον οὔτε τινʼ ἄλλην
- μῆτιν ἔθʼ εὑρίσκω· μάλα δʼ ὀτρύνουσι τοκῆες
- γήμασθʼ, ἀσχαλάᾳ δὲ πάϊς βίοτον κατεδόντων,
- γιγνώσκων· ἤδη γὰρ ἀνὴρ οἶός τε μάλιστα
- οἴκου κήδεσθαι, τῷ τε Ζεὺς κῦδος ὀπάζει.
- ἀλλὰ καὶ ὥς μοι εἰπὲ τεὸν γένος, ὁππόθεν ἐσσί.
- οὐ γὰρ ἀπὸ δρυός ἐσσι παλαιφάτου οὐδʼ ἀπὸ πέτρης.
- τὴν δʼ ἀπαμειβόμενος προσέφη πολύμητις Ὀδυσσεύς·
- ὦ γύναι αἰδοίη Λαερτιάδεω Ὀδυσῆος,
- οὐκέτʼ ἀπολλήξεις τὸν ἐμὸν γόνον ἐξερέουσα;
- ἀλλʼ ἔκ τοι ἐρέω· ἦ μέν μʼ ἀχέεσσί γε δώσεις
- πλείοσιν ἢ ἔχομαι· ἡ γὰρ δίκη, ὁππότε πάτρης
- ἧς ἀπέῃσιν ἀνὴρ τόσσον χρόνον ὅσσον ἐγὼ νῦν,
- πολλὰ βροτῶν ἐπὶ ἄστεʼ ἀλώμενος, ἄλγεα πάσχων·
- ἀλλὰ καὶ ὣς ἐρέω ὅ μʼ ἀνείρεαι ἠδὲ μεταλλᾷς.
- Κρήτη τις γαῖʼ ἔστι, μέσῳ ἐνὶ οἴνοπι πόντῳ,
- καλὴ καὶ πίειρα, περίρρυτος· ἐν δʼ ἄνθρωποι
- πολλοί, ἀπειρέσιοι, καὶ ἐννήκοντα πόληες.
- ἄλλη δʼ ἄλλων γλῶσσα μεμιγμένη· ἐν μὲν Ἀχαιοί,
- ἐν δʼ Ἐτεόκρητες μεγαλήτορες, ἐν δὲ Κύδωνες,
- Δωριέες τε τριχάϊκες δῖοί τε Πελασγοί.
- τῇσι δʼ ἐνὶ Κνωσός, μεγάλη πόλις, ἔνθα τε Μίνως
- ἐννέωρος βασίλευε Διὸς μεγάλου ὀαριστής,
- πατρὸς ἐμοῖο πατήρ, μεγαθύμου Δευκαλίωνος
- Δευκαλίων δʼ ἐμὲ τίκτε καὶ Ἰδομενῆα ἄνακτα·
- ἀλλʼ ὁ μὲν ἐν νήεσσι κορωνίσιν Ἴλιον ἴσω
- ᾤχεθʼ ἅμʼ Ἀτρείδῃσιν, ἐμοὶ δʼ ὄνομα κλυτὸν Αἴθων,
- ὁπλότερος γενεῇ· ὁ δʼ ἄρα πρότερος καὶ ἀρείων.
- ἔνθʼ Ὀδυσῆα ἐγὼν ἰδόμην καὶ ξείνια δῶκα.
- καὶ γὰρ τὸν Κρήτηνδε κατήγαγεν ἲς ἀνέμοιο,
- ἱέμενον Τροίηνδε παραπλάγξασα Μαλειῶν·
- στῆσε δʼ ἐν Ἀμνισῷ, ὅθι τε σπέος Εἰλειθυίης,
- ἐν λιμέσιν χαλεποῖσι, μόγις δʼ ὑπάλυξεν ἀέλλας.
- αὐτίκα δʼ Ἰδομενῆα μετάλλα ἄστυδʼ ἀνελθών·
- ξεῖνον γάρ οἱ ἔφασκε φίλον τʼ ἔμεν αἰδοῖόν τε.
- τῷ δʼ ἤδη δεκάτη ἢ ἑνδεκάτη πέλεν ἠὼς
- οἰχομένῳ σὺν νηυσὶ κορωνίσιν Ἴλιον εἴσω.
- τὸν μὲν ἐγὼ πρὸς δώματʼ ἄγων ἐῢ ἐξείνισσα,
- ἐνδυκέως φιλέων, πολλῶν κατὰ οἶκον ἐόντων·
- καί οἱ τοῖς ἄλλοις ἑτάροις, οἳ ἅμʼ αὐτῷ ἕποντο,
- δημόθεν ἄλφιτα δῶκα καὶ αἴθοπα οἶνον ἀγείρας
- καὶ βοῦς ἱρεύσασθαι, ἵνα πλησαίατο θυμόν.
- ἔνθα δυώδεκα μὲν μένον ἤματα δῖοι Ἀχαιοί·
- εἴλει γὰρ Βορέης ἄνεμος μέγας οὐδʼ ἐπὶ γαίῃ
- εἴα ἵστασθαι, χαλεπὸς δέ τις ὤρορε δαίμων.
- τῇ τρισκαιδεκάτῃ δʼ ἄνεμος πέσε, τοὶ δʼ ἀνάγοντο.
- ἴσκε ψεύδεα πολλὰ λέγων ἐτύμοισιν ὁμοῖα·
- τῆς δʼ ἄρʼ ἀκουούσης ῥέε δάκρυα, τήκετο δὲ χρώς·
- ὡς δὲ χιὼν κατατήκετʼ ἐν ἀκροπόλοισιν ὄρεσσιν,
- ἥν τʼ Εὖρος κατέτηξεν, ἐπὴν Ζέφυρος καταχεύῃ·
- τηκομένης δʼ ἄρα τῆς ποταμοὶ πλήθουσι ῥέοντες·
- ὣς τῆς τήκετο καλὰ παρήϊα δάκρυ χεούσης,
- κλαιούσης ἑὸν ἄνδρα παρήμενον. αὐτὰρ Ὀδυσσεὺς
- θυμῷ μὲν γοόωσαν ἑὴν ἐλέαιρε γυναῖκα,
- ὀφθαλμοὶ δʼ ὡς εἰ κέρα ἕστασαν ἠὲ σίδηρος
- ἀτρέμας ἐν βλεφάροισι· δόλῳ δʼ ὅ γε δάκρυα κεῦθεν.
- ἡ δʼ ἐπεὶ οὖν τάρφθη πολυδακρύτοιο γόοιο,
- ἐξαῦτίς μιν ἔπεσσιν ἀμειβομένη προσέειπε·
- νῦν μὲν δή σευ, ξεῖνέ γʼ, ὀΐω πειρήσεσθαι,
- εἰ ἐτεὸν δὴ κεῖθι σὺν ἀντιθέοις ἑτάροισι
- ξείνισας ἐν μεγάροισιν ἐμὸν πόσιν, ὡς ἀγορεύεις.
- εἰπέ μοι ὁπποῖʼ ἄσσα περὶ χροῒ εἵματα ἕστο,
- αὐτός θʼ οἷος ἔην, καὶ ἑταίρους, οἵ οἱ ἕποντο.
- τὴν δʼ ἀπαμειβόμενος προσέφη πολύμητις Ὀδυσσεύς·
- ὦ γύναι, ἀργαλέον τόσσον χρόνον ἀμφὶς ἐόντα
- εἰπέμεν· ἤδη γάρ οἱ ἐεικοστὸν ἔτος ἐστὶν
- ἐξ οὗ κεῖθεν ἔβη καὶ ἐμῆς ἀπελήλυθε πάτρης·
- αὐτάρ τοι ἐρέω ὥς μοι ἰνδάλλεται ἦτορ.
- χλαῖναν πορφυρέην οὔλην ἔχε δῖος Ὀδυσσεύς,
- διπλῆν· αὐτάρ οἱ περόνη χρυσοῖο τέτυκτο
- αὐλοῖσιν διδύμοισι· πάροιθε δὲ δαίδαλον ἦεν·
- ἐν προτέροισι πόδεσσι κύων ἔχε ποικίλον ἐλλόν,
- ἀσπαίροντα λάων· τὸ δὲ θαυμάζεσκον ἅπαντες,
- ὡς οἱ χρύσεοι ἐόντες ὁ μὲν λάε νεβρὸν ἀπάγχων,
- αὐτὰρ ὁ ἐκφυγέειν μεμαὼς ἤσπαιρε πόδεσσι.
- τὸν δὲ χιτῶνʼ ἐνόησα περὶ χροῒ σιγαλόεντα,
- οἷόν τε κρομύοιο λοπὸν κάτα ἰσχαλέοιο·
- τὼς μὲν ἔην μαλακός, λαμπρὸς δʼ ἦν ἠέλιος ὥς·
- ἦ μὲν πολλαί γʼ αὐτὸν ἐθηήσαντο γυναῖκες.
- ἄλλο δέ τοι ἐρέω, σὺ δʼ ἐνὶ φρεσὶ βάλλεο σῇσιν·
- οὐκ οἶδʼ ἢ τάδε ἕστο περὶ χροῒ οἴκοθʼ Ὀδυσσεύς,
- ἦ τις ἑταίρων δῶκε θοῆς ἐπὶ νηὸς ἰόντι,
- ἤ τίς που καὶ ξεῖνος, ἐπεὶ πολλοῖσιν Ὀδυσσεὺς
- ἔσκε φίλος· παῦροι γὰρ Ἀχαιῶν ἦσαν ὁμοῖοι.
- καί οἱ ἐγὼ χάλκειον ἄορ καὶ δίπλακα δῶκα
- καλὴν πορφυρέην καὶ τερμιόεντα χιτῶνα,
- αἰδοίως δʼ ἀπέπεμπον ἐϋσσέλμου ἐπὶ νηός.
- καὶ μέν οἱ κῆρυξ ὀλίγον προγενέστερος αὐτοῦ
- εἵπετο· καὶ τόν τοι μυθήσομαι, οἷος ἔην περ.
- γυρὸς ἐν ὤμοισιν, μελανόχροος, οὐλοκάρηνος,
- Εὐρυβάτης δʼ ὄνομʼ ἔσκε· τίεν δέ μιν ἔξοχον ἄλλων
- ὧν ἑτάρων Ὀδυσεύς, ὅτι οἱ φρεσὶν ἄρτια ᾔδη.
- ὣς φάτο, τῇ δʼ ἔτι μᾶλλον ὑφʼ ἵμερον ὦρσε γόοιο,
- σήματʼ ἀναγνούσῃ τά οἱ ἔμπεδα πέφραδʼ Ὀδυσσεύς.
- ἡ δʼ ἐπεὶ οὖν τάρφθη πολυδακρύτοιο γόοιο.
- καὶ τότε μιν μύθοισιν ἀμειβομένη προσέειπε·
- νῦν μὲν δή μοι, ξεῖνε, πάρος περ ἐὼν ἐλεεινός,
- ἐν μεγάροισιν ἐμοῖσι φίλος τʼ ἔσῃ αἰδοῖός τε·
- αὐτὴ γὰρ τάδε εἵματʼ ἐγὼ πόρον, οἷʼ ἀγορεύεις,
- πτύξασʼ ἐκ θαλάμου, περόνην τʼ ἐπέθηκα φαεινὴν
- κείνῳ ἄγαλμʼ ἔμεναι· τὸν δʼ οὐχ ὑποδέξομαι αὖτις
- οἴκαδε νοστήσαντα φίλην ἐς πατρίδα γαῖαν.
- τῷ ῥα κακῇ αἴσῃ κοίλης ἐπὶ νηὸς Ὀδυσσεὺς