Consolatio ad Apollonium
Plutarch
Plutarch. Plutarchi Chaeronensis Moralia, Vol I. Vernardakēs, Grēgorios N, editor. Leipzig: Teubner, 1888.
εἴ γε μὴν ὁ θάνατος τελεία τίς ἐστι φθορὰ καὶ διάλυσις τοῦ τε σώματος καὶ τῆς ψυχῆς τὸ τρίτον γὰρ ἦν τοῦτο τῆς Σωκρατικῆς εἰκασίας, οὐδʼ οὕτω κακόν ἐστιν· ἀναισθησία γάρ τις κατʼ αὐτὸν γίγνεται καὶ πάσης ἀπαλλαγὴ λύπης καὶ φροντίδος. ὥσπερ γὰρ[*](ὥσπερ γὰρ - οὕτως οὐδὲ κακόν del. H) οὔτʼ ἀγαθὸν ἡμῖν ἔπεστιν οὕτως οὐδὲ κακόν· περὶ γὰρ τὸ ὂν καὶ τὸ ὑφεστηκὸς καθάπερ τὸ ἀγαθὸν πέφυκε γίγνεσθαι, τὸν αὐτὸν τρόπον καὶ τὸ κακόν· περὶ δὲ τὸ μὴ ὂν ἀλλʼ ἠρμένον ἐκ τῶν ὄντων οὐδέτερον τούτων ὑπάρχει. εἰς τὴν αὐτὴν οὖν τάξιν οἱ τελευτήσαντες καθίστανται τῇ πρὸ τῆς
γενέσεως. ὥσπερ οὖν οὐδὲν ἦν ἡμῖν πρὸ τῆς γενέσεως οὔτʼ ἀγαθὸν οὔτε κακόν, οὕτως οὐδὲ μετὰ τὴν τελευτήν. καὶ καθάπερ τὰ πρὸ ἡμῶν οὐδὲν ἦν πρὸς ἡμᾶς, οὕτως οὐδὲ τὰ μεθʼ ἡμᾶς οὐδὲν ἔσται πρὸς ἡμᾶςἡ γὰρ αὐτὴ κατάστασίς ἐστι τῇ πρὸ τῆς γενέσεως ἡ μετὰ τὴν τελευτήν. ἀλλʼ οἴει σὺ διαφορὰν εἶναι μὴ γενέσθαι[*](μὴ γενέσθαι W: ἢ μὴ γενέσθαι ) ἢ γενόμενον ἀπογενέσθαι; εἰ μὴ καὶ τῆς οἰκίας καὶ τῆς ἐσθῆτος ἡμῶν μετὰ τὴν φθορὰν ὑπολαμβάνεις τινὰ διαφορὰν εἶναι πρὸς τὸν ὃν οὐδέπω κατεσκευάσθη χρόνον. εἰ δʼ ἐπὶ τούτων οὐδὲν ἔστι, δῆλον ὡς οὐδʼ ἐπὶ τοῦ θανάτου πρὸς τὴν πρὸ τῆς γενέσεως; κατάστασιν ἔστι διαφορά. χάριεν γὰρ[*](γὰρ] δʼ coni. H) τὸ τοῦ Ἀρκεσιλάου. τοῦτο φησὶ τὸ λεγόμενον κακὸν ὁ θάνατος μόνον τῶν ἄλλων τῶν νενομισμένων κακῶν παρὸν μὲν οὐδένα πώποτʼ ἐλύπησεν, ἀπὸν δὲ καὶ προσδοκώμενον λυπεῖ. τῷ γὰρ ὄντι πολλοὶ διὰ τὴν οὐδένειαν καὶ τὴν πρὸς τὸν θάνατον διαβολὴν ἀποθνῄσκουσιν, ἵνα μὴ ἀποθάνωσι καλῶς οὖν ὁ Ἐπίχαρμος[*](Ἐπιχαρμος] Mullach. 1 p. 145) συνεκρίθη φησὶ καὶ διεκρίθη καὶ ἀπῆνθεν ὅθεν ἦνθε[*](ἀπῆνθεν - ἦνθε Scaliger: ἀπῆλθεν - ἦλθε ) πάλιν, γᾶ μὲν εἰς γᾶν, πνεῦμα δʼ ἄνω. τί τῶνδε χαλεπόν; οὐδέ ἔν. ὁ Κρεσφόντης δέ που ὁ παρὰ τῷ Εὐριπίδῃ[*](Εὐριπίδῃ] Nauck. p. 396) περὶ τοῦ Ἡρακλέους λέγων
τοῦτο μεταποιήσας εἴποις ἄν
- εἰ μὲν γὰρ οἰκεῖ φησί νερτέρας ὑπὸ χθονός
- ἐν τοῖσιν οὐκέτʼ οὖσιν, οὐδὲν ἂν σθένοι
γενναῖον δὲ καὶ τὸ Λακωνικὸν
- εἰ μὲν γὰρ οἰκεῖ νερτέρας ὑπὸ χθονός
- ἐν τοῖσιν οὐκέτʼ οὖσιν, οὐδὲν ἂν πάθοι
καὶ πάλιν
- νῦν ἄμμες, πρόσθʼ ἄλλοι ἐθάλεον,[*](ἐθάλεον L. Dindorfius: ἐθάλλεον cf. Bergk. 3 p. 662) αὐτίκα δʼ
- ἄλλοι,
- ὧν ἄμμες γενεὰν οὐκέτʼ ἐποψόμεθα
πάνυ δὲ καλῶς καὶ ὁ Εὐριπίδης[*](Εὐριπίδης] Suppl. 1109) ἐπὶ τῶν τὰς μακρὰς νοσηλείας ὑπομενόντων φησὶ
- οἳ θάνον οὐ τὸ ζῆν θέμενοι καλὸν οὐδὲ τὸ
[*](Bergk. 3 p. 516)- θνῄσκειν,
- ἀλλὰ τὸ ταῦτα καλῶς ἀμφότερʼ ἐκτελέσαι
ἡ δὲ Μερόπη λόγους ἀνδρώδεις προφερομένη κινεῖ τὰ θέατρα, λέγουσα τοιαῦτα
- μισῶ δʼ ὅσοι χρῄζουσιν ἐκτείνειν βίον,
- βρωτοῖσι καὶ ποτοῖσι καὶ μαγεύμασι
- παρεκτρέποντες ὀχετὸν ὥστε μὴ θανεῖν.
- οὓς χρῆν, ἐπειδὰν μηδὲν ὠφελῶσι γῆν,
- θανόντας ἔρρειν κἀκποδὼν εἶναι νέοις.
τούτοις γὰρ οἰκείως ἄν τις ταῦτα συνάψειε
- τεθνᾶσι παῖδες οὐκ ἐμοὶ μόνῃ βροτῶν,
[*](Nauck. p. 396)- οὐδʼ ἀνδρὸς ἐστερήμεθʼ ἀλλὰ μυρίαι
- τὸν αὐτὸν ἐξήντλησαν ὡς ἐγὼ βίον
τῶν χρημάτων ἅμα τοῖς σώμασι διαφθαρέντων.