Naturalis Historia

[*](Diosc. III 37. Pl. iun. p. 34, 13. Marc. Emp. 19, 21.) Mentastrum silvestris menta est, differens specie foliorum, quae stunt[*](quae sunt TH. qua sunt Fd. quasi Ev.) figura ocimi, pulei odore[*](odore Cornarius e Diosc. colore ll. v.), propter quod quidam silvestre puleium vocant. his commanducatis et inpositis[*](an uel inpositis? cfr. Marc. Emp.) sanari elephantiasin Magni Pompei aetate fortuito cuiusdam experimento, propter pudorem[*](putorem S e marg. Dal.) facie inlita, conpertum est.[*](Diosc. III 37.) eadem inlinuntur bibunturque adversus serpentium[*](aduersus serpentium D. ad- uersus scorpionum (-nem d2S) cum sale oleo (oleo et ES) aceto item aduersus scolopendras (scolopen F. -pendras et ES) serpentium ll. S. aduersus scolopendras et serpentium v.) ictus drachmis[*](dragmis F.) duabus in[*](in om.d.) vini cyathis[*](quiatis F.) duobus, adversus scorpionum[*](scorpionum—15 aduersus Fv. D. om.dES.totum igitur versum, alieno loco an- tea positum, suo loco iteravitF,omiseruntdE.) cum sale, oleo, aceto, item adversus scolopendras[*](scolopendras ius om.d.) ius decocti. adversus omnia venena servantur folia arida ad farinae modum. substratum vel accensum fugat etiam scorpiones. potum feminas purgat, sed partus[*](sed partus FdTD. a partu sed partus Ev.) necat. ruptis, convulsis[*](ruptis conuulsis TD. ruptis conuulsis sed partus (parcius dEH) ll. H. om. v.), orthopnoicis, torminibus , choleris efficacissimum, item lumbis, podagris inpositum . sucus auribus verminosis[*](uermiosis Fdv. a. c.) instillatur. in regio morbo bibitur, strumis inlinitur, somnia[*](omnia Fdv. a Verc.) veneris inhibet, taenias[*](taenias S. tineas ll. v.) pellit ex aceto potum, contra porriginem ex aceto infunditur capiti in sole.

[*](Gargil. p. 158, 6. Diosc. III 36. Geop. XII 24, 2. Scribon. 197. Hippocr. de diaeta II 26.) Mentae ipsius odor animum excitat et sapor aviditatem in cibis, ideo embammatum[*](embammatum G. inbamma- E. inbamba- d. inbaba- F.) mixturae familiaris. ipsa[*](ipsae F. ipse d.) acescere[*](acescere G. aciesc- dE. accessere Fv.) aut coire densarique[*](densarique coni. Dal. denserique EVen. -reque B. deserique F2dTv. deseri qua F1.) lac non patitur; quare lactis[*](dist. ego.) potionibus additur, et his, qui[*](et his qui ego. cfr. XXII 105. et his ll. ne huius v.) coagulati potu strangulentur [*](datur G. data et S.), data in aqua aut mulso[*](mulsa d.). eadem vi resistere[*](uires sistere Fd.) et generationi creditur cohibendo genitalia densari[*](densari Fdv. denseri EH.).[*](Diosc. III 36. Gargil. p. 158, 8. Pl. iun. p. 13, 18.) aeque maribus ac feminis sistit sanguinem et purgationes feminarum inhibet, cum amylo ex aqua pota coeliacorum impetus [*](im- petum dT.). exulcerationem[*](exulcerationem ego cum J. cfr. XXIII 75. e ra- tione F1. iratione F2E. si rationem d. siriationem T. Syria- tion v. Serapion coni. H. Dalion coni. S. Erasistratus U 439.) et vomicas vulvae curant illita[*](curant illita ego. curauit illa (illae E. ille Fv) ll. H.), iocinerum vitia ternis obolis ex mulso[*](multo Fd.) datis, item sanguinem excreantibus in sorbitione[*](sorbitione ego. -onem ll. v. cfr. XXII 89.105. 116. (128. 136. XXVI 36. XXVII 111).). ulcera in capite infantium mire sanat,[*](Diosc. III 36. Gargil. p. 158, 9. Scribon. 2.) arterias umidas siccat, siccas adstringit, pituitas corruptas[*](sucus v. a. S.) purgat in mulso et aqua. voci suco utilis[*](utilis FdTJ. om.Ev. an suco utili (ad praecedentia pertinens)?), sub certamine[*](certamine utilis Ev. a. J.) dumtaxat, qui et gargarizatur uva tumente adiecta ruta et coriandro ex lacte; utilis et contra tonsillas cum alumine, linguae asperae cum melle et convulsis[*](et conuulsis D cum U 439. et conuulsa eius ll. et (ad C) conuulsa v. et conuolsae ius J. conici potuerit etiam et conuulsionibus; cfr. § 168. XXIX 55.) intus per se vitiisque pulmonis. singultus et[*](et Ev. ut F2d. in F1.) vomitiones sistit cum suco granati, ut Democritus monstrat. recentis sucus narium vitia spiritu[*](spiritus Fdv. a. G.) subductus emendat; ipsa

trita choleras, in aceto quidem pota, sanguinis fluctiones intus, ileum[*](ileum quoque d.) etiam inposita cum polenta et si mammae tendantur. inlinitur et temporibus in capitis dolore[*](post dolore exciderunt fortasse trita cum melle ad canis morsum: cfr. Plin. iun. p. 86, 6.), sumitur et contra scolopendras et scorpiones marinos et ad serpentes. epiphoris inlinitur et omnibus in capite eruptionibus , item sedis vitiis.[*](Diosc. III 36. Gargil. p. 158, 10. 12. 13.) intertrigines quoque, vel si teneatur tantum, prohibet. auribus instillatur cum mulso. aiunt et lieni[*](lien d.) mederi eam in[*](in v. om. ll.) horto gustatam ita, ne vellatur [*](euellatur d.), si is, qui mordeat, dicat se lieni mederi, per dies VIII; aridae quoque farinam[*](farinam dBas. -ina F. -inae Ev.) tribus digitis adprehensam et stomachi dolorem sedare[*](sedari d.) in aqua[*](in qua Fd.) et similiter aspersa[*](aspersa Tv. J.-sam Dal. aspera ll.) potione[*](potioni S. in potionem v.) ventris animalia expellere.

[*](Diosc. III 33. Pl. iun. p. 10, 11. (Scribon. 3).) Magna societas cum hac ad recreandos defectos[*](defec- tus animo (-imi d) Fd.) animo puleio, cum surculis suis in ampullas vitreas aceti utrisque deiectis. qua de causa dignior e puleio corona[*](corona uarroni FdTH. contra uartini E. corona uertigini v.) Varroni quam e rosa cubiculis nostris pronuntiata est; nam et capitis dolores inposita dicitur levare, quin et olfactu capita tueri contra frigorum aestusque[*](acytusque Fd.) iniuriam et ab siti traditur[*](tra- dantur E.), neque aestuare eos, qui duos e puleio surculos inpositos auribus in sole habeant.[*](Diosc. III 33. Marc. Emp. 20, 20.) inlinitur etiam[*](etiam in ll. v. an et earum vel et aurium?) in doloribus cum polenta et aceto, femina[*](femina Ev. -nae d. -ne F.) efficacius[*](efficacius d. -atius F2. -aus F1. -acior Ev. dist. ego.). est autem haec[*](haec om.T.) flore purpureo, mas candidum habet. item[*](item ego. in ll. S. del. v.) nausias cum sale et polenta in frigida aqua pota inhibet; sic et[*](dist. D.) pectoris[*](pectoris d2T. pectomaris Fd1. pecto acris E. pec- toris ac uentris v.) dolorem, stomachi autem ex aqua. item rosiones[*](item rosiones FDBas. item torsiones T. intercisiones Ev.)

sistit et vomitiones cum aceto et polenta, alvum solvit [*](aluum soluit ex (et F) sale et aceto et polenta (pul- F) FTS. om.d(?)Ev.) ex sale et aceto et polenta. intestinorum vitia melle decocta[*](decocta dTv. -cto r S. -ctum Brot.) et nitro sanat, urinam pellit ex vino et, si Ammineum [*](amineum F(?) v. a. H. sed cfr. cod.MXIV 47.) sit, et calculos et interiores omnes dolores.[*](Diosc. III 33.) ex melle et aceto sedat menstrua et secundas, vulvas conversas [*](uuluam conuersat (-sat ac d)Fd.) corrigit, defunctos[*](de- functis F2S. -ti F.) partus eicit. semen obmutescentibus [*](obmutescentes E.) olfactu[*](olfactum FE.) admovetur. comitialibus in aceto cyathi mensura datur. si aquae insalubres bibendae sint, tritum aspergitur. lassitudines[*](laffitudines coni. H. falfit- ll. v.) corporis, si omnino[*](omnino FdT. cum uino Ev. de dictione cfr. CFW Müller p. 14.) tractetur[*](tractetur F2dT. troctetur F1. tradetur ES. -datur v.), minuit , nervorum causa et in[*](in del. v. a. H. item in coni. S.) contractione cum sale et aceto, e melle[*](e melle ego. et melle ll. v.) infricatur[*](infricatur dTS. -igatur F2. infiguratur F1. confringatur E. confricatur v.) in opisthotono.[*](Diosc. II 33. Pl. iun. p. 90, 2.) bibitur ad serpentium ictus[*](ictus uetus T.) decoctum, ad scorpionum[*](scorpionem d.) in vino tritum, maxime quod in siccis nascitur. ad oris exulcerationes[*](exhulcerationem d.), ad tussim efficax habetur[*](habetur Ev. habentis rT. habenti P. an in ore haben- tibus?). flos recentis incensus pulices necat odore. Xenocrates pulei ramum lana involutum[*](inuolutum dv. lutum r.) in tertianis ante accessionem olfactandum dari aut stragulis subici et ita collocari aegrum inter remedia tradit.

[*](Diosc. III 33.) Silvestri ad eadem vis efficacior. simile est origano , minoribus foliis quam sativum, et a quibusdam dictamnos [*](dictannus d. -amnus v. a. S.) vocatur. gustatum a pecore caprisque balatum concitat, unde quidam Graeci ittera mutata blechonem[*](blechonem TS. -onen f. bleconem Fd. albeconem E. blechona H. -on v.) vocaverunt. natura tam fervens est, ut inlitas partes exulceret

. tuso[*](tuso dT. tusci F. tussi Ev. in tussi B.) in perfrictione[*](in perfrictio- nes dT. inter (infer F) frictiones Ffv. a. B.) fricari ante balinea convenit et[*](dist. ego.) ante accessionum[*](accessio- nem FE.) horrorem[*](horrorem dv. horrore r.). convolsis et torminibus, podagris mire prodest, spasticis[*](spasticis P. past- FdT. hepaticis Ev. a. S.) cum melle[*](aloe (pro sale)P e Diosc.) et sale bibendum datur, pulmonum vitia excreabilia facit. ad lienem cum sale utile est[*](utile est Ev. utilē F. -le d.) et vesicae et suspiriis et inflationibus; decoctum suco aequaliter et vulvas corrigit et contra scolopendram terrestrem vel marinam, item scorpiones valet privatimque[*](ualet priuatimque coni. Dal. priuatimue (-que Verc.) ualet ll. v.) contra hominis morsum. radix contra increscentia [*](increscentis Fd.) ulcera recens[*](recens om.FdT.) potentissima, arida vero cicatricibus decorem adfert.

[*](Gargil. p. 158, 2. (Diosc. III 37).) Item[*](iterum T.) puleio est nepetaeque societas. decocta in aqua ad tertias discutiunt frigora [mulierumque menstruis prodest] et aestate sedant[*](prosunt v.uncos ego posui; verba ad nepetam solam pertinentia (cfr. Gar- gil.) alieno loco inserta sunt.) calores. nepeta quoque vires contra serpentes habet; fumum ex ea nidoremque fugiunt, quin[*](quin ego. qualia ll. D. quam v. quare folia coni. S.) et[*](et om.d.) substernere[*](subtenere E.) in metu eo dormituris[*](et dor- mituris T. obdorm- Ev. a. S.) utile est. tusa aegilopis[*](aegilopiis EH.) inponitur et capitis doloribus recens cum tertia parte panis temperata aceto inlinitur. sucus eius instillatus naribus supinis profluvium sanguinis sistit; item radix , quae cum myrti semine in passo tepido gargarizata anginis medetur.

[*](Diosc. III 62. 61.) Cuminum est[*](est siluestris E. siluestre est v. a. D.) et silvestre, praetenue, quaternis aut quinis foliis veluti serratis, sed ut[*](sed ut FES. sedat d. sed et G. et in v.) sativo magnus usus[*](an ut satiuom magni usus?), in stomachi praecipue remediis. discutit pituitas, inflationes tritum et cum pane sumptum vel potum ex aqua

vinoque, tormina quoque et intestinorum dolores. verumtamen omne pallorem gignit bibentibus. ita certe ferunt Porci Latronis, clari inter magistros dicendi, adsectatores similitudinem coloris studiis contracti[*](contra aucti Fd.) imitatos, et paulo ante Iulium Vindicem, adsertorem illum a Nerone libertatis , captationi[*](captationi coni. S. -one ll. v. a. J.) testamenti[*](testamentis Fd v. a. C.) sic lenocinatum. narium sanguinem pastillis inditum vel ex[*](ex om. d.) aceto recens sistit[*](sis E. tit et oculorum) , et oculorum epiphoris per se inpositum, tumentibus[*](tumentibus om.E.) cum melle prodest.[*](Pl. iun. p. 97, 20. 63, 16. Diosc. III 61.) infantibus inponi in ventre satis est. morbo regio [*](lacunam ego indicavi. his T.om. ll. v. an. orthopnoicis? cfr. Diosc.) in vino albo a balineis datur;