Diversarum hereseon liber

Cum ergo dicit misisse patrem, et missum fuisse filium, personarum causa dicit, ne quis aut ipsum <missum> patrem aut ipsum filium misisse aestimans *** quod ita non sentiens delirat Sabellius. Et ne iterum missus filius de caelo aestimetur non esse ubique cum patre, dixit quidem se missum a patre, ubique tamen se esse cum patre ostendit dicens: Pater, qui me misit, mecum est.

Non ergo separationem loci dixit, cum omnia et ipse filius compleat contineat cum patre et sancto spiritu: sed ut patris ueram personam, et filii talem qualem patris, et sancti spiritus sicut filii, ueram [*]( 7 Ioh. V 30. 37 VIII 16. 18 XV 26 XVI 7 11 Es. XL 18 13 Es. LV 9 22 Ioh. VIII 16 XVI 32 ) [*]( 1 est enim B enira A 2 et inenarranda B 3 districtione A 5 et inuisibilis A inuisibilis B 6 tamen A non tamen B ac sensu A ascensu B 7 mortalis A non om B 9 locis A 10 h§reticos B 11 deo B dm A 12 fecistis B 13 extiderunt nonnulla 14 sensus uestri et om A 15 meis om A 16 Cum B Cui A mississe A et missum A emissum B 17 <mts«uw»> addidi 18 mtstsse] esse aestimet B: exciderunt ueluti in errorem incurrat mortiferum: non om B 20 ctl A in B _21 se esse A esse B 24 spd sco cum signis transpositionis B sco sps A 25 talem] lent in ras A qualis B )

et in carne maxime constitutus, in quo et eius humilitas enituit saeculo et inenarranda resplenduit bonitas et condescensio fragilitatis humanae, in tanta copiosa clementia ac liberalitate ut generi manifestaretur humano, haec ita dignatus est operari atque loqui pro nostra salute, ut nos scire de deo et capere et intellegere aliqua ex parte ualeamus.

Alia est heresis quae de caelorum diuersitate ambigit. Scriptura enim in primo die caelum et terram factam declarat duo haec elementa, secundo die firmamentum aquae factum, et nihilominus et ipsum firmamentum caelum appellatum fuisse testatur.

Dauid autem dicit de caelis ita: Laudate dominum deum caeli caelorum, et aquae quae super caelos sunt. Siue ergo sex caelos, secundum Dauid, et septimum hoc firmamentum accipere quis uoluerit, non errat: nam Salomon tres caelos dicit ita: Caelum et caelum caeli.

Paulus aeque beatus apostolus usque ad tertium caelum se raptum confitetur. Siue ergo septem quis acceperit, ut Dauid beatus, siue tres, siue duo, non errat, quia et dominus ait: Pater qui in caelis est.

Nam et pagani uanissimi unum caelum et polus profitentur interdum. Dauid ergo beatus quod plenum est docuit; Salomon autem quod ex parte est et beatus Paulus aeque. Liber autem Geneseos duos caelos nobis nuntiauit. [*]( 12 Gen. I 1 13 Gen. 18 15 Psalm. CXLVIII 4 19 III Beg. VIII 27 21 II Cor. XII 2 23 Matth. VI 9 ) [*]( 1 personam Siehardlls] personarum harumq: B q; A personam. Nam A 2 maiestatem et potentiam om A 3 et in B in A 4 enarranda A 7 ita om A 11 haeresis B diuersitatem A ambiga B 12 facta B 13 die om B 15 autem A Sichardus enim B 16 de (um) ] de A om B caelis A et om A 20 beatus om A 22 duos B 24 polos B 26 geneseus Al 27 nobis om A )

Alia est heresis quae de terra ambigit, dicens!! hanc esse solam, et aliam non esse, ignorans quod alia est, quae ueluti matrix est omnium rerum uniuersaque continet quaeque quasi TAH, id est materia, repperitur in scripturis, quae est inuisibilis et inconposita, quae a deo facta est in primo die.

Haec autem, in qua habitamus, super aquam fundata ostenditur, ut dixit Dauid; Qui fundasti terram super aquam.

Nam matrix omnium rerum teha inmensa est illa prior quae in primo die facta est, quae continet aquam et hanc terram quae habitatur a nobis, quae et humapo generi et uolatilibus serpentibus pecudibus ceterisque aliis fruges et fructus exhibet opulenter, iussa a Christo domino saluatore, sicut scriptum est in libro Geneseos < id est> creaturae.

Alia est heresis quae de aqua ambigit, quod non facta sit a deo, sed semper esse eam ex semetipsa adserunt, ignorantes, quod si maius elementum factum est, id est terra, quanto magis et minus, id est aqua, quae continetur a terra, dicente propheta Iona: Ego seruus sum dei, qui fecit mare et terram.

Et Dauid idem dicit factam aquam a domino et tres pueri itidem. Alia itaque est terra quae continet uniuersa, et alia est terra quae super aquam fundata est, quippe ista quae habitatur a nobis, de qua ait propheta [*]( 5 Sap. XI 17 Gen. I 2 8 Psalm. CXXXV 6 14 Gen. I 1. 29 16 exscripsit Augustin. de haeres. 75 20 Ion. I 9 21 PsaJm, CIII 3. 6 22 Dan. III 60 ) [*]( 2 haeresia B de terra A Sichardus de terra et terra B 4 est om A quaeque quasi yah A quae quasi hyle B 5 in om A 7 fnntata Al 9 terra inmensa B trammen A 12 alii A 13 opulentos iassos A domino om A 14 <id est> addidi 16 heresis B facta sit a deo sed semper esse eam B factus ita domina semper esse ea A 21 marem et terram J. mare et aridam B 23 tsrra quae super A quae super B 24 ista qujfe B itaqqe A-)

Hanc itaque renouari et purgari necesse est, quam et moueri saepe cognoscimus terrae motu, de qua ait dominus: Ego facio nouum caelum, et nouam terram. Et iterum dominus ait caelum et terram transire in euangelio.

Haec terra itaque ueluti de radicibus illius prioris cognoscitur habere substantiam, quae supra aquam subsistere iussa est, quae copiose humano generi exhibet alimenta.

Alia est heresis, quae dicit ante corpus fuisse hominis factum, non animam, et quod imago dei corpus sit non anima hominis, et quod secundum praedestinationem dixerit dominus, ita arbitrantur, cum dicat scriptura: Et fecit deus hominem. Ad imaginem suam fecit eum, masculum et feminam fecit eos; ignorantes, propheta quid dixerit.