Diversarum hereseon liber

Quod enim erat per umbram, et quod erat futurum in domini praesentia maius et melius, hoc nuntiabat docendo ac rebus testantibus confirmando.

Alii sunt Passalorinchitae, qui digitum inponentes in nares et ora sua et labia quasi silentium semper exercent, non rei aliae nisi taciturnitati quasi studium commodantes.

Hoc autem facientes quasi prophetas beatos cupiunt imitari, quia ait Dauid beatus: Pone, domine, custodiam ori meo, et ostium circumstantiae labiis meis.

Et quia ieiuniis beati prophetae uacantes i silentium saepius commodabant, [*]( 8 Luc. V 38 6 II Cor. V 17 12 I Cor. XV 47 17 exscripsit Augustin. de haeres. 63 20 Psalm. CXL 3 ) [*]( 1 potibus Sichardus bachante3 A 2 furientes B (r in ras) 5 prope errant inseuire A alieni Sichardus] alii enim 8 aententiam] scientiam: conf. 114, 1 9 et ecce B 10 ut umbra Oehlerus et A et de B 11 omnium AI... excidit ueluti diuersa natura dissonantium 18 quid erat A 14 presentiam A 15 ac B hac A 17 imponentes B 18 et in labia B exercens A 19 qu\'astudill cõmorantes A £ 0 emitari B 21 beatus A propheta B 22 post ostium V litterae eras in B 23 uacante A commendabant editt )

Alii sunt Aquarii sic dicti, qui in sacramentis caelestibus offerunt aquam, non illud quod ecclesia catholica et apostolica facere consueuit.

Alii sunt heretici, qui prophetas cottidie adserunt et prophetias fieri praedicant, ignorantes legem et prophetas usque ad beatum Iohannem fuisse baptistam, finemque legis et prophetarum in Christi praesentia conpletum atque consummatum.

Alii sunt autem Coluthiani a Colutho quodam ita dicto in Aegypto, qui dicunt deum malorum non esse factorem. Econtra autem alter ei opponebat dicens deum malorum esse factorem, qui et ipse erat hereticus pariter, et cum utrique contentioni ferebantur inani, nescierunt potentiam rationis.

Scriptura enim deum facere bona et nihilominus et mala facere praedicauit, cum dicat propheta: Ego sum dominus, qui facio pacem, et creo mala. Et alter propheta: Si est, inquit, malities in ciuitate, quam deus non fecit.

Sed mala ista non natura esse dixit scriptura a deo facta, sed causis existentibus hominum scilicet, in lege peccan- [*]( 5 eoMcripsit Augustin. de haeres. 64 10 Matth. XI 18 15 exscripвit Augustin. de haeres. 65. 66 21 Es. XLV 7 22 Amos III 6 ) [*]( 1 pytagoricam A 2 unitatem B 9 cotidie B 11 iohannem beatum B 12 completum B 15 autem sunt B cholutho A 16 dicunt in ras A 17 ei B et A 19 ferebatur A 20 facere bona B facerebant A (guper t altera t posita et erasa) 21 face Ax Egs Al )

Non autem fecisse mala deum natura dicit scriptura alicubi: Ecce enim, inquit, omnia ualde bona quae fecit deus, in libro Geneseos. id est creaturae mundi. Et alibi propheta dicit: Quoniam deus malum non fecit, neque delectatur in perditione uiuorum.

Quia ergo non causa dei creantis est mala naturaliter, sed hominum uoluntatis, quae obnoxia legi dei et iudicio urguetur et coercitione constringitur, conuersionis causa a domino haec inferuntur hominibus cottidie. Cum ergo.

haec dicuntur, quomodo dicta sunt ignorantur. Quae enim imputantur hominibus in coercitione mala, haec eruditionis et utilitatis sunt plena, quae hominum uoluntas peruersa pati meretur, cum dicat apostolus: Numquid iniustus deus, qui infert iram suam hominibus?

Non tamen sine utilitate et emolumento futuro haec cuncta humano generi fieri permittuntur. Iustus enim in tribulatione sustinendo fidelior et iustior conprobatur, peccator autem aut peccare desinit emendatus, aut perseuerans de mundo tollitur, ne in corpore constitutus amplius delinquere uideatur..

Ergo aut emendatus, cum superest adhuc in corpore, bonum iam opus facere non retardabit, aut mens accersitur, ut desinat a peccato, quod ait apostolus: Qui mortuus est, iustificatus est a peccato. [*]( 3 Es. XLII 24 7 Genes. I 31 8 Sapient. I 13 17 Rom. III 5 26 Rom. VI 7 ) [*]( 3 sicut. om A isrt 5 mala A1 deum] d ex m fadtt B 6 inquit om B 7 ualde A ualde inquit B 8 creatura A 9 neq: B quae A 12 arguetur A coertione A 13 cause A a om A cotidie B 14 dicantur A 15 imputantur A putantur B coertione A 16 peruersa pati B peruersatio A 20 in eras in A tribulatione A2 tribulatio A1 21 aut B ut A 22 desinet B 85 men Bl accersitur] coercetur Sichardus )

Alia autem est heresis, quae dicit mundum non mutari, sed in eo statu semper manere, etiam post domini nostri Iesu Christi de caelis praesentiam, cum ipse dicat: Omnia transibunt et mutabuntur.