Naturalis Historia

[*](Diosc. IV 166. (cfr. Plin. XXVII 119). Diosc. II 150.) Est et porcillaca[*](procillaca V. portulaca B.), quam peplin[*](peplin TH. peplilin VF. pephlin r. peplion v. sed cfr. index.) vocant, non multum sativa efficacior, cuius memorabiles usus traduntur : sagittarum venena et serpentium haemorrhoidum et presterum[*](presterum B. presigrum VdTv. praesi- F. presigarum E.) restingui[*](restringi Tv. a. C.) pro cibo sumpta et plagis inposita extrahi, item hyoscyami pota e[*](pota e dEG. potae e T. pote e V. pote F. poto e v.) passo expresso suco. cum ipsa non est, semen[*](semen v. semine ll.) eius simili effectu prodest. resistit et aquarum vitiis, capitis dolori ulceribusque in vino tusa et inposita, reliqua ulcera commanducata cum melle sanat. [*](Diosc. II 150. cfr. [Gargil.] p. 177, 8. Celsus VI 6, 8 extr. IV 11.)sic et infantium cerebro inponitur umbilicoque prociduo[*](prociduo VFdv. procul dubio cibo duo E.), in epiphoris vero omnium fronti temporibusque cum polenta , sed ipsis oculis e lacte et melle; eadem, si proci- dant[*](procidant H e Celso. -cedant VFdT. -cedens E. -cident v.) oculi[*](oculi TH. -lis r. prodest oculis v. prodest Verc.), foliis tritis cum corticibus fabae, pusulis[*](pusulis S. pusullis V. pusillis r. pustulis v.) cum polenta et sale et aceto. ulcera[*](ulcera dG. ut cera VF. ut ulcera E.) oris tumoremque gingivarum commanducata cruda sedat, item dentium dolores,

tonsillarum ulcera sucus decoctae;[*](Marc. Emp. 12, 44. Geop. XII 40. Marc. Emp.20, 39.) quidam adiecere paulum murrae. nam[*](nam ll.v. an etiam?) mobiles dentes stabilit conmanducata[*](manducata dTf.) [cruda sedat[*](uncos posuit Müller emend. IV 8. cruditates sedat v. a. S.)] vocemque firmat et sitim arcet. cervicis dolores cum galla et lini semine et melle pari mensura sedat, mammarum vitia cum melle aut Cimolia crela, salutaris et[*](et VFdv. est EH.) suspiriosis semine cum melle hausto.[*](Diosc. II 150. Celsus IV 22. [Gargil.] p. 177, 9. Geop. XII 40.) stomachum in acetariis sumpta corroborat. ardenti febribus inponitur cum polenta, et alias manducata refrigerat etiam intestina. vomitiones sistit. dysinteriae et vomicis estur[*](estur VFdG. detur E. datur v.) ex aceto vel bibitur cum cumino, tenesmis autem cocta. comitialibus cibo vel potu prodest, purgationibus mulierum acetabuli mensura in sapa, podagris calidis cum sale inlita et sacro igni. sucus eius potus renes iuvat ac vesicas, ventris animalia pellit. ad vulnerum dolores ex oleo cum polenta inponitur. nervorum duritias emollit[*](mollit d.). Metrodorus , qui ἐπιτομὴν ῥιζοτομουμένων[*](rhegotomumenon V.) scripsit, purgationibus a partu dandam censuit. venerem inhibet venerisque somnia. praetorii[*](praestori VF.) viri pater est, Hispaniae princeps[*](Hispaniae princeps om.T. (cfr. XXII 120).), quem scio propter inpetibiles[*](impatibiles VEv. a. S.) uvae morbos radicem eius filo[*](filo F(?)Ev. filio Vd1. folio d2.) suspensam e collo gerere praeterquam in balineis, ita[*](ita - 21 omni om.T.) liberatum incommodo omni[*](omni Ev. omnia VF.om.d.). quin etiam inveni[*](an inuenio?) apud auctores caput inlitum ea destillationem anno toto non sentire[*](sentiri VF.). oculos tamen hebetare putatur[*](putant V.).

[*](Diosc. III 64. Gargil. p. 138, 12.) Coriandrum inter silvestria non invenitur. praecipuum [*](praecipuum tamen v. a. S.) esse constat[*](constat G. constat statim ll. v. an constat iam?) Aegyptium. valet contra serpentium genus unum, quod amphisbaenas[*](amphisbaenas v. amfis (amfis E) uenas ll.) vocant, potum inpositumque

. sanat et alia vulnera, epinyctidas pusulas tritum[*](trita d.); sic et omnes tumores collectionesque cum melle aut uva passa, panos vero ex aceto tritum. seminis grana tria in tertianis devorari iubent aliqui ante[*](antea VF.) accessionem vel plura inlini fronti.[*](Gargil. p. 138, 14. 1. 8. Diosc. III 64.) sunt qui et ante solis ortum cervicalibus subici efficaciter putent. vis magna ad[*](ad v. om. ll.) refrigerandos[*](refrige- rando/// d.) ardores viridi. ulcera quoque, quae serpunt, sanat cum melle vel uva passa, item testes, ambusta, carbunculos, aures, cum lacte mulieris epiphoras oculorum, ventris et[*](et Ev. om. r.) intestinorum fluctiones semen ex aqua potum. bibitur[*](bibitur potum d.) et[*](et EG. at Fd. at et V.del. v.) in choleris cum ruta.[*](Gargil. p. 138, 9. Diosc. III 64. Gargil. p. 138, 16–18.) pellit animalia interaneorum cum mali punici suco et oleo semen potum. Xenocrates tradit rem miram, si vera est, menstrua contineri uno die, si unum granum biberint feminae, biduo, si duo[*](si duo EQv. om. r.), et totidem[*](toditam Q.an totidem iam, ut ap. Gargil.?) diebus quot[*](quod VQD.) grana sumpserint[*](sumpserunt Q.), M.[*](Marcus autem QS.) Varro[*](uuarro VQ.) coriandro subtrito et cumino[*](et cumino (com- Q) acetoque dTQS. et cum (cum in V) aceto quae r. cum aceto v.) acetoque carnem omnem[*](omnem TQS. om. rv.) incorruptam aestate servari putat.

[*](Diosc. II 145. Gargil. p. 142, 5. 8. 7. 8.) Atriplex et silvestre est[*](est G. et VFE. et satiuum dT. est et satiuum v e codd. dett. et satiuum est H.), accusatum[*](acusatom F1.) Pythagorae[*](Pythagorae U 442. -ora S (add. a v). -oras H. phytagora d. ypit- E. ipytagina F. pytagma V.), tamquam faceret hydropicos morbosque regios[*](regio sed V. regios sed d.) et pallorem, concoqueretur[*](concoqueretur H. conqueretur VFTE. -ritur d. coqueretur G. coquitur v.) difficillime; ac ne in hortis quidem iuxta[*](iuxta v. iuste ll.) id nasci quicquam nisi languidum culpavit. addidere Dionysius et Diodes plurimos gigni ex eo morbos, nec[*](nec dEv. nunc r.) nisi mutata[*](mutate VF.) saepe aqua coquendum, stomacho contrarium

esse, lentigines et papulas gignere. miror quare difficulter in Italia nasci tradiderit id Solo[*](solo VS. solon FEv. solu d.cfr. § 235.) Smyrnaeus[*](Smyrnaeus C. smyrneus dEv. myr- r.). Hippocrates vulvarum vitiis infundit[*](id infundit EG. -di v.) id cum beta. Lycus Neapolitanus contra cantharidas bibendum dedit, panos, furunculos incipientes,duritias omnes vel cocto vel crudo utiliter inlini putavit,item ignem sacrum cum melle, aceto, nitro[*](nitro QS. -roque v. nigro ll.), similiter podagras[*](podagris VFv. a. G.). ungues scabros detrahere dicitur sine ulcere. sunt qui et morbo regio dent semen eius cum melle, arterias et tonsillas nitro addito perfricent , alvum moveant cocto vel per se vel cum[*](aut cum T.) malva aut lenticula.[*](dist. ego.) concitant[*](concitant et ego. -tantes ll. v.) et vomitiones. silvestri capillos tingunt et ad[*](ad dEv. om. r.) supra scripta[*](dicta Qv. a. H.) utuntur.

[*](Gargil. p. 139, 3. Diosc. II 144. III 153. (cfr. Athe- naeus II 52 p. 58d).)