Naturalis Historia

[*](Ar. IV 2, 525b 24. 25. cfr. II 1, 498a 18. 19.— IV 7, 532a 27–29. cfr. P IV 6 extr.— (12) Ar. V 28, 555b 20–22. 24. 30. 556a 6. 3. 555b 29.— (15) Ar. V 29.—) Insectorum pedes quibus sunt, in obliquum moventur. quorundam extremi longiores[*](longiores R2v. -ris r D) foris curvantur, ut locustis.

Hae pariunt, in terram[*](terra azva.G) demisso[*](demisso R(?)B. dim- rv) spinae caule[*](caulae F1. caudae F2), ova condensa [*](dist. J) autumni[*](aut omni F1a) tempore. ea durant hieme; e[*](e del.F2. om. d. sub va.J) terra subsequenti anno exitu veris emittunt parvas, nigrantes et sine cruribus[*](an hibernis? cfr. Ar.μετοπωρινῶν ὑδάτων) pinnisque reptantes. itaque vernis aquis intereunt ova, sicco[*](siccoque H Brot.) vere[*](uero F) maior proventus.[*]((19–21) Ar. V 28, 556a 1–6.— (22) IX 6, 612a 34.) alii duplicem earum fetum geminumque[*](que om. H Brot.) exitium tradunt: vergiliarum exortu parere[*](parare FR), deinde[*](dein a) ad canis ortum obire et alias renasci; quidam arcturi occasu renasci. mori matres[*](mares Fa), cum pepererint[*](pepererit R. peperint Fa) , certum est, vermiculo statim circa fauces innascente[*](enascente Dal.2 (errore?)) qui eas strangulat . eodem tempore mares obeunt. et[*](obeunt. et ego. -ntes ll. -nt v) tam frivola[*](friuola av. -uula E. -bula r) ratione morientes serpentem, cum[*](cum F2v. curri r) libuit, necant singulae, faucibus

eius adprehensis mordicus. non nascuntur nisi[*](nisi H. in ll. nisi in v) rimosis[*](rimosis ll.H(J). prim- d2T. planis et rimosis v(S) ex Ar.) locis .[*]((4) cfr. Liv. per. 60. Obseq. 90. Aug. CD III 31 extr. Oros. V 11.—) in India ternum pedum longitudinis esse traduntur, cruribus[*](cruribus serra (prave prae- ceptum) M) et feminibus serrarum[*](serrarum Mv. sed rarum r. (alac.)) usum praebere, cum inaruerint . est et[*](est et MF2v. Esse et a. Esset r) alius earum obitus: gregatim sublatae vento in maria aut stagna decidunt. forte hoc casuque[*](casu qui R. -uqu F1. casu F2.) evenit, non, ut prisci existimavere, madefactis nocturno umore alis. iidem[*](aliis isdem M) quippe nec volare eas noctibus propter frigora tradiderunt , ignari[*](ignari MF2v. in mari r) etiam longinqua maria ab iis transiri[*](trastri M) , continuata plurium dierum — quod maxime miremur — fame[*](famē F2) quoque, quam propter externa pabula petere sciunt. deorum irae[*](deorum irae Mv. dierum mire (imbre R2) r) pestis ea intellegitur. namque et grandiores cernuntur et tanto volant pinnarum stridore, ut [aliae[*](aliae del. D)] alites credantur[*](credentur FR. -da.tur M) , solemque obumbrant[*](obumbrant G. -rans ll. -rent v. ob umbras F2) sollicitis suspectantibus populis, ne suas operiant terras. sufficiunt quippe vires et, tamquam parum sit maria transisse, inmensos tractus permeant diraque [*](diraque Mv. -amque r) messibus nube[*](nubē F2Ez) contegunt, multa contactu adurentes, omnia vero morsu erodentes[*](morue rodentes DF1. in orbe rod- E) et fores quoque tectorum.

[*](cfr. Liv. XLII 10, 7. 8. 2, 4.)Italiam ex Africa maxime coortae[*](maxima (magna v) cohorte azva.G) infestant, saepe populo Romano[*](Romano (Mone) J. R. MD. om. rv) ad Sibyllina[*](sibullina M2. -llaina M1) coacto[*](coacto MF2v. -arto r) remedia confugere inopiae metu. in Cyrenaica regione lex etiam est ter anno debellandi [*](deuellandi F. deualedi R1. diue- lendi R2) eas, primo[*](prima FaT) ova obterendo[*](obterendo MF2v. obce- DF1. opce- R. obicere Ea), dein fetum, postremo adultas , desertoris poena[*](pena (poe- v) in av. poenam R2. -nam in (-narum R1) r) in eum qui cessaverit. et in Lemno

insula certa mensura praefinita est, quam singuli enecatarum ad magistratus referant. graculos[*](gragulos MF2R) quoque ob id colunt adverso volatu occurrentes earum exitio. necare et in Syria militari imperio coguntur. tot orbis partibus vagatur[*](uacatur F1. uatur R1) id[*](et (pro id) M) malum. Parthis et hae in cibo gratae.

[*](cfr. Ar. IV 9, 535b 12 (aliter).— (9) Ar. V 28 init. cfr. V 8 init. 542a 7. 8. (V 19 init.).—) Vox earum proficisci ab occipitio videtur. eo loco in commissura scapularum habere quasi dentes existimantur[*](existimantur R(?)v. -tes r) eosque inter se terendo[*](terendo F2v. -dos r) stridorem edere, circa duo maxime aequinoctia, sicut cicadae circa solstitium. coitus locustarum qui et insectorum omnium quae coeunt, marem portante femina, in eum feminarum ultimo caudae reflexo tardoque digressu. minores autem in omni hoc genere feminis mares.