De Rerum Natura

Lucretius

-

  1. imbris uti guttae caderent per inane profundum
  2. nec foret offensus natus nec plaga creata
  3. principiis; ita nihil umquam natura creasset.
  4. Quod si forte aliquis credit graviora potesse
  5. corpora, quo citius rectum per inane feruntur,
  6. incidere ex supero levioribus atque ita plagas
  7. gignere, quae possint genitalis reddere motus,
  8. avius a vera longe ratione recedit.
  9. nam per aquas quae cumque cadunt atque aera rarum,
  10. haec pro ponderibus casus celerare necessest
  11. propterea quia corpus aquae naturaque tenvis
  12. aeris haud possunt aeque rem quamque morari,
  13. sed citius cedunt gravioribus exsuperata;
  14. at contra nulli de nulla parte neque ullo
  15. tempore inane potest vacuum subsistere rei,
  16. quin, sua quod natura petit, concedere pergat;
  17. omnia qua propter debent per inane quietum
  18. aeque ponderibus non aequis concita ferri.
  19. haud igitur poterunt levioribus incidere umquam
  20. ex supero graviora neque ictus gignere per se,
  21. qui varient motus, per quos natura gerat res.
  22. quare etiam atque etiam paulum inclinare necessest
  23. corpora; nec plus quam minimum, ne fingere motus
  24. obliquos videamur et id res vera refutet.
  25. namque hoc in promptu manifestumque esse videmus,
  26. pondera, quantum in se est, non posse obliqua meare,
  27. ex supero cum praecipitant, quod cernere possis;
  28. sed nihil omnino recta regione viai
  29. declinare quis est qui possit cernere sese?
  30. Denique si semper motu conectitur omnis
  31. et vetere exoritur motus novus ordine certo
  32. nec declinando faciunt primordia motus
  33. principium quoddam, quod fati foedera rumpat,
  34. ex infinito ne causam causa sequatur,
  35. libera per terras unde haec animantibus exstat,
  36. unde est haec, inquam, fatis avolsa voluntas,
  37. per quam progredimur quo ducit quemque voluptas,
  38. declinamus item motus nec tempore certo
  39. nec regione loci certa, sed ubi ipsa tulit mens?
  40. nam dubio procul his rebus sua cuique voluntas
  41. principium dat et hinc motus per membra rigantur.
  42. nonne vides etiam patefactis tempore puncto
  43. carceribus non posse tamen prorumpere equorum
  44. vim cupidam tam de subito quam mens avet ipsa?
  45. omnis enim totum per corpus materiai
  46. copia conciri debet, concita per artus
  47. omnis ut studium mentis conixa sequatur;
  48. ut videas initum motus a corde creari
  49. ex animique voluntate id procedere primum,
  50. inde dari porro per totum corpus et artus.
  51. nec similest ut cum inpulsi procedimus ictu
  52. viribus alterius magnis magnoque coactu;
  53. nam tum materiem totius corporis omnem
  54. perspicuumst nobis invitis ire rapique,
  55. donec eam refrenavit per membra voluntas.
  56. iamne vides igitur, quamquam vis extera multos
  57. pellat et invitos cogat procedere saepe
  58. praecipitesque rapi, tamen esse in pectore nostro
  59. quiddam quod contra pugnare obstareque possit?
  60. cuius ad arbitrium quoque copia materiai
  61. cogitur inter dum flecti per membra per artus
  62. et proiecta refrenatur retroque residit.
  63. quare in seminibus quoque idem fateare necessest,
  64. esse aliam praeter plagas et pondera causam
  65. motibus, unde haec est nobis innata potestas,
  66. de nihilo quoniam fieri nihil posse videmus.
  67. pondus enim prohibet ne plagis omnia fiant