De Rerum Natura

Lucretius

-

  1. at quoniam fragili natura praedita constant,
  2. discrepat aeternum tempus potuisse manere
  3. innumerabilibus plagis vexata per aevom.
  4. Denique iam quoniam generatim reddita finis
  5. crescendi rebus constat vitamque tenendi,
  6. et quid quaeque queant per foedera naturai,
  7. quid porro nequeant, sancitum quando quidem extat,
  8. nec commutatur quicquam, quin omnia constant
  9. usque adeo, variae volucres ut in ordine cunctae
  10. ostendant maculas generalis corpore inesse,
  11. inmutabilis materiae quoque corpus habere
  12. debent ni mirum; nam si primordia rerum
  13. commutari aliqua possent ratione revicta,
  14. incertum quoque iam constet quid possit oriri,
  15. quid nequeat, finita potestas denique cuique
  16. qua nam sit ratione atque alte terminus haerens,
  17. nec totiens possent generatim saecla referre
  18. naturam mores victum motusque parentum.
  19. Tum porro quoniam est extremum quodque cacumen
  20. corporis illius, quod nostri cernere sensus
  21. iam nequeunt, id ni mirum sine partibus extat
  22. et minima constat natura nec fuit umquam
  23. per se secretum neque post hac esse valebit,
  24. alterius quoniamst ipsum pars primaque et una,
  25. inde aliae atque aliae similes ex ordine partes
  26. agmine condenso naturam corporis explent;
  27. quae quoniam per se nequeunt constare, necessest
  28. haerere unde queant nulla ratione revelli.
  29. sunt igitur solida primordia simplicitate,
  30. quae minimis stipata cohaerent partibus arte.
  31. non ex illorum conventu conciliata,
  32. sed magis aeterna pollentia simplicitate,
  33. unde neque avelli quicquam neque deminui iam
  34. concedit natura reservans semina rebus.
  35. Praeterea nisi erit minimum, parvissima quaeque
  36. corpora constabunt ex partibus infinitis,
  37. quippe ubi dimidiae partis pars semper habebit
  38. dimidiam partem nec res praefiniet ulla.
  39. ergo rerum inter summam minimamque quod escit,
  40. nil erit ut distet; nam quamvis funditus omnis
  41. summa sit infinita, tamen, parvissima quae sunt,
  42. ex infinitis constabunt partibus aeque.
  43. quod quoniam ratio reclamat vera negatque
  44. credere posse animum, victus fateare necessest
  45. esse ea quae nullis iam praedita partibus extent
  46. et minima constent natura. quae quoniam sunt,
  47. illa quoque esse tibi solida atque aeterna fatendum.
  48. Denique si minimas in partis cuncta resolvi
  49. cogere consuesset rerum natura creatrix,
  50. iam nihil ex illis eadem reparare valeret
  51. propterea quia, quae nullis sunt partibus aucta,
  52. non possunt ea quae debet genitalis habere
  53. materies, varios conexus pondera plagas
  54. concursus motus, per quas res quaeque geruntur.
  55. Quapropter qui materiem rerum esse putarunt
  56. ignem atque ex igni summam consistere solo,
  57. magno opere a vera lapsi ratione videntur.
  58. Heraclitus init quorum dux proelia primus,