Epitome Divinarum Institutionum
Lactantius
Lactantius. L. Caeli Firmiani Lactanti Opera omnia, Part I. Brandt, Samuel, editor; Laubmann, Georg, editor. Vienna: Gerold, 1890.
apud Solomonem ita scriptum est: infirmatus est uterus uirginis et accepit fetum, et grauata est et facta est in multa miseratione mater uirgo.
aput Esaian sic: ecce uirgo accipiet in uterum et pariet filium, et uocabitis nomen eius Emmanuel, quod significat \'nobiscum deus\'. fuit enim nobiscum in terra, cum induit carnem, et nihilominus deus fuit in homine et homo in deo.
utrumque autem eum fuisse a prophetis ante praedictum est. quod deus fuerit, Esaias ita dicit: adorabunt te et in te precabuntur: quoniam in te deus est, et nos [*](INSTITUTIONES 3—12] IV 11, 14-12, 1; 13, 1. 8 humanum corpus] IV 12, 7. 10-15] IV 13, 2—6; 25, 3 s. 17-19] IV 12, 3. 19-21] IV 12, 4. 21 s.] IV 12, 7 Emmanuel-deus. 22-25] IV 13, 5 s. 25—716, 3] IV 13, 7. ) [*](AUCTORES 1 s.] cf. Luc. 20, 10-13. 17] cf. ad Inst. IV 12, 3. 20] Is. 7, 14. 25] Is. 45, 14-16. ) [*](T] 1 profetas T adiecit] cf. Addenda 12 est eiecit Da 16 profetae T predixerant T 17 scribtum T 20 eseiam Pf 24 eum Da, dm T profetis T predictum T 25 quordl T eseias T 26 praecabuntur T post deus est ex Inst. IV 13, 7 et non est alius deus (rectius fort. deus alius) praeter te. tu enim deus es (sic fort., non es deus scribere debebam loco Inst.) add. Da )
item Hieremias: hic deus noster est et non deputabitur alius absque illo, qui inuenit omnem uiam prudentiae et dedit eam Iacob puero suo et Israel dilecto sibi. post haec in terris uisus est et cum hominibus conuersatus est.
item quod homo fuerit, idem Hieremias dicit: et homo est et quis cognouit eum? Esaias quoque sic tradit: et mittet eis dominus hominem, qui saluabit eos et iudicans sanabit eos. item Moyses ipse in Numeris: orietur stella ex Iacob et exurget homo ex Israhel.
idcirco igitur cum deus esset, suscepit carnem, ut inter deum et hominem medius factus hominem ad deum magisterio suo superata morte perduceret.
Diximus de natiuitate, nunc de uirtute operibusque dicamus. quae cum magna inter homines ac mirabilia faceret, uidentes illa Iudaei magica potentia fieri putabant ignorantes ea omnia quae fiebant ab eo praedicta esse a prophetis.
aegros et uario morborum genere languentes non medella aliqua, sed ui ac potestate uerbi sui protinus roborabat, debiles resanabat, claudos ad gressum erigebat, caecis uisum restituebat, mutis eloquium dabat, surdos inauribat, pollutos maculatosque purgabat, furiatis daemonum incursu mentem propriam reponebat, mortuos aut iam sepultos ad uitam lucemque reuocabat.
idem quinque milia hominum quinque panibus et duobus piscibus satorauit. idem supra mare ambulauit. idem in tempestate praecepit uento ut conquiesceret, statimque tranquillitas facta est. quae omnia et in prophetarum libris et in [*](INSTITUTIONES 3-7] IV 13, 8. 7-12] IV 13,10. 12- 14] IV 13, 4. 15-18] IV 15, 1. 4. 12. 19-24] IV 15, 6—11. 25- 717,1] IV 15,13-15. ) [*](AUCTORES 3 Hieremias] Baruch 3, 36-38. 8] Hier. 17, 9. 9] Is. 19, 20. 11] Num. 24, 17. ) [*](T] 1 rnlesciebamus T post Israhel addendum uid. saluator ex Inst. reberebuntur T 5 istrael T 9 eseias T 17 uidenttfs T 18 profetis T 19 egros T 20 debilersl T 24 aut] et Da 26 super Heum, cf. etiam Buen 28 profetarum T )