Diversarum hereseon liber

quosdam autem suos prophetas, id est Montanum nomine, et Priscillam et Maximillam adnuntiant, quos neque prophetae neque Christus nuntiauit.

Addunt etiam plenitudinem sancti spiritus non per apostolos beatos Christo dante fuisse concessam, sed per illos suos pseudoprophetas aestimant inpertitam, et separant se a catholica ecclesia propter illos suos pseudoprophetas et falsos doctores.

Hi mortuos baptizant, publice mysteria celebrant, Pepuzam uillam suam, quae sic dicitur in Frigia, Hierusalem appellant, ubi Maximilla et Priscilla et ipse Montanus uitae tempus uanum et infructuosum habuisse dinoscuntur.

Ubi et mysterium cynicon et infantis execranda celebratur impietas. Dicunt enim eos de infantis sanguine in pascha miscere in suum sacrificium, suisque ita ubique emittere perniciosis et falsis satellitibus.

Post istos Theodotus quidam, Byzantius genere, denegator Christi dei nostri in persecutione extitit saluatoris, qui coepit dicere, docens ita: Communis, inquit, homo erat ut omnes homines Christus.

Hoc autem dicebat, ut denegationis obprobrium ab hominibus non amplius pateretur, cogitans quod si qui ei diceret: Quare negasti Christum deum ac dominum? diceret quod: Hominem negaui, non deum.

Isti utuntur capitulis [*]( 2 catafigas A catafrygas B frygia B 4 confitetur A resurrectionem exspectant B 6 catholicae Al 7 adnuntians A annuntiant B 8 sancti B non sancti A 10 uos pseudopropheta A 11 propter A pro B: coni ad 61, 2 pseudoprophetas B prophetas A 18 pepugS A 14 maximilla A uitae B uita et A 16 cynicon] cynicorum: conI TerlulZ, ad flat. I 16 cod A Filastrii subscriptio celebrabatur B2 17 sanguinC A 18 et falsis om A 21 byzan A denegatur A 22 nostri om A 27 negauit A )

Sunt alii dicentes metangismon, id est filium intrare in patrem et ut uas in uase inesse, ignorantes quid adserant, cum saluator non dixit filium in patrem intrare, sed t aequalitatis causae in diuinitate et potentia docuerit, non introitum aut continentiam, ut illi insaniunt id sentientes,

et non intellegentes, quod qualis inmensus est pater, talis est et filius, talis est et spiritus sanctus, aequalis in omnibus,

ita ut sit immobilis trinitas, inmensa et omnipotens atque sempiterna ubique quae nobis nuntiatur e sanctis scripturis apertissime, ut et sint tres personae uiuentes in perpetuum, et aequales in omni maiestate et potentia, filius tamen et sanctus spiritus de patre sint proprie.

Post istos alii recedentes ab his dixerunt similia, addunt etiam Melchisedech sacerdotem dicentes uirtutem dei magnam [*]( 7 e%scripsit Augustin. de haeres. 58 9 Ioh. XIV 12 XVI 28 XYII 13 (R. A. Lipsius) ) [*]( 4 salutes A1 7 metangesmon A 8 asserat A 9 intrare in patrem cum signis transpositionts A aequalitatis cansam Sichardus: locus corruptus, expectamus aequalitatem qualitatis suae 11 illi A illi aestimant impertitam. et separant se a catholica ecclesia pro illos suos pseudoprophetas B ex 49, 3 ubi in archetypo cod B omisgum fuerat et in rjiarg adnotatum, a librario postea bis perperam est inlatum id sentientes B adsentientes A 12 immensus B 13 est et spiritus B et spiritus A 14 sempiterne B1 sempiterna Al 15 quae nobis B nobis A e A et B: conf. Epiphan. p. 483 D extr. 16 nt et A ut s. -8. et B aequalis A 17 spiritus sanctus AB, sed in B signa transpositionis addita )

Alii autem Noetiani ** insensati cuiusdam nomine Noeti, qui dicebat patrem omnipotentem ipsum esse Christum, et ipsum natum et ipsum passum et ipsum mortuum fuisse in corpore. Hic etiam dicebat se Mosen esse, et fratrem suum Heliam prophetam.

Sabellius post istum, de Libia, discipulus eius, similitudinem sui doctoris itidem secutus est et errorem, unde et Sabelliani postea sunt appellati, qui et Patripassiani, et Praxiani a Praxea et Hermogene, qui fuerunt in Africa, qui et ita sentientes abiecti sunt ab ecclesia catholica.

Quae est haec uanitas Galatarum, Seleuci et Hermiae hereticorum? Qui cum uolunt deum esse incorporeum, hylen etiam, id est materiam mundi coaeternam esse cum deo adserunt, et materiam quidem elementorum — quae est sine [*]( 10 Augustin. de haeres. 41: Filaster autem Briianus episcopus in proliiissimo libro quem de heresibus condidit t et CXXVIII hereses arbitratus est computandas, Sabellianos continuo post Nofitianos ponens, Sabellius, inquit, discipulus eius, qui similitudinem sui doctoris itidem secutus est: unde et Sabelliani postea sunt appellati qui et Patripassiani et Praxiani a Praxea et Hermogene: qui fuerunt in Africa qui et ista sentientes abiecti sunt ab ecclesia catholica. Certe iste eosdem postea Sabellianos dixit appellatos qui ea quae Noetus sentiebant et alia nomina eiusdem sectae commemorauit et tamen Noetianog et Sabellianos sub numeris tamquam duas hereses posuit: qua causa ipse uiderit. 16 exscripsit Augustin. de haeres. 59 ) [*]( 4 <surrexerwnt qui fuerunt diвcipult) supplendum ex Hippolyto p. 43, 10 ed. Lagarde Noeti Fabriciua] noetiani 7 mosen in raa Y litterarum A 10 libya B 13 prexea B hermogeni A qui et B Augustinus et A 16 seleuce A 17 corporeum B )

quae facta est a deo patre per filium ex nihilo, ut possit esse quae ante non erat — non ita accipiunt; spiritum autem hominis, id est animam non factam a deo per filium, sed de terra esse aiunt;