Naturalis Historia

[*](Ar. IX 40, 624b 28. V 22 init. Varro ib. § 20. 19. cfr. Col. IX 3, 1. 2.— (19) Ar. V 22, 554b 8–10. 16–19. Verg. G IV 42–44.) Apes sunt et rusticae silvestresque, horridae aspectu[*](aspectum F1a), multo iracundiores, sed opere ac labore praestantes. urbanarum[*](urbanorum Fa) duo genera: optimae breves variaeque et in rotunditatem compactiles, deteriores longae et quibus similitudo vesparum, etiamnum deterrimae[*](deterrimae F2v. tet- Eaz. determinae r) ex iis pilosae. in Ponto sunt quaedam albae[*](aluae D. -ueae F1. aleas M), quae[*](que M) bis in mense mella faciunt, circa Thermodontem autem fluvium duo genera, aliarum quae in arboribus mellificant, aliarum quae sub terra, triplici cerarum ordine, uberrimi proventus. aculeum apibus dedit[*](dist. D) natura, ventri consertum ad unum ictum.[*](Ar. P IV 6, 683a 8.— IX 40, 626a 17–19. 20. 26. 27. 8. 9. Verg. G IV 237.) hoc infixo[*](confixo M)

quidam eas statim emori putant, aliqui non nisi in tantum adacto, ut intestini quippiam sequatur, sed fucos postea esse nec mella facere velut[*](facere uelut (ut S) Mv. -ciunt sed ut (ut om.a) r) castratis viribus pariterque et nocere et prodesse desinere.[*]((5) Verg. G IV 49. cfr. supra § 44.— (6) Th. C. VI 5, 1. Ael. I 58. Varro III 16, 6. Col. IX 5, 1 extr.— (7) Verg. G IV 245. 13–15. Ael. ib. et V 11. Florent. in Geop. XV 2, 18.) est in exemplis equus[*](equus ego. -uos (= uus) ll.v) ab iis occisus[*](occisus M. -sos rv. cfr. n. luc.p. 31, de dictione VII 35. VIII 180). odere foedos odores proculque[*](procuique M. -cul va.G) fugiunt, sed et fictos; itaque unguenta redolentes[*](redolentis MS) infestant. ipsae plurimorum animalium iniuriis obnoxiae. inpugnant eas naturae eiusdem degeneres vespae atque crabrones, etiam e culicum genere qui vocantur muliones. populantur hirundines et quaedam aliae aves. insidiantur aquantibus ranae, quae maxima earum[*](eorum ME1a) est operatio tum cum subolem faciunt;[*](Ar. IX 40,626a 31. 627b 4. Ael. V 11.— (16) Verg. G IV 47. 48. Col. IX 5, 6.) nec hae tantrum quae stagna rivosque obsident, verum et rubetae veniunt ultro adrepentesque foribus[*](floribus Fava.B) portas[*](portas MF2. pertas DF1R1. pcas a. per eas EzG. repertas R2. ope- v) sufflant: ad[*](ad ll.G. ac z. ab v) hoc statio[*](statio J coll. § 20. spa- ll.v(S). del.G) provolat[*](prouolant F2va.S) confestimque abripitur[*](abripiuntur zva.S) . nec sentire ictus apium ranae traduntur . inimicae et oves difficile se e[*](se e MS. se r. se a v) lanis earum explicantibus . cancrorum etiam odore, si quis iuxta coquat, exanimantur.

[*](Verg. G IV 252–256. Col. IX 13, 7. Ar. ib. 626a 23.) Quin et morbos[*](morbos MF2v. -rtuos D1R2E. -rtuus r. (alac.). de mendo cfr. § 50) suapte[*](suaptae F2. suae apte E. suraptae DF1) natura sentiunt. index eorum tristitia torpens et cum ante fores in teporem[*](tepore R2azS) solis promotis aliae cibos ministrant, cum defunctas progerunt[*](cum-progerunt MF2v. om.r) funerantiumque[*](quam (pro que) F1Ra) more comitantur exequias.[*](Ar. ib.624a 30–33. Varro III 16,20.)[*]((7. 8) Ar. VIII 27, 605b 10. IX 40, 625a 7 sq. (cfr. supra § 50). Col. IX 13, 11. 13.) rege ea[*](ea ll.H. del. G. a zC. hac B. ac v) peste[*](pestes F1R)

consumpto maeret plebes ignavo dolore, non cibos convehens [*](conucheus F1.-uehunt azva.G.-uehit G) , non procedens[*](proce- dent a. -dunt zva.G. -dit G); tristi tantum murmure glomeratur[*](glomerantur FRazS) circa corpus eius. subtrahitur itaque deductae[*](de- ductae (-te M) G. -ta av. diductae DFdsJ. -te RT. -ta Ez(P)H) multitudini[*](multitudini Md2sG(J). -ne rv(H)). alias spectantes exanimem luctum non minuunt; tunc quoque ni subveniatur, fame moriuntur. hilaritate igitur et nitore sanitas aestimatur[*](stimatur R1. ext- F. exist- R2dS).