Per idem tempus de Genesi libros duodecim scripsi ab
exordio, donec de paradiso dimissus est Adam et flammea
rumphea posita est custodire uiam ligni uitae.
cum autem ad hoc usque undecim libri peracti essent, duodecimum
addidi, in quo diligentius de paradiso disputatum
est. titulus horum librorum inscribitur: de Genesi ad litteram, id
est non secundum allegoricas significationes, sed secundum
rerum gestarum proprietatem. in quo opere multa quaesita
ex LXVIIII C, om. BFPQ, XXIII v 2 sancta om. B
3 coniuli C1D1, iugali F 4 de C atque] utique 0 id] ut BI,
*
in FIN 5 minus 81 magna Ql et quanta om. Ql 6 potuit C1
7 sic incipit S* s, l. 8 ededimus V 9 L ex XL R, om. BFPQ,
XXIV v 11 de C2 8. l. 12 exortio H paradyso FPR para-
*♦
diso-15 diligentius de Q1 in mg. missus H est (se ras.) C flamma
ClDl 13 rumphea CD2EQ, rumfea V, om. B1, romfea HPR, lomphea
cet. uiam C2 s. l. 14 autem om. F ad hoc] adhuc F, ab
hoc C2, hoc D2HMOV usque] u. ad CDl undecimum (um add.
m. 2) C essent (e pr. m. 2 s. l.) CD duodecimum (um m. 2) D,
duodecimo C1 15 addedi V ligentius D1 paradyso BFMNPR
disputatum (is in ras. m. 2) M 16 eorum m genisi 01 17 id
e n M2 in ras. secund∗∗um (ar ras.) B 18 propriaetatem D opera
E multa DER, multa C (cf. Rètract. I, 17, 1), plura cet. v (supple:
potius; cf. Cyprian. p. 573, 6 ed. Hart.; Sulp. Seu. D. I, 27, 4.
Paulin. Nol. p. 121, 4. 284, 10)
firmata, cetera uero ita posita, uelut adhuc requirenda sint.
hos sane libros posterius coepi, sed prius terminaui quam de
trinitate; ideo eos nunc ordine, quo coepi, recolui.
In quinto libro et ubicumque in eis libris posui de semine,
cui repromissum est, quod dispositum sit per angelos in
manu mediatoris, non sic habet apostolus, sicut ueriores
codices post inspexi, maxime graecos. de lege enim dictum
est, quod tamquam de semine dictum multi latini codices
habent per interpretantis errorem.
in sexto libro quod dixi:
Adam imaginem dei, secundum quam factus est, perdidit peccato,
non sic accipiendum est, tamquam in eo nulla remanserit,
sed quod tam deformis, ut reformatione opus haberet.
in
duodecimo de inferis magis mihi uideor docere debuisse, quod
sub terris sunt, quam rationem reddere, cur sub terra, terra
cum esse credantur siue dicantur, quasi non ita sit.
Hoc opus sic incipit: Omnis diuina scriptura bipcrtita
est.
ad litt. VI, 27, 28 (p. 199, 1) 14 Id. XII, 33 (p. 428, 9) E et eorum-sunt om. H 2 possita Cl uelud CXDH
sit Sl, sunt ClH 3 posterius (ius in ras. m. 2) C post posterius ras.
12 litt. C om. coepi sed prius caepi D 4 quo om. Q1R coepe Cl
5 ubicumquae D1 alt. in om. Hl de om. BFGNS semini B2
6 est C2 in mg. dipositum Q, disputatum 0 sit] est Ql angelus
ClDl 7 sic] sit 01, sicut a habet om. H 8 (9) codices V
aspexi a maximae ClD, habere F grecos CD 9 femine E
10 interpraetantis D 11 Adam] ad PI, hominem P2 s. 1. imagine H
***perdidit D1R, perdidit C, perdedisse V, perdidisse cet. v peccatum
CD1, peccando V 13 reformationem CDlM 14 mihi magis 0
uideor* (or in ras. m. 2) C, uidetur E 15 pr. sub-alt. terra om. H pr.
sup C1D1 teris Dl sunt BCl, sint cet. sunt-alt. terra om. Ql
18 ii
ratione 8 quur EPl terra terra cum (is corr., cum del. m. 2) CD,
terra cum R, terris (om. terra cum) cet. v 16 siue M in ras. sint
C, sint BDl 17 omnes ClDl diuinas C uipartita Dl