Nec mirum, quod haec de ineffabili natura dicuntur,
cum in his etiam rebus, quas corporeis oculis cernimus et
FSO fide atque TN fide que M commendata est VOM
ct om. TNM 2 nostri om. P dispensatione om. P iungitur P
3 percipiendam M 4 est] et 0 & fin. est] et Nbd om. VO filius
est VO 7 sed-sanctus om. M 8 sit om. VO sed] sed et
AFSTNVy et Mbd 9 dominus unus RSV 10 interrogemus R interrogamur
P 11 respondebamus V 13 eum esse om. M esse oni. MP
debeamus M 14 sic om. AFSTNYr 16 ei] a TN 17 et per (et
8. I. m. 2) F, V dono] et in dono (in s. I.) F, 0 et in domo V
sancti spiritus 0 iam ipse M 18 et in ipso et per ipsum Vbd
20 de quo quaeritur om. TN de quo] nec hoc FSVOrAI ctl hoc A5
21 coli a nobis VO 24 hiis TMO iis bd quibus V corporeas P
oculis om. P secernimus V
de fonte interrogati non possumus dicere, quod ipse sit fluuius,
nec de fluuio interrogati possumus eum fontem uocare, rursus
potionem, quae de fonte uel fluuio est, nec fluuium possumus
appellare nec fontem, tamen in hac trinitate aquam nominamus
et cum de singulis quaeritur, singillatim aquam respondemus.
nam si quaero, utrum in fonte aqua sit, respondetur
aqua; et si quaeram, utrum aqua sit in fluuio, nihil aliud
respondetur, et in illa potione non poterit alia esse responsio;
nec tamen eas tres aquas, sed unam dicimus. sane cauendum
est, ne quisquam ineffabilem illius maiestatis substantiam sicut
fontem istum uisibilem atque corporeum uel fluuium uel
potionem cogitet. in his enim aqua illa, quae nunc in fonte
est, exit in fluuium nec in se manet; et cum de fluuio uel
de fonte in potionem transit, non ibi permanet, unde sumitur.
itaque fieri potest, ut eadem aqua nunc ad fontis appellationem
pertineat, nunc ad fluuii, nunc ad potionis, cum in illa trinitate
dixerimus non posse fieri, ut pater ipse aliquando sit
filius, aliquando spiritus sanctus. sicut in arbore radix non
est nisi radix nec robur est aliud quam robur nec ramos nisi
ramos possumus dicere; non enim quod dicitur radix, potest
.ÂSBIFI 2 poBsimus FIB! PTNMObd 3 possimus
TNMObd et rursum bd rursum P 4 fluuio] Sumine P possi-
IDUS TNMbd 5 nec tamen M in om. TN hanc TN trinitatem
TN nominamus om. A 6 cum] tamen M singulatim F
om. VO aqua AFSf respondimus FIBt 7 nam-quaeram om. M
si om. RAFSTNVOf aqua in fonte .A.FBTNMVOţbd responditur
FXS1 8 quaeramus lib. praet. R 9 et] uel V om. 0 esse alia bd
11 ineffabiliter V maiestatis illius M 13 hiis TNM quo V nunc]
nec VO fonte-transit (supra fonte pos. est "ua" supra transit "cat" M
14 exit] hęe sit FlAS exiit (i alt. 8. l.) P ųęç transit T transit N ne 0
de om. PVO 17 potionis] optionis V 18 diximus 0 ipse
om. AFSPTNMVOabd 19 non est radix nisi bd 20 robor A rubur
Sx est om. A aliud] aliquid SPVOf robor (semper o) A
ramuB (bis) AlFSV ramQ (bis) y 21 quae JRM radyx S poteat]
id est potest TN id possit, FSVf id potest AObd
potest aliquo transitu nunc in radice esse, nunc in robore,
nunc in ramis, sed tantummodo in radice, cum illa regula
nominis maneat, ut radix lignum sit et robur lignum et rami
lignum, nec tamen tria ligna dicantur, sed unum. aut si haec
habent aliquam dissimilitudinem, ut possint non absurde tria
ligna nominari, ut etiam tria ligna dici possunt propter firmitatis
diuersitatem, illud certe omnes concedunt, si ex uno
fonte tria pocula inpleantur, posse dici tria pocula, tres autem
aquas non posse dici, sed omnino unam aquam, quamquam
de singulis poculis interrogatus in quolibet horum aquam
esse respondeas, quamuis nullus hic transitus fiat, sicut de
fonte in fluuium dicebamus. sed haec non propter illius diuinae
naturae similitudinem, sed propter uisibilium etiam unitatem
corporalia exempla data sunt, ut intellegeretur fieri posse, ut
aliqua tria non tantum singillatim, sed etiam simul singulare
nomen obtineant, ne quisquam miretur et absurdum putet,
quod deum dicimus patrem, deum filium, deum spiritum
sanctum nec tamen tres deos in ista trinitate, sed unum
unamque substantiam.
Et de patre quidem ac filio multis libris disseruerunt
1 pro et om. AFSyTNVObd 2 non potest R nunc om. R
esse-radice om. V 4 manet M pr. et om. 0 5 tria om. 0
6 aliquam habent M dissimilitudinem om. M non om. V abeurda
(8. a add. J e) F, S et tria FSTNf 7 pro nominari praebent
dici bd ut-possunt om. TNbd ligna tria A tria] ita y possint
dici A possint FSfPMO 8 illud] id A VO uno om. P 9 impleantur-pocula
om. M pocula-aquas om. V autem om. M
10 aquas impleantur posse dici tria pocula tres autem aquas non posse
dici M aquam om.P M quamquamj quam SVO qui A 12 hic
nullus YO hiis M sicut om. P 13 in fiuuium] riuuli M sed] et P
sed non P diuinae illius 0 16 unum singulare Fbd 17 obtineat M
detineant P ne P: nec R,A,Ff:iTNMJ\'Orbd absurde P 18 diximus
M 19 unum] unum deum Pbd unum colamus AFSTNMVOx
21 Et om. AP illud M quidem ac filio] qui 8 et filius M ac]
et P in multis A deseruerunt Fl deseruerint M
poterant, et quemadmodum non unus esset pater et filius,
sed unum essent, et quid proprie pater esset et quid filius,
insinuare conati sunt: quod ille genitor, ille genitus; ille non
de filio, ille de patre; ille huius principium, unde et caput
Christi dicitur, quamuis et Christus principium, sed
non patris; hic uero illius imago, quamuis nulla ex parte
dissimilis et omnino indifferenter aequalis. tractantur haec
latius ab eis, qui non tam breuiter quam nos totius Christianae
fidei professionem uolunt explicare. itaque, in quantum filius
est, de patre accepit, ut sit, cum ille de filio id non acceperit:
et in quantum hominem mutabilem, scilicet creaturam in
melius commutandam, ineffabili misericordia temporali dispensatione
suscepit, multa de illo in scripturis inueniuntur ita
dicta, ut inpias haereticorum mentes prius uolentes docere
quam nosse in errorem miserint, ut putarent eum non aequalem
patri nec eiusdem esse substantiae, qualia sunt illa:
quoniam pater maior me est, et: caput mulieris
uir, caput uiri Christus, caput autem Christi deus,
et: tunc et ipse subiectus erit ei, qui illi subiecit
14, 28 19 I Cor. 11, 8 20 I Cor. 15, 28 N quantum]
tantum AFSV tamquam TN. 2 et om. PN que admodum F
3 quicquid M pater proprie M propriae R et om. M 4 ille
genitus (ille s. l. m. 1) F et ille genitus YO hic genitus bd 5 ille]
hic bd huius ille bd huius om. M 6 principium sit N 7 hiis .11
8 et-aequalis om. 0 et] sed TN indifferens et TN indiferente
requalis S tractantibus FSTJS Vy tractatur P haec om. P 9 ab
om. TN; quam] sicut P 10 confessionem P uolunt Ml 11 de]
et de RAFTNVOf id de filio A id] hoc 0 non id y accepit
M 12 hominem] homo est (o est in ras.) F, V, om. 0 13 commutando
YO commutendam M 14 illa P 16 quam om. 0 errore <S
terrorem 0 miserunt MP 17 patre Y esse om. AP qua
alia M 19 caput uiri Christus om. P 20 et ipse] etiam ipse TN
ipse Mbd
et nonnulla huius modi: quae omnia posita sunt, non ut
naturae atque substantiae inaequalitatem significent, ne falsa
sint illa: ego et pater unum sumus, et: qui me uidit,
uidit et patrem meum, et: deus erat uerbum — non
enim factus deus, cum omnia per ipsum facta sint —
et: non rapinam arbitratus est esse aequalis deo
et cetera talia, sed illa posita sunt partim propter administrationem
suscepti hominis, qua dicitur: semet ipsum
exinaniuit — non quia mutata est illa sapientia, cum sit
omnino incommutabilis, sed quia tam humiliter hominibus
innotescere uoluit — partim ergo propter hanc administrationem
illa ita scripta sunt, de quibus haeretici calumniantur,
partim propterea, quia filius patri debet, quod est, hoc etiam
debens utique patri, quod eidem patri aequalis aut par est;
pater autem nulli debet quidquid est.