Ergo paiadisus est plurima ligna habens, sed ligna
ligna plena suci atque uirtutis, de quibus dictum est:
exultabunt omnia ligna siluarum, ligna semper
florentia uiriditate meritorum, sicut illud lignum, quod plantatum
est secus decursus aquarum, cuius folium non defluet,
quia totus in eo fructus exuberat. hic ergo paradisus est.
locus autem eius, in quo est plantatus, uoluptas dicitur.
4, 3, cf. Marc. 12, 25 Philo Legg. alleg. I 14 (I 52, 26 M; I 72, 14 C.)
21 Psalm. XCV 12 22 Psalm. 1 3 25 Philo Legg. alleg. I 14 (52,
25; I 72, 14 C.) de post. Cain. 10 (232, 11) Quaest. in Gen. I 7 A 4 timendum Costerius o non
addidi 6 non ilen (B in mg. a £ uilê) N (deinde spatium 6 litt. S)
10 possimuB P (v 8. i) 12 numquid SBP\' 13 uelit RMV\' 14 uerba
sapientia... usque ad p. 268, 26 neque desunt in S; excidit folium
15 meus celestis P\' 16 uitae AMV\' 17 futurae NC 20 dictumJ
scriptum BP, om. R 22 florenta RV1 uiriditatem AP 23 defluit
MBP1 25 plantatus est B dicitur uoluptas BP\'
potabis eos. legisti enim quia fons procedit ex Edem,
qui rigat paradisum. haec igitur ligna, quae
sunt in paradiso, quasi profluuio quodam torrentis
spiritus inrigantur. de quo etiam alibi ait: fluminis impetus laetificat ciuitatem dei.
est autem ciuitas ilia quae
sursum est Hierusalem libera, in qua diuersa sanctorum merita
pullularunt.
in hoc ergo paradiso hominem deus posuit, quem
plasmauit. intellege iam quia non eum hominem qui secundum
imaginem dei est posuit, sed eum qui secundum corpus;
incorporalis enim in loco non est. posuit autem eum m
sicut solem in caelo expectantem regnum caelorum,
quemadmodum creatura expectat reuelationem filiorum dei.
ergo si paradisus est in quo erant exorta uirgulta, uidetur
paradisus anima esse, quae multiplicat semen acceptum, in
qua uirtus unaquaeque plantatur, in qua erat etiam lignum
uitae, hoc est sapientia, sicut dixit Solomon quia sapientia
non de terra exorta est, sed de patre; est enim splendor
lucis aeternae et manatio omnipotentis gloriae.
enim habes, quia produxit deus lignum speciosum
ad aspectum et bonum ad escam et lignum uitae
4, 26 8 Philo Quaest. I 8 Legg. alleg. I 12 et 16 (49, 32; 53,
45; I 68, 27; 74, 12 C.) 10 Philo Quaest. I 8 12 Philo Legg. alleg.
I 14 (52. 31; I 72, 17 C.) 13 Rom. 8, 19 15 Philo de mundi opif.
54 (37, 23 M.; I 53, 25 C.), Legg. alleg. I 15 (54. 23; I 75, 6 C.)
16 Philo Quaest. I 6 et 11 Legg. alleg. I 18 (54, 44; I 75, 22 C.)
17 Sap. 7, 21-26 21 Gen. 2, 9 V edem P\' aedem P aeden M (n ex m) eadem A eaden
V4 eden D (in ras) cet. 3 hec P m2 C hec P\' hoc P ml cet. igitur AD
igitur sanctorum cet. ligna A m2 BD flumina C\' (del. m2 et 8. scr. ligna)
lamina Aml M (s. ligna) cet. 4 profluo BP4 5 spiritu MP 9 iam
AVV etiam M (et 8. u.) cet. 14 exhorta P 17 solomon M salemon
V4 (in quo salemon dixit) salomon cet. quia] qui A (e 8. i m2)
19 emanatio ed. Paris. a. 1661 22 ad pr. om. A et (in quo aspectu) D
et pr. om. MBP4 ad aescam bonum M
postea uidebimus utrum et hoc lignum speciosum ad aspectum
et bonum ad escam fuerit sicut cetera. eo enim loco
hoc oportunius disputabitur, quo hominem ex hoc gustantem
inuenimus esse deceptum. interim nihil habemus, quod
nunc reprehendere debeamus, etsi rationem scire non possumus.
neque enim in hac creatura mundi, si qua nobis difficilia
uidentur et inconprehensibilia ingenio nostro, temerario
quodam debemus condemnare iudicio, ut creaturam
serpentium uenenatique alicuius animantis, quippe homines
qua ratione singula quaeque sint facta intellegere adhuc et
scire non possumus. sic ergo et in scripturis diuinis non
facile reprehendamus aliquid quod intellegere non possumus;
sunt enim plurima quae non nostro ingenio metienda sunt.
sed ex altitudine diuinae dispositionis et uerbi sunt aestimanda