Ideoque addidit: quoniam iniquitatem meam ego
agnosco et delictum meum contra me est semper.
non mediocre est, ut agnoscat unusquisque peccatum suum.
ideoque et supra ait: lapsus quis intelleget? id est quis
est tantus ut intellegat? quomodo illud: quis habitabit
in tabernaculo tuo aut quis ascendet in montem
domini? non utique nullus, sed rarus; qui enim potest
agnoscere potest declinare, potest quid sequatur eligere.
plerique in suis lapsibus gloriantur et putant ea laudi esse
quae crimini sunt, si alienum coinquinauit torum et pudicae
P4 (u ex 0) pretiosum C focus (v 8. 0) P\' fucus (s s. f)
0 sucus D et (in quo sucus pretiosus) T\' succus PxL, om. C ignobili
T (ignob in ras.) T\' (in ras.) in ouili RB\'ADPx 3 sucus B sucis
(i ex 0) P\' fucis T\' 4 eliditur BO et (v s. i<Į) P\' eluditur D\' diuerso
(i s. u.) B 6 perfectior B (r alt. s. u., sed eras.) irradiet B\'
7 plurimum BP\'D\'O plurimorum cet. 9 iu multis BP\'BxD\'O multum
LTT\' et a BP\'D\'0 a cet. 12 iniquitatem (m eras.) B a] et
a P D\' 16 unus (om. quisque) RB\' 17 intelleget RB\' intelleg.t Px
.(i eras., e s. ras.) intellegatur C intellegit cet. 18 habitauit RB\'
19 ascendit BRB\'AP\' ascendet (et ex it m2) P\' requiescet (in monte)
CT\' 22 plerique... crimini sunt uidelicet (ante si) infra, in mg. m2
P1, eadem in . textu D\' . 23 criminis MB\'ACPxT\' quoinquinauit
RB\' Px T
fraude mutauit: alius nece hominis, latrocinii insidiis et rapto
uiuere putat esse uirtutis: nonnulli circumuenire ac fallere
arbitrantur esse sapientiae. ex his nullus potest dicere:
quoniam iniquitatem meam ego agnosco, sed ille
qui potest dolere quod fecerit, condemnare quod deliquerit,
quem sua uitia conpungunt. unde et propheta. ait: quae
dicitis in cordibus uestris et in cubilibus uestris
conpungimini. plerique equorum cum ceciderint, se iactare
consuerunt et quos casus non laeserit iactando se debilitantur
et franguntur. alii, qualis Graecorum equorum fertur natura,
cum uel in certamine curuli elisi fuerint uel fortuito ceciderint,
nequaquam se mouere consuerunt et quandam tenent quietis
et patientiae disciplinam. his si casus non nocuit, quies
prodest ; certe non acerbatur offensio. nonne mutis animalibus
deteriores aestimandi qui se in flagitiis suis iactant et putant
insigne esse uirtutis ubi lapsus est criminis ? ideo quasi muto
dicitur iumento: peccasti, quiesce.
unde pulchre addidit:
et delictum meum contra me est semper. insipiens
enim delectatur erroribus suis et nonis uetera obumbrando
IIII 5 18 Gen. 4, 7 19 Psalm. L 5\' ex uoce pi necein RB\'PxBxLTT\' insidiis BPD\'O et \'-is
m2 in ras.) D insidias cd. 3 uirtutes BP et (i a. ę m2) 0 4 sa.
pientiae BP\'BxD\'O sapientum C sapientiam T\' (t e 8. am m2) eet.
5 ego om. BCT, 8. u. m1 Bx, m2 D agnosco (s 8. u.) B 6 qui
s. u. m2 P condempnare P\'RB\' diliquerit B et (corr. m1) pi
dereliquerit A 7 suae uitiae R (e his eras.) B\' . 9 conpungemini B
equorum BBxO e.orum (c eras., qu 8. ras.) R ęcorum B\' eorum P\'D\'
namque eorum eet. 10 consuerunt BP\'BxD\'O consueuerunt eet. et
(t 8. u. m2) B laeserit RB\'ACDPxT\' laeserunt L T Jaeserint B (n
exp.) eel. iactandoa et R (corr. ml) B\' se iactando Bx debilitantur
BP\'O debilitant cet. 11 franguntur L T frangunt eet. aliis pi (s
eras.) quale (is 8. e) P 12 curriH (i pr. ex u) B eurruli P\'PxD\'O
fortuito (v 8. 0 alt.) P fortuitu GPxBxD\'LTТ\' fortuiti D 13 consuerunt
BP\'BxDD\'O consueuenmt eet. 15 prod. est B aceruatur
PBxD\'L 17 criminis (9 ex bus) P\'
uero sapiens aduersum se iudicat esse delictum suum et
tamquam hostiles acies ita lapsus culparum suarum aduersantium
modo sibi arbitratur obsistere. quidquid personuerit,
quidquid increpuerit, culpa ei propria semper occurrit: quidquid
fuerit dictum aut lectum in se dictum putat: quidquid
intenderit, se nutu, se oculis signari putat. si epuletur, si
cogitet, si oret ac deprecetur, ante oculos eius semper error
est proprius et momentis omnibus culpa pulsat conscientiam
nec quiescere nec obliuisci sinit. uelut grauis censor exagitat
se terrore perpetuo. omnia igitur aduersa habet qui ipse sibi
displicet, ipse sui accusator, ipse sui testis est, nec inuenit
quo fugiat qui ipse se perurget et stimulat. sed hoc bonae
mentis est uulnus sentire peccati. nam qui expertes doloris
sunt non sentiunt uulneris acerbitatem, quod est inmedicabilis
aegritudinis: qui autem dolore aliquo punguntur sicut doloris
sensu non carent ita non carent etiam sanitatis profectu. ubi
enim doloris sensus ibi etiam sensus est uitae; sentire enim
uitalis uigoris ac muneris est. unde et ille qui errorem suum
non agnoscit insanit furit desipit, qui autem agnoscit utique
resipiscit, non respuit remedia sanitatis, sed se ipse restringit,
paenitet eum culpae, de ipsa semper cogitat et cogitando se
ipse condemnat; iustus autem in primordio sermonis
ex re) B at ex ad B ad RBI
3 hostiis RBI hostilis AC culparum suarum lapsus Bx 4 sibi modo
OT\' personauerit R persona iuuerit BI 5 quidquid pr.] quid RBI
perincrepuerit P\'D\'O 7 se nutu se BP\'D\'O sese notis po se notis
CBx notis se D sese dotis propriis (om. oculis) T\' se notis se eet.
11 sed errore B se terrore (t in TaB.) pi 12 sui pr.] sibi PxT\'
s
13 qui] quia CDLT quippe (om. ipse se) R quippe B\' se perurget]
perurguet CPx se purget A semper urget 0 14 est om. P\'D\' experteis
B (i eras.) BI 16 aliquo dolore LTT\' 17 sensu ita (ita 8. It.
m2) non carent non carent etiam T sensu ita etiam non carent. L sensu
carent ita etiam D 21 sed (s, ft. m2) se T\' se (om. sed) CDBx, se
om. eet. 22 pacniteut RB\'C 23 ipsa RBIACPx ipsa T autem
BP\'BxD\'L et (8. ft. m2) T. om. cet., enim a. recte puto
est sobrius est, sanus est. iustus fauere sibi nescit, rigorem
iudicii etiam circa se non nouit inflectere, recordationem
lapsus proprii perhorrescit et commissum erubescit errorem,
omnem eius memoriam pauet metuit reformidat; grauem <se>
sibi iudicat, se ipsum arbitrum refugit nec sese sibi audet
committere, quod nullum putat sibi esse grauiorem quam
eum quem latere non possit, fallere non queat, fugere ac
uitare non reperiat, nisi ut se sibi abneget et domini crucem
tollat.
Magna uis obnoxiae conscientiae, magna supplicia. timebant
Eua et Adam et, cum domini uocem in paradiso ambulantis
åudirent, cupiebant se abscondere, quos nemo quaerebat. Cain
quoque metuebat, ne omnis eum quicumque inueniret occideret.
ita in se ferebat ipse sententiam, quod dignus esset
cui nullus ignosceret. unde bene ait: e t delictum meum
contra me est semper, hoc est: sine interuallo aliquo
recordatio et species ipsa mei me erroris inpugnat. considera
quomodo nos confundat, cum aliquid deliquimus, quomodo
RB\'APxLTT\' qui iustus est om. BP\'DD\'D 2 sobrius
est et RB\'ACDPxLT faueri Bpi 4 perorrestit RB\'CT commissum
(o ex u) B erubescit (e alt. ex i; B 5 greue RBI graue
ADPx T graQa C se sibi scripsi sibi se u, se om. libx 6 sese pi
(ex esse) DID esse BT\' se eet. 7 sibi putat RB\'ACDTTi 8 quaeat
B ac BP\'BxD\'O aut eet,\' 9 ut se sibi abneget et domini crucem
tollat (ut s. a. abn. et apm sequatur Ti) magna uis obnoxiae conscientiae
(conscientiae obnoxiae Bx), magna supplicia. timebant omnes praeter
BP\'D\'U, itł quibus haec leguntur: ut se obnoxium conscientiae fateatur.
magna supplicia timebant 11 subplicia B\' 12 adam et eua LT\'
euua (u pr. eras.) B ambulantis BP\'D\'O deambulantis cet. 14 metuebant
(n eras.) R nex e) B 15 ferebat
in se ipse Bx in se ipse ferebat T\' 17 coram C et (s. t contra) Bx
alico RBI 18 mei 8. u. B terroris APxLTT\' inpugnant
RB\'CT\' considerat BP\'O 19 deliquimus BP\'U delinquimus C (n
8. u.) eet.
quem commissi pudet nescit aliquid postea tale committere,
I unde similiter erubescat.
praecedit autem iniquitas, peccatum
sequitur. radix est iniquitas, fructus autem radicis est culpa.
unde uidetur iniquitas ad mentis inprobitatem referri, peccatum
ad prolapsionem corporis. grauior iniquitas tamquam materia
peccatorum, leuius peccatum. denique iniquitas per lauacrum
remittitur, peccatum tegitur bonis factis et tamquam alis
operibus obumbratur. unde bene supra hic ipse ait: beati,
quorum remissae sunt iniquitates et quorum tecta
sunt peccata. caritas enim abscondit errorem et operit
multitudinem peccatorum. multa quoque caritas remittit
etiam ipsa peccata, sicut scriptum est de muliere, quae super
dominum fudit unguentum: remissa sunt peccata eius
multa, quoniam dilexit multum.
sunt etiam qui accipiant
priorem uersiculum de lauacro esse, secundum de
paenitentia. qua gratia etiam Petrus, qui ante fuerat
interrogatur, postquam uisus est dominum negasse :
Simon Iohannis, diligis me? dicit ei: utique tu scis,
domine, quia diligo te. et iterum interrogatur: Simon
Iohannis, diligis me? et iterum respondet: tu scis quia
amo te. et tertio interrogatur: Simon lohannis, amas me?
et contristatus est, quia dixit ei tertio: amas me, et dicit ei :
R incuruet C oculus BP\'D\' in memoria BO et memoria
P\'D\' 2 postea. post similiter transponit T\' 4 sequitur. peccatum
radix iniquitatis est Bx 5 ad mehtis] odientis B et (in mg. m2
ad mentis) 0 odientis ad P (ad s. u. m2) D\' 7 lauachrum B\'BxLO
8 alis ed. Rom. aliis BP\'BxD\'O et (m3 ex maHs) Т\' malis cet. 11 operit
BxD\' opernit BO et (u eras.) P\' cooperit cet. 12 amittit RB\'AC
aD emittit Bx abscondit T\' 13 peccatum BB\'A
14 eius peccata PxBxTT\' ei peccata C peccata ei D 15 sunt m2 ex
sicu P\' 16 lauachro BB\'BxD\'LOTI 19 dicit... 21 diligis me om.
BP\'D\'O 19 dixit Bx 20 domine ante tu transponunt BilL interrogatas
RB\'DP\' 21 et om. Bx respondet LT respondit cet.
quia ego Bx 22 iohannes P 23 qui B quia (a s. t4. m2) P
dicit] dixit DD\'LT
dictum est ei trina uice: pasce oues meas; sequere me,
quasi qui peccatum suum nimia caritate texisset. nec otiose
post confessionem nimiae caritatis iubetur plebem regere, qui
etiam turbatus non amiserat quemadmodum ipse se regeret ?
hoc propter gratiam diximus caritatis, eo quod peccatum tegat.
denique nonnulli ideo trinam interrogationem dilectionis factam
esse dixerunt, quia trina fuerat negatio, ut trinae lapsum
negationis professio caritatis totiens repetita deleret.