quam validi primum violentis viribus aeris,ne quiquam, quoniam cedebat victa potestasnec poterant pariter durum sufferre laborem.nam fuit in pretio magis aes aurumque iacebatpropter inutilitatem hebeti mucrone retusum;nunc iacet aes, aurum in summum successit honorem.sic volvenda aetas commutat tempora rerum.quod fuit in pretio, fit nullo denique honore;porro aliud succedit et e contemptibus exitinque dies magis adpetitur floretque repertumlaudibus et miro est mortalis inter honore.Nunc tibi quo pacto ferri natura repertasit facilest ipsi per te cognoscere, Memmi.arma antiqua manus ungues dentesque fueruntet lapides et item silvarum fragmina ramiet flamma atque ignes, post quam sunt cognita primum.posterius ferri vis est aerisque reperta.et prior aeris erat quam ferri cognitus usus,quo facilis magis est natura et copia maior.aere solum terrae tractabant, aereque bellimiscebant fluctus et vulnera vasta serebantet pecus atque agros adimebant; nam facile ollisomnia cedebant armatis nuda et inerma.inde minutatim processit ferreus ensisversaque in obprobrium species est falcis ahenae,et ferro coepere solum proscindere terraeexaequataque sunt creperi certamina belli.et prius est armatum in equi conscendere costaset moderarier hunc frenis dextraque vigerequam biiugo curru belli temptare pericla.et biiugo prius est quam bis coniungere binoset quam falciferos armatum escendere currus.inde boves Lucas turrito corpore, tetras,anguimanus, belli docuerunt volnera Poenisufferre et magnas Martis turbare catervas.sic alid ex alio peperit discordia tristis,horribile humanis quod gentibus esset in armis,inque dies belli terroribus addidit augmen.Temptarunt etiam tauros in moenere belliexpertique sues saevos sunt mittere in hostis.et validos partim prae se misere leonescum doctoribus armatis saevisque magistris,qui moderarier his possent vinclisque tenere,ne quiquam, quoniam permixta caede calentesturbabant saevi nullo discrimine turmas,terrificas capitum quatientis undique cristas,nec poterant equites fremitu perterrita equorumpectora mulcere et frenis convertere in hostis. inritata leae iaciebant corpora saltuundique et adversum venientibus ora patebantet nec opinantis a tergo deripiebantdeplexaeque dabant in terram volnere victos,morsibus adfixae validis atque unguibus uncis.iactabantque suos tauri pedibusque terebantet latera ac ventres hauribant supter equorumcornibus et terram minitanti mente ruebant.et validis socios caedebant dentibus apritela infracta suo tinguentes sanguine saeviin se fracta suo tinguentes sanguine tela,permixtasque dabant equitum peditumque ruinas.nam transversa feros exibant dentis adactusiumenta aut pedibus ventos erecta petebant,ne quiquam, quoniam ab nervis succisa videresconcidere atque gravi terram consternere casu.si quos ante domi domitos satis esse putabant,effervescere cernebant in rebus agundisvolneribus clamore fuga terrore tumultu,