pondera, quantum in se est, cum deorsum cuncta ferantur.nec cum subsiliunt ignes ad tecta domorumet celeri flamma degustant tigna trabesque,sponte sua facere id sine vi subiecta putandum est.quod genus e nostro com missus corpore sanguisemicat exultans alte spargitque cruorem.nonne vides etiam quanta vi tigna trabesquerespuat umor aquae? nam quo magis ursimus altumderecta et magna vi multi pressimus aegre,tam cupide sursum removet magis atque remittit,plus ut parte foras emergant exiliantque.nec tamen haec, quantum est in se, dubitamus, opinor,quin vacuum per inane deorsum cuncta ferantur.sic igitur debent flammae quoque posse per aurasaeris expressae sursum succedere, quamquampondera, quantum in se est, deorsum deducere pugnent.nocturnasque faces caeli sublime volantisnonne vides longos flammarum ducere tractusin quas cumque dedit partis natura meatum?non cadere in terras stellas et sidera cernis?sol etiam caeli de vertice dissipat omnisardorem in partis et lumine conserit arva;in terras igitur quoque solis vergitur ardor.transversosque volare per imbris fulmina cernis,nunc hinc nunc illinc abrupti nubibus ignesconcursant; cadit in terras vis flammea volgo.Illud in his quoque te rebus cognoscere avemus,corpora cum deorsum rectum per inane ferunturponderibus propriis, incerto tempore fermeincertisque locis spatio depellere paulum,tantum quod momen mutatum dicere possis.quod nisi declinare solerent, omnia deorsumimbris uti guttae caderent per inane profundumnec foret offensus natus nec plaga creataprincipiis; ita nihil umquam natura creasset.Quod si forte aliquis credit graviora potessecorpora, quo citius rectum per inane feruntur,incidere ex supero levioribus atque ita plagasgignere, quae possint genitalis reddere motus,avius a vera longe ratione recedit.nam per aquas quae cumque cadunt atque aera rarum,haec pro ponderibus casus celerare necessestpropterea quia corpus aquae naturaque tenvisaeris haud possunt aeque rem quamque morari,sed citius cedunt gravioribus exsuperata;at contra nulli de nulla parte neque ullotempore inane potest vacuum subsistere rei,quin, sua quod natura petit, concedere pergat;omnia qua propter debent per inane quietumaeque ponderibus non aequis concita ferri.haud igitur poterunt levioribus incidere umquamex supero graviora neque ictus gignere per se,qui varient motus, per quos natura gerat res.quare etiam atque etiam paulum inclinare necessestcorpora; nec plus quam minimum, ne fingere motusobliquos videamur et id res vera refutet.namque hoc in promptu manifestumque esse videmus,pondera, quantum in se est, non posse obliqua meare,ex supero cum praecipitant, quod cernere possis;sed nihil omnino recta regione viaideclinare quis est qui possit cernere sese?Denique si semper motu conectitur omniset vetere exoritur motus novus ordine certonec declinando faciunt primordia motusprincipium quoddam, quod fati foedera rumpat,ex infinito ne causam causa sequatur,libera per terras unde haec animantibus exstat,unde est haec, inquam, fatis avolsa voluntas,per quam progredimur quo ducit quemque voluptas,declinamus item motus nec tempore certonec regione loci certa, sed ubi ipsa tulit mens?nam dubio procul his rebus sua cuique voluntasprincipium dat et hinc motus per membra rigantur.nonne vides etiam patefactis tempore punctocarceribus non posse tamen prorumpere equorumvim cupidam tam de subito quam mens avet ipsa?omnis enim totum per corpus materiaicopia conciri debet, concita per artusomnis ut studium mentis conixa sequatur;ut videas initum motus a corde creariex animique voluntate id procedere primum,inde dari porro per totum corpus et artus.nec similest ut cum inpulsi procedimus ictuviribus alterius magnis magnoque coactu;nam tum materiem totius corporis omnemperspicuumst nobis invitis ire rapique,donec eam refrenavit per membra voluntas.iamne vides igitur, quamquam vis extera multospellat et invitos cogat procedere saepepraecipitesque rapi, tamen esse in pectore nostroquiddam quod contra pugnare obstareque possit?cuius ad arbitrium quoque copia materiaicogitur inter dum flecti per membra per artuset proiecta refrenatur retroque residit.quare in seminibus quoque idem fateare necessest,esse aliam praeter plagas et pondera causammotibus, unde haec est nobis innata potestas,de nihilo quoniam fieri nihil posse videmus.pondus enim prohibet ne plagis omnia fiantexterna quasi vi; sed ne res ipsa necessumintestinum habeat cunctis in rebus agendiset devicta quasi cogatur ferre patique,id facit exiguum clinamen principiorumnec regione loci certa nec tempore certo.Nec stipata magis fuit umquam materiaicopia nec porro maioribus intervallis;nam neque adaugescit quicquam neque deperit inde.qua propter quo nunc in motu principiorumcorpora sunt, in eodem ante acta aetate fuereet post haec semper simili ratione ferentur,et quae consuerint gigni gignentur eademcondicione et erunt et crescent vique valebunt,quantum cuique datum est per foedera naturai.nec rerum summam commutare ulla potest vis;nam neque quo possit genus ullum materiaieffugere ex omni quicquam est extra, neque in omneunde coorta queat nova vis inrumpere et omnemnaturam rerum mutare et vertere motus.Illud in his rebus non est mirabile, quare,omnia cum rerum primordia sint in motu,summa tamen summa videatur stare quiete,praeter quam siquid proprio dat corpore motus.omnis enim longe nostris ab sensibus infraprimorum natura iacet; qua propter, ubi ipsacernere iam nequeas, motus quoque surpere debent;praesertim cum, quae possimus cernere, celentsaepe tamen motus spatio diducta locorum.nam saepe in colli tondentes pabula laetalanigerae reptant pecudes, quo quamque vocantesinvitant herbae gemmantes rore recenti,et satiati agni ludunt blandeque coruscant;omnia quae nobis longe confusa videnturet velut in viridi candor consistere colli.praeterea magnae legiones cum loca cursucamporum complent belli simulacra cientes,fulgor ubi ad caelum se tollit totaque circumaere renidescit tellus supterque virum viexcitur pedibus sonitus clamoreque montesicti reiectant voces ad sidera mundiet circum volitant equites mediosque repentetramittunt valido quatientes impete campos;et tamen est quidam locus altis montibus, undestare videntur et in campis consistere fulgor.Nunc age, iam deinceps cunctarum exordia rerumqualia sint et quam longe distantia formis,percipe, multigenis quam sint variata figuris;non quo multa parum simili sint praedita forma,sed quia non volgo paria omnibus omnia constant.nec mirum; nam cum sit eorum copia tanta,ut neque finis, uti docui, neque summa sit ulla,debent ni mirum non omnibus omnia prorsumesse pari filo similique adfecta figura.Praeterea genus humanum mutaeque natantessquamigerum pecudes et laeta armenta feraequeet variae volucres, laetantia quae loca aquarumconcelebrant circum ripas fontisque lacusque,et quae pervolgant nemora avia pervolitantes,quorum unum quidvis generatim sumere perge;invenies tamen inter se differre figuris.nec ratione alia proles cognoscere matremnec mater posset prolem; quod posse videmusnec minus atque homines inter se nota cluere.nam saepe ante deum vitulus delubra decoraturicremas propter mactatus concidit arassanguinis expirans calidum de pectore flumen;at mater viridis saltus orbata peragransnovit humi pedibus vestigia pressa bisulcis,omnia convisens oculis loca, si queat usquamconspicere amissum fetum, completque querellisfrondiferum nemus adsistens et crebra revisitad stabulum desiderio perfixa iuvenci,nec tenerae salices atque herbae rore vigentesfluminaque ulla queunt summis labentia ripisoblectare animum subitamque avertere curam,nec vitulorum aliae species per pabula laetaderivare queunt animum curaque levare;usque adeo quiddam proprium notumque requirit.praeterea teneri tremulis cum vocibus haedicornigeras norunt matres agnique petulcibalantum pecudes; ita, quod natura resposcit,ad sua quisque fere decurrunt ubera lactis.Postremo quodvis frumentum non tamen omnequidque suo genere inter se simile esse videbis,quin intercurrat quaedam distantia formis.concharumque genus parili ratione videmuspingere telluris gremium, qua mollibus undislitoris incurvi bibulam pavit aequor harenam.quare etiam atque etiam simili ratione necessest,natura quoniam constant neque facta manu suntunius ad certam formam primordia rerum,dissimili inter se quaedam volitare figura.Perfacile est animi ratione exsolvere nobisquare fulmineus multo penetralior ignisquam noster fluat e taedis terrestribus ortus;dicere enim possis caelestem fulminis ignemsubtilem magis e parvis constare figurisatque ideo transire foramina quae nequit ignisnoster hic e lignis ortus taedaque creatus.praeterea lumen per cornum transit, at imberrespuitur. quare, nisi luminis illa minoracorpora sunt quam de quibus est liquor almus aquarum?et quamvis subito per colum vina videmusperfluere, at contra tardum cunctatur olivom,aut quia ni mirum maioribus est elementisaut magis hamatis inter se perque plicatis,atque ideo fit uti non tam diducta repenteinter se possint primordia singula quaequesingula per cuiusque foramina permanare.Huc accedit uti mellis lactisque liquoresiucundo sensu linguae tractentur in ore;at contra taetra absinthi natura feriquecentauri foedo pertorquent ora sapore;ut facile agnoscas e levibus atque rutundisesse ea quae sensus iucunde tangere possunt,at contra quae amara atque aspera cumque videntur,haec magis hamatis inter se nexa teneriproptereaque solere vias rescindere nostrissensibus introituque suo perrumpere corpus.omnia postremo bona sensibus et mala tactudissimili inter se pugnant perfecta figura;ne tu forte putes serrae stridentis acerbumhorrorem constare elementis levibus aequeac musaea mele, per chordas organici quaemobilibus digitis expergefacta figurant;neu simili penetrare putes primordia formain nares hominum, cum taetra cadavera torrent,et cum scena croco Cilici perfusa recens estaraque Panchaeos exhalat propter odores;neve bonos rerum simili constare coloressemine constituas, oculos qui pascere possunt,et qui conpungunt aciem lacrimareque coguntaut foeda specie foedi turpesque videntur.omnis enim, sensus quae mulcet cumque, tibi reshaut sine principiali aliquo levore creatast;at contra quae cumque molesta atque aspera constat,non aliquo sine materiae squalore repertast.Sunt etiam quae iam nec levia iure putanturesse neque omnino flexis mucronibus unca,sed magis angellis paulum prostantibus, ut quaetitillare magis sensus quam laedere possint,fecula iam quo de genere est inulaeque sapores.Denique iam calidos ignis gelidamque pruinamdissimili dentata modo conpungere sensuscorporis, indicio nobis est tactus uterque.tactus enim, tactus, pro divum numina sancta,corporis est sensus, vel cum res extera seseinsinuat, vel cum laedit quae in corpore natastaut iuvat egrediens genitalis per Veneris res,aut ex offensu cum turbant corpore in ipso,semina confundunt inter se concita sensum;ut si forte manu quamvis iam corporis ipsetute tibi partem ferias atque experiare.qua propter longe formas distare necessestprincipiis, varios quae possint edere sensus.Denique quae nobis durata ac spissa videntur,haec magis hamatis inter sese esse necessestet quasi ramosis alte compacta teneri.in quo iam genere in primis adamantina saxa