<GetPassage xmlns:tei="http://www.tei-c.org/ns/1.0" xmlns="http://chs.harvard.edu/xmlns/cts">
            <request>
                <requestName>GetPassage</requestName>
                <requestUrn>urn:cts:latinLit:phi0550.phi001.perseus-lat1:1.870-2.42</requestUrn>
            </request>
            <reply>
                <urn>urn:cts:latinLit:phi0550.phi001.perseus-lat1:1.870-2.42</urn>
                <passage>
                    <TEI xmlns="http://www.tei-c.org/ns/1.0"><text><body><div type="edition" xml:lang="lat" n="urn:cts:latinLit:phi0550.phi001.perseus-lat1"><div type="textpart" subtype="book" n="1"><l n="870">transfer item, totidem verbis utare licebit:</l><l n="871">in lignis si flamma latet fumusque cinisque,</l><l n="872">ex alienigenis consistant ligna necessest,</l><l n="873"><del>praeterea tellus quae corpora cumque alit auget</del></l><l n="874">ex alienigenis, quae lignis <add>ex</add>oriuntur.</l><milestone unit="card" n="875"/><l n="875">Linquitur hic quaedam latitandi copia tenvis,</l><l n="876">id quod Anaxagoras sibi sumit, ut omnibus omnis</l><l n="877">res putet inmixtas rebus latitare, sed illud</l><l n="878">apparere unum, cuius sint plurima mixta</l><l n="879">et magis in promptu primaque in fronte locata.</l><l n="880">quod tamen a vera longe ratione repulsumst;</l><l n="881">conveniebat enim fruges quoque saepe, minaci</l><l n="882">robore cum in saxi franguntur, mittere signum</l><l n="883">sanguinis aut aliquid, nostro quae corpore aluntur.</l><l n="884">cum lapidi in lapidem terimus, manare cruorem</l><l n="885">consimili ratione herbis quoque saepe decebat,</l><l n="886">et latices dulcis guttas similique sapore</l><l n="887">mittere, lanigerae quali sunt ubere lactis,</l><l n="888">scilicet et glebis terrarum saepe friatis</l><l n="889">herbarum genera et fruges frondesque videri</l><l n="890">dispertita inter terram latitare minute,</l><l n="891">postremo in lignis cinerem fumumque videri,</l><l n="892">cum praefracta forent, ignisque latere minutos.</l><l n="893">quorum nil fieri quoniam manifesta docet res,</l><l n="894">scire licet non esse in rebus res ita mixtas,</l><l n="895">verum semina multimodis inmixta latere</l><l n="896">multarum rerum in rebus communia debent.</l><l n="897">'At saepe in magnis fit montibus' inquis 'ut altis</l><l n="898">arboribus vicina cacumina summa terantur</l><l n="899">inter se validis facere id cogentibus austris,</l><l n="900">donec flammai fulserunt flore coorto.'</l><l n="901">scilicet et non est lignis tamen insitus ignis,</l><l n="902">verum semina sunt ardoris multa, terendo</l><l n="903">quae cum confluxere, creant incendia silvis.</l><l n="904">quod si facta foret silvis abscondita flamma,</l><l n="905">non possent ullum tempus celarier ignes,</l><l n="906">conficerent volgo silvas, arbusta cremarent.</l><l n="907">iamne vides igitur, paulo quod diximus ante,</l><l n="908">permagni referre eadem primordia saepe</l><l n="909">cum quibus et quali positura contineantur</l><l n="910">et quos inter se dent motus accipiantque,</l><l n="911">atque eadem paulo inter se mutata creare</l><l n="912">ignes et lignum? quo pacto verba quoque ipsa</l><l n="913">inter se paulo mutatis sunt elementis,</l><l n="914">cum ligna atque ignes distincta voce notemus.</l><l n="915">Denique iam quae cumque in rebus cernis apertis</l><l n="916">si fieri non posse putas, quin materiai</l><l n="917">corpora consimili natura praedita fingas,</l><l n="918">hac ratione tibi pereunt primordia rerum:</l><l n="919">fiet uti risu tremulo concussa cachinnent</l><l n="920">et lacrimis salsis umectent ora genasque.</l><milestone unit="card" n="921"/><l n="921">Nunc age, quod super est, cognosce et clarius audi.</l><l n="922">nec me animi fallit quam sint obscura; sed acri</l><l n="923">percussit thyrso laudis spes magna meum cor</l><l n="924">et simul incussit suavem mi in pectus amorem</l><l n="925">Musarum, quo nunc instinctus mente vigenti</l><l n="926">avia Pieridum peragro loca nullius ante</l><l n="927">trita solo. iuvat integros accedere fontis</l><l n="928">atque haurire iuvatque novos decerpere flores</l><l n="929">insignemque meo capiti petere inde coronam,</l><l n="930">unde prius nulli velarint tempora Musae;</l><l n="931">primum quod magnis doceo de rebus et artis</l><l n="932">religionum animum nodis exsolvere pergo,</l><l n="933">deinde quod obscura de re tam lucida pango</l><l n="934">carmina musaeo contingens cuncta lepore.</l><l n="935">id quoque enim non ab nulla ratione videtur;</l><l n="936">sed vel uti pueris absinthia taetra medentes</l><l n="937">cum dare conantur, prius oras pocula circum</l><l n="938">contingunt mellis dulci flavoque liquore,</l><l n="939">ut puerorum aetas inprovida ludificetur</l><l n="940">labrorum tenus, interea perpotet amarum</l><l n="941">absinthi laticem deceptaque non capiatur,</l><l n="942">sed potius tali facto recreata valescat,</l><l n="943">sic ego nunc, quoniam haec ratio plerumque videtur</l><l n="944">tristior esse quibus non est tractata, retroque</l><l n="945">volgus abhorret ab hac, volui tibi suaviloquenti</l><l n="946">carmine Pierio rationem exponere nostram</l><l n="947">et quasi musaeo dulci contingere melle,</l><l n="948">si tibi forte animum tali ratione tenere</l><l n="949">versibus in nostris possem, dum perspicis omnem</l><l n="950">naturam rerum, qua constet compta figura.</l><milestone unit="card" n="951"/><l n="951">Sed quoniam docui solidissima materiai</l><l n="952">corpora perpetuo volitare invicta per aevom,</l><l n="953">nunc age, summai quaedam sit finis eorum</l><l n="954">nec<add>ne</add> sit, evolvamus; item quod inane repertumst</l><l n="955">seu locus ac spatium, res in quo quaeque gerantur,</l><l n="956">pervideamus utrum finitum funditus omne</l><l n="957">constet an immensum pateat vasteque profundum.</l><l n="958">Omne quod est igitur nulla regione viarum</l><l n="959">finitumst; namque extremum debebat habere.</l><l n="960">extremum porro nullius posse videtur</l><l n="961">esse, nisi ultra sit quod finiat, ut videatur</l><l n="962">quo non longius haec sensus natura sequatur.</l><l n="963">nunc extra summam quoniam nihil esse fatendum,</l><l n="964">non habet extremum, caret ergo fine modoque.</l><l n="965">nec refert quibus adsistas regionibus eius;</l><l n="966">usque adeo, quem quisque locum possedit, in omnis</l><l n="967">tantundem partis infinitum omne relinquit.</l><l n="968">Praeterea si iam finitum constituatur</l><l n="969">omne quod est spatium, si quis procurrat ad oras</l><l n="970">ultimus extremas iaciatque volatile telum,</l><l n="971">id validis utrum contortum viribus ire</l><l n="972">quo fuerit missum mavis longeque volare,</l><l n="973">an prohibere aliquid censes obstareque posse?</l><l n="974">alterutrum fatearis enim sumasque necessest.</l><l n="975">quorum utrumque tibi effugium praecludit et omne</l><l n="976">cogit ut exempta concedas fine patere.</l><l n="977">nam sive est aliquid quod probeat efficiatque</l><l n="978">quo minus quo missum est veniat finique locet se,</l><l n="979">sive foras fertur, non est a fine profectum.</l><l n="980">hoc pacto sequar atque, oras ubi cumque locaris</l><l n="981">extremas, quaeram: quid telo denique fiet?</l><l n="982">fiet uti nusquam possit consistere finis</l><l n="983">effugiumque fugae prolatet copia semper.</l><l n="984">Praeterea spatium summai totius omne</l><l n="985">undique si inclusum certis consisteret oris</l><l n="986">finitumque foret, iam copia materiai</l><l n="987">undique ponderibus solidis confluxet ad imum</l><l n="988">nec res ulla geri sub caeli tegmine posset</l><l n="989">nec foret omnino caelum neque lumina solis,</l><l n="990">quippe ubi materies omnis cumulata iaceret</l><l n="991">ex infinito iam tempore subsidendo.</l><l n="992">at nunc ni mirum requies data principiorum</l><l n="993">corporibus nullast, quia nil est funditus imum,</l><l n="994">quo quasi confluere et sedes ubi ponere possint.</l><l n="995">semper in adsiduo motu res quaeque geruntur</l><l n="996">partibus <add>in</add> cunctis, infernaque suppeditantur</l><l n="997">ex infinito cita corpora materiai.</l><l n="998">Postremo ante oculos res rem finire videtur;</l><l n="999">aer dissaepit collis atque aera montes,</l><l n="1000">terra mare et contra mare terras terminat omnis;</l><l n="1001">omne quidem vero nihil est quod finiat extra.</l><milestone unit="card" n="1002"/><l n="1002">est igitur natura loci spatiumque profundi,</l><l n="1003">quod neque clara suo percurrere fulmina cursu</l><l n="1004">perpetuo possint aevi labentia tractu</l><l n="1005">nec prorsum facere ut restet minus ire meando;</l><l n="1006">usque adeo passim patet ingens copia rebus</l><l n="1007">finibus exemptis in cunctas undique partis.</l><l n="1008">Ipsa modum porro sibi rerum summa parare</l><l n="1009">ne possit, natura tenet, quae corpus inane</l><l n="1010">et quod inane autem est finiri corpore cogit,</l><l n="1011">ut sic alternis infinita omnia reddat,</l><l n="1012">aut etiam alterutrum, nisi terminet alterum eorum,</l><l n="1013">simplice natura pateat tamen inmoderatum,</l><l n="1014">nec mare nec tellus neque caeli lucida templa</l><l n="1015">nec mortale genus nec divum corpora sancta</l><l n="1016">exiguum possent horai sistere tempus;</l><l n="1017">nam dispulsa suo de coetu materiai</l><l n="1018">copia ferretur magnum per inane soluta,</l><l n="1019">sive adeo potius numquam concreta creasset</l><l n="1020">ullam rem, quoniam cogi disiecta nequisset.</l><l n="1021">nam certe neque consilio primordia rerum</l><l n="1022">ordine se suo quaeque sagaci mente locarunt</l><l n="1023">nec quos quaeque <add>darent motus pepigere profecto</add></l><l n="1024">sed quia multa modis multis mutata per omne</l><l n="1025">ex infinito vexantur percita plagis,</l><l n="1026">omne genus motus et coetus experiundo</l><l n="1027">tandem deveniunt in talis disposituras,</l><l n="1028">qualibus haec rerum consistit summa creata,</l><l n="1029">et multos etiam magnos servata per annos</l><l n="1030">ut semel in motus coniectast convenientis,</l><l n="1031">efficit ut largis avidum mare fluminis undis</l><l n="1032">integrent amnes et solis terra vapore</l><l n="1033">fota novet fetus summissaque gens animantum</l><l n="1034">floreat et vivant labentis aetheris ignes.</l><l n="1035">quod nullo facerent pacto, nisi materiai</l><l n="1036">ex infinito suboriri copia posset,</l><l n="1037">unde amissa solent reparare in tempore quaeque.</l><l n="1038">nam vel uti privata cibo natura animantum</l><l n="1039">diffluit amittens corpus, sic omnia debent</l><l n="1040">dissolui simul ac defecit suppeditare</l><l n="1041">materies aliqua ratione aversa viai.</l><l n="1042">nec plagae possunt extrinsecus undique summam</l><l n="1043">conservare omnem, quae cumque est conciliata.</l><l n="1044">cudere enim crebro possunt partemque morari,</l><l n="1045">dum veniant aliae ac suppleri summa queatur;</l><l n="1046">inter dum resilire tamen coguntur et una</l><l n="1047">principiis rerum spatium tempusque fugai</l><l n="1048">largiri, ut possint a coetu libera ferri.</l><l n="1049">quare etiam atque etiam suboriri multa necessest,</l><l n="1050">et tamen ut plagae quoque possint suppetere ipsae,</l><l n="1051">infinita opus est vis undique materiai.</l><milestone unit="card" n="1052"/><l n="1052">Illud in his rebus longe fuge credere, Memmi,</l><l n="1053">in medium summae quod dicunt omnia niti</l><l n="1054">atque ideo mundi naturam stare sine ullis</l><l n="1055">ictibus externis neque quoquam posse resolvi</l><l n="1056">summa atque ima, quod in medium sint omnia nixa,</l><l n="1057">ipsum si quicquam posse in se sistere credis,</l><l n="1058">et quae pondera sunt sub terris omnia sursum</l><l n="1059">nitier in terraque retro requiescere posta,</l><l n="1060">ut per aquas quae nunc rerum simulacra videmus;</l><l n="1061">et simili ratione animalia suppa vagari</l><l n="1062">contendunt neque posse e terris in loca caeli</l><l n="1063">reccidere inferiora magis quam corpora nostra</l><l n="1064">sponte sua possint in caeli templa volare;</l><l n="1065">illi cum videant solem, nos sidera noctis</l><l n="1066">cernere et alternis nobiscum tempora caeli</l><l n="1067">dividere et noctes parilis agitare diebus.</l><l n="1068">sed vanus stolidis haec * * *</l><l n="1069">amplexi quod habent perv * * *</l><l n="1070">nam medium nihil esse potest * * *</l><l n="1071">infinita; neque omnino, si iam <add>medium sit</add>,</l><l n="1072">possit ibi quicquam consistere * * *</l><l n="1073">quam quavis alia longe ratione * * *</l><l n="1074">omnis enim locus ac spatium, quod in<add>ane vocamus</add>,</l><l n="1075">per medium, per non medium, concedere <add>debet</add></l><l n="1076">aeque ponderibus, motus qua cumque feruntur.</l><l n="1077">nec quisquam locus est, quo corpora cum venerunt,</l><l n="1078">ponderis amissa vi possint stare <add>in</add> inani;</l><l n="1079">nec quod inane autem est ulli subsistere debet,</l><l n="1080">quin, sua quod natura petit, concedere pergat.</l><l n="1081">haud igitur possunt tali ratione teneri</l><l n="1082">res in concilium medii cuppedine victae.</l><milestone unit="card" n="1083"/><l n="1083">Praeterea quoniam non omnia corpora fingunt</l><l n="1084">in medium niti, sed terrarum atque liquoris</l><l n="1086">umorem ponti magnasque e montibus undas,</l><l n="1085">et quasi terreno quae corpore contineantur,</l><l n="1087">at contra tenuis exponunt aeris auras</l><l n="1088">et calidos simul a medio differrier ignis,</l><l n="1089">atque ideo totum circum tremere aethera signis</l><l n="1090">et solis flammam per caeli caerula pasci,</l><l n="1091">quod calor a medio fugiens se ibi conligat omnis,</l><l n="1092">nec prorsum arboribus summos frondescere ramos</l><l n="1093">posse, nisi a terris paulatim cuique cibatum</l><l n="1094"><gap reason="lost"/></l><l n="1095"><gap reason="lost"/></l><l n="1096"><gap reason="lost"/></l><l n="1097"><gap reason="lost"/></l><l n="1098"><gap reason="lost"/></l><l n="1099"><gap reason="lost"/></l><l n="1100"><gap reason="lost"/></l><l n="1101"><gap reason="lost"/></l><l n="1102">ne volucri ritu flammarum moenia mundi</l><l n="1103">diffugiant subito magnum per inane soluta</l><l n="1104">et ne cetera consimili ratione sequantur</l><l n="1105">neve ruant caeli tonitralia templa superne</l><l n="1106">terraque se pedibus raptim subducat et omnis</l><l n="1107">inter permixtas rerum caelique ruinas</l><l n="1108">corpora solventes abeat per inane profundum,</l><l n="1109">temporis ut puncto nihil extet reliquiarum</l><l n="1110">desertum praeter spatium et primordia caeca.</l><l n="1111">nam qua cumque prius de parti corpora desse</l><l n="1112">constitues, haec rebus erit pars ianua leti,</l><l n="1113">hac se turba foras dabit omnis materiai.</l><l n="1114">Haec sic pernosces parva perductus opella;</l><l n="1115">namque alid ex alio clarescet nec tibi caeca</l><l n="1116">nox iter eripiet, quin ultima naturai</l><l n="1117">pervideas: ita res accendent lumina rebus.</l></div><div type="textpart" subtype="book" n="2"><head>Liber Secundus</head><milestone unit="card" n="1"/><l n="1">Suave, mari magno turbantibus aequora ventis</l><l n="2">e terra magnum alterius spectare laborem;</l><l n="3">non quia vexari quemquamst iucunda voluptas,</l><l n="4">sed quibus ipse malis careas quia cernere suavest.</l><l n="6">suave etiam belli certamina magna tueri</l><l n="5">per campos instructa tua sine parte pericli;</l><l n="7">sed nihil dulcius est, bene quam munita tenere</l><l n="8">edita doctrina sapientum templa serena,</l><l n="9">despicere unde queas alios passimque videre</l><l n="10">errare atque viam palantis quaerere vitae,</l><l n="11">certare ingenio, contendere nobilitate,</l><l n="12">noctes atque dies niti praestante labore</l><l n="13">ad summas emergere opes rerumque potiri.</l><l n="14">o miseras hominum mentes, o pectora caeca!</l><l n="15">qualibus in tenebris vitae quantisque periclis</l><l n="16">degitur hoc aevi quod cumquest! nonne videre</l><l n="17">nihil aliud sibi naturam latrare, nisi ut qui</l><l n="18">corpore seiunctus dolor absit, mente fruatur</l><l n="19">iucundo sensu cura semota metuque?</l><l n="20">ergo corpoream ad naturam pauca videmus</l><l n="21">esse opus omnino: quae demant cumque dolorem,</l><l n="22">delicias quoque uti multas substernere possint</l><l n="23">gratius inter dum, neque natura ipsa requirit,</l><l n="24">si non aurea sunt iuvenum simulacra per aedes</l><l n="25">lampadas igniferas manibus retinentia dextris,</l><l n="26">lumina nocturnis epulis ut suppeditentur,</l><l n="27">nec domus argento fulget auroque renidet</l><l n="28">nec citharae reboant laqueata aurataque templa,</l><l n="29">cum tamen inter se prostrati in gramine molli</l><l n="30">propter aquae rivum sub ramis arboris altae</l><l n="31">non magnis opibus iucunde corpora curant,</l><l n="32">praesertim cum tempestas adridet et anni</l><l n="33">tempora conspergunt viridantis floribus herbas.</l><l n="34">nec calidae citius decedunt corpore febres,</l><l n="35">textilibus si in picturis ostroque rubenti</l><l n="36">iacteris, quam si in plebeia veste cubandum est.</l><l n="37">quapropter quoniam nihil nostro in corpore gazae</l><l n="38">proficiunt neque nobilitas nec gloria regni,</l><l n="39">quod super est, animo quoque nil prodesse putandum;</l><l n="40">si non forte tuas legiones per loca campi</l><l n="41">fervere cum videas belli simulacra cientis,</l><l n="42">subsidiis magnis et opum vi constabilitas,</l></div></div></body></text></TEI>
                </passage>
            </reply>
            </GetPassage>