ἀλλ’ ἤλπισας τρόπῳ δικαίῳ κρατήσειν περιουσίας, σὺ πλούτου κρατήσειν ἄνθρωπος μόλις ἱμάτιον κεκτημένος σαπρόν; οὐκ ἦν ἄμεινον ἔλαττον φρονεῖν καὶ συλλέγειν ἀργύριον καὶ τὸν οἶκον συναύξειν; ἀλλ’, ὦ πολυπρᾶγμον σὺ καὶ σαυτὸν ἀγνοῶν, προσέκρουες, ἐμισοῦ, παρώξυνες ἄνθρωπον ῥᾷστα ἂν καὶ τυραννίδα κτησάμενον. τοιγαροῦν εἰς τὴν φωνὴν ἐζημίωσαι δι’ ἧς ἐλύπεις καὶ σιγᾷς ἄκων ἑκὼν οὐ σω- 5 cf. ad t. V 205,6 et praef. ad decl. XL 9 cf. ad p. 108,6 1 παρρησίας Va sed γρ παντείας suprascr m2 πολιτείας Β | ἦν inserui e LLaViViiIClBVa ἂν inser Par 2 om Μ edd 2 καὶ πεῖσαι — 3 προσήκοντα om Β 3 κωλῦσαι Μ sed in corr y, LClVa sed in hoc κω in lac 2 litt inser m 2, for- tasse recte at cf. ad t. I 272,5 | τὰ μὴ προσήκοντα inser L 2 et in marg Vi 2 om LaViIIClPar Va 4 συμπνεῖν Γέ 6 δί- καιον in marg Vi 2 7 ἐπικουρίαν Μ sed ρ in ras y | καὶ νό- μοι — 8 χρημάτων praemissis verbis τῆς μελέτης ἐν ᾖ πένης ῥή- τωρ διὰ πλουσίου ἀριστείαν ἀριστίαν cod) τὴν γλῶτταν τμηθεὶς καὶ δακρύσας αὖθις ὑπάγεται τῷ νόμῳ citat Macarius Chryso- του cephalus fol 79 r 9 πλουσίου L | καὶ om Μ 10 ἧ del Va 2 | ἤλπισε Vi | δικαίῳ inser Par 2 om Cl 11 ἄνθρωπος om Β | κεκτημένος μόλις ἱμάτιον Μ 12 σαθρόν Cobetus Misc 158 at cf ad p. 84, 5 14 ὡς ClPar ὁ ViII | πολυπρᾶγμον Μ sed in ras y πολυπράγμων ViIIPar 15 γρ ῥᾷστον in marg Mor 17 ἐζημίωσαι scripsi e MLLaViBVa ἐζημίωσας ViII ἐζημιώθης ClPar edd sed γρ ἐζημίωσαι in marg Mor φρονήσας.

ἐπειδὴ γάρ, ὦ δικασταί, πάντα στρέφων καὶ πείρας οὐδὲν παριεὶς οὔτ’ ἐκ συκοφαντίας τοῦτον εἶχεν ἑλεῖν οὔτε χρήμασι μεταστῆσαι καὶ γενέσθαι πεῖσαι τῶν περὶ αὑτὸν μισθοφόρων, ἐβούλετο δὲ παρα- νομεῖν, ὁ δὲ οὐκ ἐπέτρεπεν, εἶδεν ὅτι τῆς μὲν πόλεως εὐφραινομένης οὐκ ἔστι λαβεῖν παρὰ τοῦ πένητος τὴν δίκην, δεῖ δὲ κίνδυνον φέροντα ἐπιστῆσαι τῷ κοινῷ καὶ τὰ πράγματα οὕτως εἰς στενὸν ἐλπίδων ἀγαγεῖν ὥστε τὸν δῆμον πάντα εἶξαι καὶ παριδεῖν πρὸς τὸν φόβον τοὺς νόμους.

τί οὖν ἐπιχειρεῖ; θεάσασθε, ὡς σοφῶς πόλεμον εἰς τὴν χώραν εἰσάγει καὶ κινεῖ στρατὸν ἐφ’ ἡμᾶς. πάντως δὲ οὐ χαλεπὸν στρατηγοῖς καὶ ταξιάρχοις ἀναλώσαντα χρυσίον καὶ τἄλλα συμ- πράξειν ἐπαγγειλάμενον πεῖσαι τὰ ὅπλα λαβεῖν. ἐπεὶ δ’ οὖν ἐνέπεσεν ἐξαίφνης εἰς τὴν χώραν ὁ πόλεμος, RIV 711 ἡμεῖς μέν, ὅπερ ἦν ἀνδρῶν ἀγαθῶν, ἐξιέναι, | κω- λύειν, ἀποκρούεσθαι, τὰ τοιαῦτα ἐνεθυμούμεθα, ὁ δὲ πλασάμενος σχῆμα δεδιότος καὶ τοῖς παροῦσιν ἀχθο- μένου τὸ βῆμα καταλαβὼν κατεῖχε τὸν δῆμον μακρο- λογῶν νῦν μὲν πολλῆς βουλῆς δεῖσθαι τὸ πρᾶγμα λέ- 1 ὦ om ViII | ἄνδρες LClPar edd cf. ad p. 207, 11 | πάντως Cl 2 παριεὶς Va sed ι eras παρεὶς Vi παρίει Vi II | οὔτε LLaViBVa et γρ in marg Mor | ἐκ inser Μ om LaBVa et γρ in marg Mor | γρ συκοφαντίαν in marg Mor | τοῦτον εἶχεν scripsi e MLaViViII εἶχε τοῦτον LClParBVa edd 3 μετα- στῆναι ViII | καὶ γενέσθαι πεῖσαι in marg Par 2 4 αὐτὸν iibri edd | ἠβούλετο Fiii 5 οἶδεν Par 6 τὴν om Μ 7 ἐπιφέ- ροντα ViIIB 8 ἐλπίδος La 9 καὶ ante τὸν Μ edd delevi | παρὰ? 10 φόνον L | γρ θεάσασθαι in marg Mor 11 σαφῶς Οἶ’ σοφῶ Vi II | punctum post σοφῶς libri edd delevi „sic di- stinguo: θεάσασθε ὧς σοφῶς (scil. ἐπεχείρησε); πόλεμον“ Re 12 στρατιὰν Cl | δ’ Vi II 13 καὶ ταξιάρχοις in marg inser Vi 2 om La | ἀναλώσαντα Par sed ω ex υ corr m 2 | τἆλλα La Vi II 14 ἐπηγγελμένον Cl | ἐπεὶ δ’ ἀν Par sed ἀν in οὖν corr m 2 ἐπειδὰν 15 εἰς τὴν χώραν ἐξαίφνης ὢ 16 ἀνδρῶν om Re 17 ἐνθυμούμεθα Vi II γῶν, νῦν δὲ τὴν τῶν ἐπελθόντων δύναμιν ἄμαχον εἶ- ναι διῄει καὶ τῆς ὑστεραίας ὅμοια καὶ πάλιν παρα- πλήσια. καὶ οἱ μὲν τῷ τείχει προσῄεσαν, ἡμεῖς δὲ ἠκούομεν λόγων, ὁ δ’ ἀντιλέγων ἐπεστομίζετο, ὁ δὲ σῖτος ἐξανάλωτο.

γνοὺς δὲ ὁ γενναῖος ἐκεῖνος εἰς ἔσχα- ’τον ἀθυμίας ἡμᾶς ἥκοντας καὶ νομίσας ἤδη τὴν βουλὴν αὑτῷ πρὸς τὸ πέρας ἰέναι ὁ μεθ’ ἡμῶν καὶ πρὸ ἡμῶν τρέμων καὶ συστελλόμενος θρασὺς ἐξαίφνης καὶ ἀν- δρεῖος ἀπὸ τῆς τρυφῆς ἣν ἴστε καὶ τί ζητεῖτε; φησί. λελύσθαι τὴν πολιορκίαν; ἐγὼ δίδωμι τοῦθ’ ὑμῖν. ἐγὼ πρυτανεύω τὴν νίκην. ἐγὼ κύριος μηκέτ’ ἐνοχλεῖσθαι τὴν πόλιν. ἀλλὰ δεῖ δή με δωρεὰν προλαβεῖν.

ὑπηκούσαμεν, ὁ δ’ εἰς τὴν αἴτησιν καταστὰς οἵαν, οἴαν, Ἥλιε, φωνὴν ἀφῆκεν. ὁ κηδεμὼν τῶν σωμάτων καὶ τῶν νόμων καὶ τρόπαιον ὑπισχνούμενος οὐ πλέθρα γῆς ᾔτησεν, οὐ σίτησιν, οὐ στῆναι χαλκοῦς, ταῦτα δὴ τὰ τῆς δημοκρατίας ἐπιχώ- ρια. μέτριον δ’ ἂν ἦν, εἰ φόνον ᾔτησε τοῦ πένητος. εἰ γὰρ καὶ λίαν ὠμὸν καὶ θηριῶδες, ἀλλ’ οὐκ ἔστι γε 1 νῦν scripsi e LLaViViIIClPar Va νυνὶ ΜΒ edd | τῶν inser My 2 διήει ante ἄμαχον ClPar διήει L sed ὼν supra ει m 2 διιὼν Μ et γρ in marg Mor Re sed cf. t. III praef. p. XI | τῆ ὑστεραία Vi II „malim καὶ τὰ τῆς ὑστεραίας ὅμοια καὶ πάλιν καὶ παραπλήσια, ubi καὶ πάλιν idem erit atque simplex πάλιν“ Re 3 δ’ Β 4 ἀπεστομίζετο Vi II 5 ἐξανάλωτο scripsi e ML ἐξανήλωτο Vi II ἐξηνάλωτο Par ἐξηνάλωτο La ViClB Va edd 6 ἡμᾶς inserui om libri edd 7 αὐτῷ libri edd | ἰέναι Va sed ’in’ corr m 2 8 τὲ ante καὶ ClPar | συνεσταλμένος Vi II 10 λελύσθαι ViViIIVa sed in hoc e corr m 2 | τοῦθ’ scripsi e LClParBVa τοῦτο MLaViViII edd 12 τοῦ ante μηκέτ’ inser Cl 4 | μηκέτι Par | δὴ δεῖ Mor | δή Μ sed ή in εῖ corr y 13 προσλαβεῖν Β | ὃ LaViII ὅ ViVa | εἰ Mon Re 14 οἵαν(2) om LaViViII 17 οὐ ante ταῦτα Cl 18 δ’ in- serui e Vi om reliqui libri edd | οὖν Mor sed γρ ἂν in marg I καὶ ante φόνον Vi 19 γὰρ Vi sed δὲ in marg m 2 δὲ Μ sed γὰρ suprascr y, L sed in ras, et γρ in marg Mor | ἔστιν ἐν Vi sed ἔστι γε in marg m 2 | γε om Cl τοῖς ἀπελθοῦσιν ὧν πεπόνθασιν αἴσθησις. τῷ δὲ οὐδὲ τοῦτο ἐξήρκεσεν, ἀλλ’, ὦ θεοὶ καὶ δαίμονες, ὢ καινῆς τιμωρίας, ἐπὶ τὴν γλῶτταν ὥρμησε τῶν πολιτῶν ἑνός. μισθὸν ᾔτησε τῆς ἀριστείας τὴν ἀφωνίαν τοῦ ῥήτορος σχήματι δημοκρατίας ἀναμίξας τυραννίδος ὠμότητα. καὶ ψήφισμα μὲν ἡ δωρεά, τυραννικὸν δὲ τὸ τόλμημα. καὶ παρ’ ἡμῶν μὲν ᾔτει λαβεῖν ὡς νόμων ὄντων, ἐζή- RIV 712 τει | δὲ λαβεῖν ἃ κεκώλυται τοῖς νόμοις.

ὁ μὲν οὖν δῆμος ὧς ἤκουσεν, ἐπλήγη τῷ ῥήματι, καὶ εἰς ἀλλήλους ἐβλέπομεν μι·σοῦντες μὲν τὴν αἴτησιν, ἀλ- γοῦντες δὲ τῇ πολιορκίᾳ καὶ διηποροῦμεν μέσοι γε- γενημένοι δωρεᾶς τε ἀτόπου καὶ καιροῦ δυσκόλου, μελλόντων δὲ ἡμῶν ὁ μεγαλόψυχος οὗτος καὶ τῇ πολι- τείᾳ ζῶν ἔχων ἀντειπεῖν ἡσυχάζειν ᾑρεῖτο καὶ παρεῖ- χεν αὑτὸν μάλα ἐρρωμένως τῇ τομῇ καὶ χρημάτων ἀπορῶν ἐπέδωκεν ἡμῖν τὴν γλῶτταν.

τετελεσμένης δὲ ἤδη τῆς καλῆς δωρεᾶς ἀνεμένομεν τὴν νίκην καὶ τίς ποτε ὁ τρόπος ἔσται διεσκοποῦμεν. τοὺς ὁπλίτας λαβὼν ἔξεισιν; ἀλλ’ ἐπὶ τοῖς τοξόταις τὸ ἔργον ποιήσεται; λόχον καθιεῖ; τί τοσοῦτον εὕρηκεν ᾦ καταπλήξει στρατόπεδον οἶς κατώρθωκεν 1 ὡς πεπονθῶσιν Vi II | τῶν δὲ οὐδὲν Vi II 2 ὦ(2) Vi 6 τὸ inserui e libris om edd 7 ἡμῶν scripsi e MClPar ὑμῶν LLaViViIIBVa edd | μὲν om ViII 10 μισοῦν et ἀλ- γοῦν ViII 13 ἡμῶν scripsi e ΜΒ sed in hoc η ex υ corr, Va ὑμῶν LLaViViIIClPar edd 14 καὶ — 220, 19 διώκεις om Par 15 αὐτὸν Cl sed ’e’ corr m 4 αὐτὸν LLaVi edd | ἐρρω- μένως reposui e libris ἐρρωμένος Vi II) ἐρρωμένον edd | καὶ in marg Vi 2 om La 16 ἀπέδωκεν Va sed α in ε corr | ἡμῖν scripsi e MCl ὑμῖν reliqui libri edd | τετελεσμένος Vi sed τετε- λεσμἐνης in marg m 2 18 ὁ om Β 19 εἰ ante λαβὼν Vi γρ τῶν τοξοτῶν in marg Mor 20 χόλον Vi sed λόχον in marg m2 ἐπηρμένον; ταυτὶ μὲν ἡμεῖς, ὁ δὲ εἴσω τειχῶν εἰς ἑσπέραν αὐτὴν ἀνειμένως ἐβάδιζε, νυκτὸς δὲ ἤδη μέ- σης τὰς πύλας ὑπερβὰς συνεγένετο τοῖς πολεμίοις, οἱ δὲ ᾤχοντο καθάπερ στρατηγοῦ κελεύοντος.

ταῦτ’ οὐχὶ βοᾷ, ταῦτ’ οὐχὶ κέκραγεν ὅτι τὸ πᾶν ὑπὸ τοῦ πλουσίου συνέκειτο καὶ διῴκητο καὶ πρὸς τὴν ἐκείνου γνώμην ἐπῆλθόν τε καὶ πάλιν ἀπῆλθον; οὐ γὰρ ἔχω σκοπούμενος ἰδεῖν πῶς ἂν νίκην τοῦτο καλοίην. εἷς ἐλαύνει στρατόπεδον ἡττημένος νενικηκός, κατα- κεκλεισμένος πολιορκοῦν; πλούσιος ἐλαύνει στρατό- πέδον, ἁβροδίαιτος, μαλακός, διατεθρυμμένος, ἀπλοῦν μὲν οὐδὲν οὐδὲ γενναῖον οὔτε ἀσκήσας οὔτε μαθών, ἐν φιλονεικίᾳ δὲ καὶ μικροψυχίᾳ καταναλώσας τὸν βίον;

καὶ τῶν μὲν ἄλλων ὑμῶν τοσούτων ὄντων καὶ φιλοπόνως ἐκ παίδων τὰ πολεμικὰ μελετώντων οὐδεὶς τοῦτο εἶδεν ὅτι χρὴ νυκτὸς συμπεσεῖν οὐδὲ ἐθάρ- ρησεν, ὁ δὲ χρηματιστὴς καὶ τὴν ὅλην σπουδὴν ἐν- ταῦθα ἔχων, ὥσπερ τις δαίμων, μετέστησε τοῖς πολι- ορκοῦσι τὴν προσεδρείαν εἰς φυγήν; οὐκ ἔστιν. ἀλλ’ ἔδει προσκαθῆσθαι τοὺς πολεμίους ἄχρι | τῆς τοῦ RIV 713 15 Thuc. II 39, 1 et 2 1 αὐτῶν post τειχῶν Vi II | ἐς LClBVa 2 αὐτὴν Μ sed ην ex ὸν corr y om Vi II 4 ταῦτα LaBVa Mor 5 οὐχὶ scripsi e MCl οὐκ La Mor οὐ LViViIIBVa Re | ἔκραγεν La Mor τὸ om Cl 6 καὶ(2) inser L 2 om BVa 7 οὐδὲ Vi 8 τοῦτο νίκην ClViVi II | τοῦτο om La | καλοίη Vi II 9 ὅλον; Vi | νενικηκός scripsi auctore Cobeto Coll 299 νενικη- μένος libri edd 10 πολιορκοῦν L sed corr m 2 πολιορκῶν La Vi πολιορκία ClBVa 11 ἄβροδίαιτος Va 12 οὔτ’ Vi II Cl 13 καταναλώσας Va sed ω ex υ corr m 2 καταλύσας LaVi sed in hoc καταναλώσας in marg m 2 14 ἡμῶν Μ et γρ in marg Mor 15 ἐκ παίδων om LaVi 16 τοιοῦτον Cl | οἶδεν Vi II | συμπεσεῖν scripsi auctore Re ἐμπεσεῖν libri edd | οὐδ’ Vi II Cl 18 κατέστησε LaVi sed in hoc μετέστησε in marg m 2 19 προσεδρείαν Μ sed ει in ras y, Va sed ει ex ι corr προσεδρίαν LB 20 ἤδει Vi | ἄχρι scripsi e MLViVi II BVaVa ἄχρις LaCl edd πένητος συμφορᾶς, παθόντος δὲ ἃ δὴ πέπονθεν ἐδόκει τῷ πλουσίῳ, καὶ ἀπηλλάττοντο.

ἀλλ’ ἐῶ ταῦτα, μὴ δόξω τισὶν ἀπὸ τοῦ πράγματος λέγειν. τὰ τοίνυν ἐφ- εξῆς, εἰς ἐκκλησίαν ἐκάλει πάντας σεμνυνόμενος τῇ λαμπρᾷ νίκῃ, συνθεόντων δὲ πολλῶν ἐχώρει καὶ οὗ- τος ὁ ῥήτωρ ὀψόμενος τὸν σύλλογον. ὧς δὲ εἶδεν οὗ- τός τε ὑμᾶς καὶ τοῦτον ὑμεῖς, ὁ μὲν ἐδάκρυσεν, ὑμεῖς δ’ ᾠκτείρατε καὶ λαβόντες εἰς ἔννοιαν οἵαν ἐδώκατε δωρεὰν δίκην ἐπράττεσθε τῶν βεβιασμένων.

τότε ἐθεασάμην ἐκκλησίαν ἔννομον, δῆμον ἐλεύθερον, λίθων βολὴν τῇ πολιτείᾳ πρέπουσαν. ἔπιπτεν ἅνθρωπος ἐπὶ τοῦ βήματος ὁ καταισχύνας τὸ βῆμα τῷ ψηφίσματι. καλῶς ἀπελογήσασθε πρὸς τοὺς Ἕλληνας τοῖς λίθοις, καλῶς ἐλύσατε τὴν ἐπὶ τῆς ἀνάγκης ἀδοξίαν τοῖς ἐπὶ τῆς ἀδείας ἔργοις. ἐδείξατε τοῦ καιροῦ τὴν χειροτονίαν, οὐ τοῦ τῆς πόλεως ἤθους.

20. Ἡμεῖς μὲν οὖν ἀλλήλοις συγχαίρομεν τοῦ θυ- μοῦ καὶ τῆς δικαίας ὀργῆς καὶ τὰ πάντων ὁσιώτατα νομίζοντες εἰργάσθαι διάγομεν, τῷ πένητι δὲ τὸ κακὸν 16 Dem. Timocr. p. 753, 10 sq. cf. t. VI 357, 18 1 δ’ Vi II Cl 3 ἄπο ML et e Mon lacobs Lect 138 Ach Τ 785 | λέγειν inser Va 2 | εἶτα Μ sed e τὰ corr y, Vi II 4 εἰς in marg Vi 2 5 τε καὶ μακρᾷ post λαμπρᾷ Μ edd delevi | συνθεόντων Va sed ο ex ω corr m 2 συνελθόντων L et in marg Vi 2 6 ὁ ῥήτωρ in marg Vi 2 | οἶδεν Vi II 8 δὲ ὢ | οἴαν reposui e libris ἣν edd 9 τὸν βεβιασμένον MVi II Va sed in hoc τῶ βεβιασμένῳ suprascr m 2 τῶ βεβιασμένῳ Β τῶν βεβιωμένων Vi | τότ’ LaVi II 10 εὔνομον Mor 11 βουλὴν La | ἄνθρωπος scripsi ἄνθρωπος ἄνθρωποι La) libri edd 13 ἀπελογήσασθε — λίθοις in marg La | ἀπελογήσασθε Va sed η ex ι corr m 2 14 „sic distinguo: ἀδοξίαν τοῖς ἐπὶ τῆς ἀδείας ἔργοις ἐδείξατέ“ Re 15 ἔδειξε LaVi sed in hoc ἐδείξατε in marg m 2, Va sed in ἐδείξατε corr m 2 16 ἤθους Μ sed η ex ου οῦ ης ας ης ε corr y 17 μενοῦν Μ edd | τῶ θυμῶ καὶ τῆ δικαία ὀργῆ LVa τῶ θυμῶ καὶ τῆ δικαία ὀργῆ LaVi 18 πάντα Vi II 19 ἐργάσασθαι Vi II | διάγωμεν La | καλὸν Cl οὐχ ἵσταται, ἀλλ’ εἰσάγεται καὶ κρίνεται καὶ παραβῆναι νόμον αἰτίαν ἔχει τὸν περὶ θορύβου καὶ στάσεως. τοῦτο γὰρ λοιπὸν τὸν φύλακα τῶν νόμων ἐν τοῖς παρανομοῦσι τετάχθαι.

καὶ τί λέγων, (5 βέλτιστε, τὸν θόρυβον ἐμβέβληκε; δημεύειν ἔγραψε τῶν πλου- σίων τινὰς καὶ στάσις ἐνέπεσε; τοὺς πένητας ἔγραψε σιωπᾶν καὶ στάσιν ἐποίησε; τοὺς ὁπλίτας τοῖς ἱππεῦσι συνέκρουσε, τοὺς τοξότ’ ἃς τοῖς σφενδονήταις, τοὺς στρατηγοὺς τοῖς ταξιάρχοις διαβάλλων ἐν μέρει; ποίῳ ψηφίσματι διέστησε τὴν πόλιν; ποίᾳ γνώμῃ διεῖλε τὸν δῆμον;

οὐκ αἰσχύνη, πρὸς τοῦ Δῖός, ἄνθρωπον ἄφωνον αἰτιώμενος θορύβου, ὥσπερ ἂν εἴ τις αὐτὸν τοῦτον ᾐτιᾶτο τοῖς πολεμίοις χορηγεῖν; ἐμβρόντητε, περὶ | τῆς ἀναγκαίας τροφῆς ἡ φροντὶς τῷ ταλαι- RIV 714 πώρῳ. καὶ σὺ τοίνυν σκέψαι τὴν γλῶτταν τοῦ ῥήτορος καὶ παῦσαι τῶν ἐγκλημάτων. νῦν δὲ ποιεῖς μικροῦ παραπλήσιον ὥσπερ ἂν εἰ καὶ τοὺς ἀνδριάντας ἐμέμφου θόρυβον ἐν τῷ δήμῳ ποιεῖν.

τῶν λεγόντων, ὦ συκοφάντα, καὶ πολιτευομένων καὶ γραφόντων αἶ τοι- αῦται κατηγορίαι καὶ τοιούτοις ὁ νόμος διαλέγεται τὰς συμβουλίας ἐνίων ὑποπτεύων. λόγος γὰρ ἀσύμ- 13 Dem. cor. § 243 p. 308, 4 15 πρόσωπον ὅπερ εὑρίσκεται ἐν ἀντιλήψει La s τὸ πρόσω- πον Mrubr 5 ἐκβέβληκε Vi sed ἐμβέβληκε in marg m2 ἐκβέβληκε L 6 τοὺς — 7 ἐποίησε om Β 8 σφενδονήταις scripsi e Μ sed η ex ι corr y, LVi II B σφενδονἰταις LaClVa sed in hoc αις in ras, edd σφενδονισταῖς Vi sed σφενδονήταις in marg m2 9 ταξιάρχαις M ViVi II Cl sed in hoc α(3) in ο corr cf. p. 212,13 12 αἰτώμενος Vi sed αἰτιώμενος in marg m 2 | θορύβου L sed ου in ras m 2 13 τοῦτον reposui e libris τοῦτο edd 18 δικαστηρίω Cl 20 τούτοις ML sed in hoc τοι supra τ(1), LaVi II 21 λόγος — 218,8 ἄνεισι omissa particula γὰρ citat Macarius fol. 79 r | ἀσύμφορος — 218, 3 νομίζειν praemisso κεἰ- μενον in marg Va2 φόρος πιθανῶς συντεθεὶς πέφυκε παραιρεῖσθαι τῶν ἀκουόντων τοὺς λογισμοὺς καὶ τὰ μὲν βλαβερὰ χρηστὰ νομίζειν ἔπεισε, τὰ δὲ χρηστὰ ἐπιζήμια. οὕτω καὶ πό- λις πρὸς αὑτὴν ἐκπολεμοῦται καὶ δῆμος εἰς στάσιν ἐκφέρεται. καὶ δεῖ τότε τῶν παρὰ τοῦ δήμου δρωμένων ὑπεύθυνον εἶναι τὸν παρασχόντα τὴν ἀφορμήν. ἃ γὰρ οὐκ ἂν ἐπέπρακτο μὴ τῶν λόγων εἰρημένων, ταῦτα πεπραγμένα διὰ τοὺς λόγους εἰς τὸν εἰρηκότα ἄνεισι. πῶς οὖν ὁ μὴ μετέχων λόγου τούτων αἴτιος ἃ μόνων ἐστὶ τῶν λεγόντων; ἀλλ’ ὁ νῦν δι’ ἑτέρων ἀγωνιζό- μενος οὗτος ἐτάραττε τὸν δῆμον, ὁ σιωπῶν, ὁ μὴ διαίρων τὸ στόμα;

24. Ποῦ δὲ καὶ στάσιν ἄξιον τὸ πραχθὲν ὀνομά- ζειν; ὁ δῆμος ἔλαβε δίκην πονηρᾶς δωρεᾶς μιᾷ γνώμῃ πρὸς τοὺς λίθους χρησάμενος, ὁμοφρονήσας, κοινῇ παροξυνθείς. θόρυβος δὲ οὐκ ἦν τῶν μὲν ταῦτα, τῶν δὲ ἕτερα βουλευομένων, ἀλλὰ πάντες τε ἐμίσουν καὶ κατέλευον.