<GetPassage xmlns:tei="http://www.tei-c.org/ns/1.0" xmlns="http://chs.harvard.edu/xmlns/cts">
            <request>
                <requestName>GetPassage</requestName>
                <requestUrn>urn:cts:greekLit:tlg2001.tlg043.1st1K-lat1:2.33-2.36</requestUrn>
            </request>
            <reply>
                <urn>urn:cts:greekLit:tlg2001.tlg043.1st1K-lat1:2.33-2.36</urn>
                <passage>
                    <TEI xmlns="http://www.tei-c.org/ns/1.0"><text><body><div type="translation" n="urn:cts:greekLit:tlg2001.tlg043.1st1K-lat1" xml:lang="lat"><div type="textpart" subtype="chapter" n="2"><div type="textpart" subtype="paragraph" n="33"><p>Deinde tertiae positionis fundamentura funditus pervertit, videlicet
licet caeli motum variis temporibus vicissim semper intendi et remitti,
quandoquidem id sub sensum non cadit, tametsi consonum esset
(si id aliquo fundamento niteretur) ut seusui abscouditura non sit,
cum partes invicem altera alteri comparantur; neque in eo ulla
<lb n="20"/> causa invenitur, ut omnino ex se vicissim huius motus intensionem
et remissionem admittere debeat. quia vero absolute id positum
est, fictioni simile videtur.</p></div><div type="textpart" subtype="paragraph" n="34"><p>Post haec tria de astris perscrutari conatur, nempe ex quibus
constent et quas figuras admittant (juique sint eorum motus. atque
<lb n="25"/> eMemplo a prima quaestione incipit dicens eorum essentiam et
quidditatem ex nobili substantia constare. hoc autem consentaneum
ex iis maxime est, quae dicta ac posita a nobis sunt, nempe quin-
tum quoddam corpus inveniri, quod in orbem fertur, ac ceteris
praestantius esse, cum consentaneum sit, ut faciamus unamquamque
<lb n="30"/> stellam ex eo corpore constare, ex quo illud 003E; , in quo motum
habet. praeterea alia quoque ratione id ad sermones de circulari
corpore iam dictos insequiutr. etenim si quintum corpus nee afficiatur,
nee genitum sit, ac naturae vi in orbem feratur, nee non
omnes quoque stellae hoc pacto se habeant: omnino igitur ex
<lb n="35"/> quinto corpore constant, num autem stellae ex eo corpore constent,
ex quo illud corpus, cuius motus et conversio eadem est,
constare dicitur, hinc plane notum fiet. ii etenim, qui caelum igneum
esse dicunt, stellas quoque igneas ponunt, cum ex illorum sententia
rationahile sit, ut earum corpus se habeat, quemadmodum
<lb n="40"/> illud corpus se habet, in quo motus earum invenitur.</p></div><div type="textpart" subtype="paragraph" n="35"><p>Numquid autem consentaneum sit, ut stellae ex eo corpore
constent, in quo coUocatae sunt, haec plane communis omnium
sententia est. an vero eiusmodi corpus quintum non sit ignis, hoc
nobis dicendum relinquitur. non enim convenit, ut id. ea ratione

<pb n="110"/>
probetiir, quouiam iiempe iguis natura sua calefacit ac splendet, <note type="marginal">f. 30r</note>
et stellae similiter lios duos effectus agere posse videutur. etenim
ab ipso sole pari ratione [calor | ac etiam] lumen proiiciscitur, <note type="marginal">f. 30v</note>
nee non etiam a stellis, stellis, verum ipsae quidem non calefaciunt,
<lb n="5"/> propterea quod igneae sunt, sed igueam caliditatem acquirunt
quemadmodum ligna, ferrum et ea, quae diximus. quare convenit
ut caliditas, quae ab illis emanat, non sit caliditas solis vel
alicuius astri, sed caliditas ipsius aeris, qui quidem incalescit, cum
eis propinquior extiterit, quemadmodum in telis accidit, quae
<lb n="10"/> iaciuutur. tela enim ipsa a motu succenduntur aevemque sibi
viciuum excalefaciunt. cum autem hoc exemplum ab Avistotelc
deductum sit, ut ex eo perspicuum evaderet astra quoque hoc
pacto aerem calefacere, nec non iuxtq. exemplum omnino necesse
sit, ut aerem quidem excalefaciaut, cum ipsa etiam iucalescant,
<lb n="15"/> modo propriura sermonem dirigit stabilitque ac, quid huius exempli
ei simile, quid dissimile sit, explicat inquiens: tela ignescuut, quoniam
ipsa similiter afficiuntur eorumque motus per aerem tiunt, qui su-
apte natura quoque igneus redditur, stellae autem nee afficiuntur,
nee etiam in corpore moventur, (piod vel affici vel succendi consueverit.
<lb n="20"/> qui igitur fieri potest, ut corpus, quod soli eontiguum
existit, illud non calefaciat, quod inter ipsum et elementa (quae quinto
corpori subiciuntur) medium tenet, et aer x003E; ab eo calefiat?
buic autem dubitationi respondit Alexander inquiens, quod quemdamodum
maritimus ille piscis, qui torpedo appellatur, cum ceciderit
<lb n="25"/> in rete, rete torpere non facit, ac veluti color alhus lucem,
videre non facit, qui tamen facit visum videre, ita etiam sol caelestia
qtiidem non succendit, verum corpus, quod iis subiacet, calefacit.
qui (me hercle) sermones sicuti per se veri non sunt ita neque
etiam necessarii, ut aliis in locis afferautur. non enim visus colores
<lb n="30"/> aliqua ratione videre posset, licet visioni foret paratus, si inane in
medio extitisset, nec praeterea piscatoris manus torperet, nisi rete
ante afficeretur, tametsi fieri (Hercules) non possit, ut torpore affi-
ciatur, nisi addat negari quintum, corpus calescere statuatque diversam
illi affectionem inesse, quemadmodum rete ab eiusmodi pisce afficitur,
<lb n="35"/> sed ipsum bac ratione affectionis expers omnino non erit.</p></div><div type="textpart" subtype="paragraph" n="36"><p>Atque in universum, si aliquo modo afficitur, quainobrem igitur
non incalescit? et inquit Alexander ipsum vocare hie locum
<note type="footnote">3 calor ac etiam sic Al: om. codd. 4 non, propterea quod emendavi: om. Al 5 fort,
post acquirunt excidit aliquid 6 et ea quae diximus suspectum 10 aeremque — excalefaciunt
(11)] ita Al: aerqice iis vicinus incalescit codd. 17 qui — redditur emendavi:
vel . . ignea redduntur codd. Al. 21 ipsum scripsi: astra Al: ea codd. fort, vertendum:
existit et inter . . medium tenet, non calefiat 23 ’] cf. Simplic. p. 440,27 et 3736
et Averr. p. 125 DE 25 — facit (26) emendavi. forr. insuper per homoioteleuton
excidit aliquid. 33 negari — calescere] torpere, propter quintum corpus, quod calefacit Al.</note>

<pb n="111"/>
proximum caelum eum, qui illi contiguus existit. ait iusuper: f. f. 30v
ueque enim ’nem proprie intellexeie, quandoquidera si haec eorum
seuteutia extitisset, minime quideni expers contrarietatis foret.
consentaueum enim iuxta banc sententiam videretur, ut quacpie
<lb n="5"/> versus aer iucalesceret et non in concava tautum caeli parte, si
iguis suo ambitu universum aerem complectitur, biucque omnino
sequeretur vanam et inutilem earn assertionem esse, aerem videlicet
contritione quadam igneum reddi; ipsi vero aiuut aerem, qui sub
sole est, magnitudinis eius causa succendi nee uon propter substantiae
<lb n="10"/> ipsius spissitudinem ac demum affinitatis cuiusdam gratia.
lumen autem nou ab igne tantum, verum et a quiuto corpore proficiscitur;
de boc autem explicatius in Libro de Sensu et Sensili,
nee nou etiam in Libris de Anima disseruit.</p></div></div></div></body></text></TEI>
                </passage>
            </reply>
            </GetPassage>