Porro cum dixisset, fieri id non posse, quod ex huiuscemodi sermone colligebatur, quaudoquidem posuimus mains minore tempore moveri, hoc deinceps prosequitur inquiens: <sed semper> tempus, quod sumitur, idem faciet. at quid per . . . idem faciet intellegi voluit? id sane, siquidem inquiritur tempus minus, quo infinitum fiuito motum afferat, sen moveatur. cum autem consentaneum sit, ut omni tempore sumpto minus aliquid inquiratur, fieri non potest, ut aliquo in tempore consistamus nec tempus aliquid statuamus, in quo moveatur, sed omnino tempus nullum iuveniri potest, quo illud moveatur. cum vero tempus sit nullum, quo moveatur, omnino quidem non movebitur; etenim omnis motus tempore perficitur, finito vero tempore fiuitum movere infinitum aut moveri ab eo non potest, nee etiam deprehendimus immense tempore idem movere, quemadmodum superius declaravimus. atqui tempus omne vel finitum est, vel infinitum existit, quare consonum est, ut in nulla temporis particula idem movere aut moveri possit; at actio omnis affectioque tempore perficitur. in infiuito autem tempore nee agere quicquam nee affici potest; motus enim qui infinito tempore instituitur, termino ac fine caret, 1 BF scripsi: Β codd. Al 7 Α scripsi: ΑΒ codd. Al 9 praeter om. Al 14 magnitudines ’] fort, magnitudo quam 21 sed ’] p. 275 a 21 24 seu moveatur om. codd. 28. 29. 30 moveatur] fort, emend, moveat 29 moveatw] motum afferat moveaturque Al 32 post movere add. Al aut moveri posse secundum Arist. p. 275a23; ib. superius ab Al additum est; lege declarabimus (scilicet Ι. 36) actio vevo oinuis affectiociue tevmiuum ac fiuem habent, quorum f. 11v uterqiie veluti forma ac perfectio existit. per actionem autem affectiouemque hoc in loco miuime eae intelleg-uutur, quae in motu, seel (luae in eo, (piod iam fuit, consistuut. (juod euim in continua generatioue cousistit, esse uou liabet, atque eo minus in alia <affectione?> turpe est enim existimare eo (iuicquani moveri, (pio uuu- quam perveuire potest.

Ceterum cum deiode declarasset, infinitum uon agere in infinitum nee ab eo perpeti posse, ex hoc necessario colligitur, re veraesse, quod antea in universum declaratum fuit, infinitum absolute non agere neque ab | alio affici posse. Aristotelis vero expli- f. 12r catio, eodem primo ordine servato, ita procedit: sint A et B immensae mensae duae magnitudines, quarum una ab altera, nempe B ab A, aliquid accepit, et CD tempus, quo ab ea afficitur, E vero, affectae rei pars, hoc est ipsius B, <item> ab A afficiatur : perspicuum est, id breviore tempore futuruni, quam sit tempus CD. nee non principii loco ponatur, quod minus est, breviore tempore ab eodem pati. hoc vero tempus, quo E afficitur, D littera describatur: talem igitur proportionem habet D ad totum CD, quam habet E ad alteram fiaitam partem B infiuiti, scilicet Ζ. iuxta igitur relationem pro- portionemque, quam antea meminimus, Z aliquid accipiet ab infinito, tempore CD; atqui secundum se totum B eodem tempore aliquid acceperat ab A. verum antequam id absurdum memiuisset, quod ex hoc necessario deducitur, positum fundamentum recenset, quandoquidem dissentaneum videtur, ut de toto B deque eius parte dicatur, quod ab A tempore CD aliquid accipiant. itaque ait: ponatur ab eodem, maiore brevioreque tempore, quod maius est et quod minus est pati. tnsuper jwstquam di- stinxit inter ea, quae maiore brevioreque tempore ab eodem aeque patiimtur, et inter infinitum, quod ex numero eorum non est, cquae pro- portione temporis dividi possunt, <ait:> infinitum igitur nee agere quicquam nee pati fiuito tempore potest, num igitur immense aget movebiturque? nee id sane fieri potest; etenim immensum tempus partem fiuemque non habet; id autem quod quidquam patitur vel operatur, terminum ac finem habet.

Intellego autem per id, quod iiuidquam patitur vel operatur, quod iam quicquam vel egit vel perpessum est; hac etenim de causa dixit Aristoteles id autem cui motus allatus est et reliqua quae sequuntur.