1. Τροφὴ καὶ τροφῆς εἶδος, μία καὶ πολλαί· μία μὲν ᾗ γένος
ἓν, εἶδος δὲ
ὑγρότητι καὶ ξηρότητι· καὶ ἐν τουτέοισιν ἰδέαι καὶ πόσον
ἐστὶ καὶ ἐς
τίνα καὶ ἐς τοσαῦτα.
2. Αὔξει δὲ καὶ ῥώννυσι καὶ σαρκοῖ καὶ ὁμοιοῖ καὶ ἀνομοιοῖ
τὰ ἐν
ἑκάστοισι κατὰ φύσιν τὴν ἑκάστου καὶ τὴν ἐξ ἀρχῆς δύναμιν.
3. Ὁμοιοῖ δὲ ἐς [φύσιν καὶ] δύναμιν, ὁκόταν κρατέῃ μὲν ἡ
ἐπεισιοῦσα,
ἐπικρατέῃ δὲ ἡ προϋπάρχουσα.
4. Γίνεται δὲ καὶ ἐξίτηλος, ὁτὲ μὲν ἡ προτέρη ἐν χρόνῳ ἀπολυθεῖσα
ἐπιπροστεθεῖσα.
5. Ἀμαυροῖ δὲ ἑκατέρας ἐν χρόνῳ καὶ μετὰ χρόνον ἡ ἔξωθεν
συνεχὴς
ἐπεισκριθεῖσα καὶ ἐπὶ πολλὸν χρόνον στερεμνίως πᾶσι
τοῖσι μέλεσι
διαπλεκεῖσα.
6. Καὶ τὴν μὲν ἰδίην ἰδέην ἐξεβλάστησε· μεταβάλλει τε τὴν
ἀρχαίαν, καὶ
καταφέρεται· τρέφει δὲ πεττομένη· τὴν δὲ προτέρην
ἰδέην ἐξαλλάττει
ἔστιν ὅτε καὶ τὰς προτέρας ἐξημαύρωσεν.
7. Δύναμις δὲ τροφῆς ἀφικνέεται καὶ ἐς ὀστέον καὶ πάντα τὰ
μέρεα αὐτοῦ,
καὶ ἐς νεῦρον καὶ ἐς φλέβα καὶ ἐς ἀρτηρίην καὶ ἐς μῦν
καὶ ἐς ὑμένα καὶ
σάρκα καὶ πιμελὴν καὶ αἷμα καὶ φλέγμα καὶ
μυελὸν καὶ ἐγκέφαλον καὶ
νωτιαῖον καὶ τὰ ἐντοσθίδια καὶ πάντα τὰ
μέρεα αὐτῶν, καὶ δὴ καὶ ἐς
θερμασίην καὶ πνεῦμα καὶ ὑγρασίην.
8. Τροφὴ δὲ τὸ τρέφον, τροφὴ δὲ τὸ οἷον, τροφὴ δὲ τὸ μέλλον.
9. Ἀρχὴ δὲ πάντων μία καὶ τελευτὴ πάντων μία καὶ ἡ αὐτὴ
τελευτὴ καὶ
ἀρχή.
10. Καὶ ὅσα κατὰ μέρος ἐν τροφῇ καλῶς καὶ κακῶς διοικέεται,
καλῶς μὲν
ὅσα προείρηται, κακῶς δὲ ὅσα τούτοισι τὴν ἐναντίην
ἔχει τάξιν.
11. Χυλοὶ ποικίλοι καὶ χρώμασι καὶ δυνάμεσι καὶ ἐς βλάβην
καὶ ἐς
ὠφελείην, καὶ οὔτε βλάπτειν οὔτε ὠφελέειν, καὶ πλήθει καὶ
ὑπερβολῇ καὶ
ἐλλείψει καὶ διαπλοκῇ ὧν μὲν, ὧν δ’ οὔ.
12. Καὶ πάντων ἐς θερμασίην βλάπτει καὶ ὠφελέει· ἐς
ψύξιν βλάπτει καὶ
ὠφελέει· ἐς δύναμιν βλάπτει καὶ ὠφελέει.
13. Δυνάμιος δὲ ποικίλαι φύσιες.
14. Χυλοὶ φθείροντες καὶ ὅλον καὶ μέρος καὶ ἔξωθεν καὶ ἔνδοθεν,
αὐτόματοι καὶ οὐκ αὐτόματοι, ἡμῖν μὲν αὐτόματοι, αἰτίῃ
δ’ οὐκ
αὐτόματοι· αἰτίης δὲ τὰ μὲν δῆλα, τὰ δ’ ἄδηλα, καὶ τὰ
μὲν δυνατὰ, τὰ δ’
ἀδύνατα.
15. Φύσις ἐξαρκέει πάντα πᾶσιν.
16. Ἐς δὲ ταύτην, ἔξωθεν μὲν, κατάπλασμα, κατάχρισμα,
ἄλειμμα, γυμνότης
ὅλου καὶ μέρεος, καὶ σκέπη ὅλου καὶ μέρεος,
καὶ δηγμὸς καὶ λίπασμα·
ἔνδοθεν δὲ, τινά τε τῶν εἰρημένων, καὶ
ἐπὶ τούτοισιν αἰτίη ἄδηλος καὶ
μέρει καὶ ὅλῳ, τινί τε καὶ οὐτινί.
17. Ἀποκρίσιες κατὰ φύσιν, κοιλίης, οὔρων, ἱδρῶτος, πτυάλου,
μύξης,
ὑστέρης, καθ’ αἱμοῤῥοΐδα, θύμον, λέπρην, φῦμα, καρκίνωμα,
ἐκ ῥινῶν, ἐκ
πλεύμονος, ἐκ κοιλίης, ἐξ ἕδρης, ἐκ καυλοῦ, κατὰ
φύσιν καὶ παρὰ φύσιν·
αἱ διακρίσιες τούτων ἄλλοισι πρὸς ἄλλον
λόγον ἄλλοτε καὶ ἀλλοίως. Μία
φύσις ἐστὶ ταῦτα πάντα καὶ οὐ
μία· πολλαὶ φύσιές εἰσι ταῦτα πάντα καὶ
μία.
18. Φαρμακείη ἄνω καὶ κάτω, καὶ οὔτε ἄνω οὔτε κάτω.
19. Ἐν τροφῇ φαρμακείη ἄριστον, ἐν τροφῇ φαρμακείη φλαῦρον,
φλαῦρον καὶ
ἄριστον πρὸς τί.
20. Ἕλκος, ἐσχάρη, αἷμα, πῦον, ἰχὼρ, λέπρη, πίτυρον, ἀχὼρ,
λειχὴν,
ἀλφὸς, ἔφηλις, ὁτὲ μὲν βλάπτει, ὁτὲ δὲ ὠφελέει, ὁτὲ δὲ οὔτε
βλάπτει
οὔτε ὠφελέει.