ἀλλʼ ὅτε χεῖρας ἵκανεν Ὀδυσσῆος μέγα τόξον,ἔνθʼ ἡμεῖς μὲν πάντες ὁμοκλέομεν ἐπέεσσιτόξον μὴ δόμεναι, μηδʼ εἰ μάλα πολλʼ ἀγορεύοι·Τηλέμαχος δέ μιν οἶος ἐποτρύνων ἐκέλευσεν.αὐτὰρ ὁ δέξατο χειρὶ πολύτλας δῖος Ὀδυσσεύς,ῥηϊδίως δʼ ἐτάνυσσε βιόν, διὰ δʼ ἧκε σιδήρου,στῆ δʼ ἄρʼ ἐπʼ οὐδὸν ἰών, ταχέας δʼ ἐκχεύατʼ ὀϊστοὺςδεινὸν παπταίνων, βάλε δʼ Ἀντίνοον βασιλῆα.αὐτὰρ ἔπειτʼ ἄλλοις ἐφίει βέλεα στονόεντα,ἄντα τιτυσκόμενος· τοὶ δʼ ἀγχιστῖνοι ἔπιπτον.γνωτὸν δʼ ἦν ὅ ῥά τίς σφι θεῶν ἐπιτάρροθος ἦεν·αὐτίκα γὰρ κατὰ δώματʼ ἐπισπόμενοι μένεϊ σφῷκτεῖνον ἐπιστροφάδην, τῶν δὲ στόνος ὤρνυτʼ ἀεικὴςκράτων τυπτομένων, δάπεδον δʼ ἅπαν αἵματι θῦεν.ὣς ἡμεῖς, Ἀγάμεμνον, ἀπωλόμεθʼ, ὧν ἔτι καὶ νῦνσώματʼ ἀκηδέα κεῖται ἐνὶ μεγάροις Ὀδυσῆος·οὐ γάρ πω ἴσασι φίλοι κατὰ δώμαθʼ ἑκάστου,οἵ κʼ ἀπονίψαντες μέλανα βρότον ἐξ ὠτειλέωνκατθέμενοι γοάοιεν· ὃ γὰρ γέρας ἐστὶ θανόντων.
τὸν δʼ αὖτε ψυχὴ προσεφώνεεν Ἀτρεΐδαο·ὄλβιε Λαέρταο πάϊ, πολυμήχανʼ Ὀδυσσεῦ,ἦ ἄρα σὺν μεγάλῃ ἀρετῇ ἐκτήσω ἄκοιτιν.ὡς ἀγαθαὶ φρένες ἦσαν ἀμύμονι Πηνελοπείῃ,κούρῃ Ἰκαρίου· ὡς εὖ μέμνητʼ Ὀδυσῆος,ἀνδρὸς κουριδίου· τῷ οἱ κλέος οὔ ποτʼ ὀλεῖταιἧς ἀρετῆς, τεύξουσι δʼ ἐπιχθονίοισιν ἀοιδὴνἀθάνατοι χαρίεσσαν ἐχέφρονι Πηνελοπείῃ,οὐχ ὡς Τυνδαρέου κούρη κακὰ μήσατο ἔργα,κουρίδιον κτείνασα πόσιν, στυγερὴ δέ τʼ ἀοιδὴἔσσετʼ ἐπʼ ἀνθρώπους, χαλεπὴν δέ τε φῆμιν ὀπάσσειθηλυτέρῃσι γυναιξί, καὶ ἥ κʼ εὐεργὸς ἔῃσιν.
ὣς οἱ μὲν τοιαῦτα πρὸς ἀλλήλους ἀγόρευον,ἑσταότʼ εἰν Ἀΐδαο δόμοις, ὑπὸ κεύθεσι γαίης·οἱ δʼ ἐπεὶ ἐκ πόλιος κατέβαν, τάχα δʼ ἀγρὸν
ἵκοντοκαλὸν Λαέρταο τετυγμένον, ὅν ῥά ποτʼ αὐτὸςΛαέρτης κτεάτισσεν, ἐπεὶ μάλα πόλλʼ ἐμόγησεν.ἔνθα οἱ οἶκος ἔην, περὶ δὲ κλίσιον θέε πάντη,ἐν τῷ σιτέσκοντο καὶ ἵζανον ἠδὲ ἴαυονδμῶες ἀναγκαῖοι, τοί οἱ φίλα ἐργάζοντο.ἐν δὲ γυνὴ Σικελὴ γρηῢς πέλεν, ἥ ῥα γέρονταἐνδυκέως κομέεσκεν ἐπʼ ἀγροῦ, νόσφι πόληος.ἔνθʼ Ὀδυσεὺς δμώεσσι καὶ υἱέϊ μῦθον ἔειπεν·ὑμεῖς μὲν νῦν ἔλθετʼ ἐϋκτίμενον δόμον εἴσω,δεῖπνον δʼ αἶψα συῶν ἱερεύσατε ὅς τις ἄριστος·αὐτὰρ ἐγὼ πατρὸς πειρήσομαι ἡμετέροιο,αἴ κέ μʼ ἐπιγνώῃ καὶ φράσσεται ὀφθαλμοῖσιν,ἦέ κεν ἀγνοιῇσι, πολὺν χρόνον ἀμφὶς ἐόντα.
ὣς εἰπὼν δμώεσσιν ἀρήϊα τεύχεʼ ἔδωκεν.οἱ μὲν ἔπειτα δόμονδε θοῶς κίον, αὐτὰρ Ὀδυσσεὺςἆσσον ἴεν πολυκάρπου ἀλωῆς πειρητίζων.οὐδʼ εὗρεν Δολίον, μέγαν ὄρχατον ἐσκαταβαίνων,οὐδέ τινα δμώων οὐδʼ υἱῶν· ἀλλʼ ἄρα τοί γεαἱμασιὰς λέξοντες ἀλωῆς ἔμμεναι ἕρκοςᾤχοντʼ, αὐτὰρ ὁ τοῖσι γέρων ὁδὸν ἡγεμόνευε.τὸν δʼ οἶον πατέρʼ εὗρεν ἐϋκτιμένῃ ἐν ἀλωῇ,λιστρεύοντα φυτόν· ῥυπόωντα δὲ ἕστο χιτῶναῥαπτὸν ἀεικέλιον, περὶ δὲ κνήμῃσι βοείαςκνημῖδας ῥαπτὰς δέδετο, γραπτῦς ἀλεείνων,χειρῖδάς τʼ ἐπὶ χερσὶ βάτων ἕνεκʼ· αὐτὰρ ὕπερθεναἰγείην κυνέην κεφαλῇ ἔχε, πένθος ἀέξων.τὸν δʼ ὡς οὖν ἐνόησε πολύτλας δῖος Ὀδυσσεὺςγήραϊ τειρόμενον, μέγα δὲ φρεσὶ πένθος ἔχοντα,στὰς ἄρʼ ὑπὸ βλωθρὴν ὄγχνην κατὰ δάκρυον εἶβε.μερμήριξε δʼ ἔπειτα κατὰ φρένα καὶ κατὰ θυμὸνκύσσαι καὶ περιφῦναι ἑὸν πατέρʼ, ἠδὲ ἕκασταεἰπεῖν, ὡς ἔλθοι καὶ ἵκοιτʼ ἐς πατρίδα γαῖαν,ἦ πρῶτʼ ἐξερέοιτο ἕκαστά τε πειρήσαιτο.ὧδε δέ οἱ φρονέοντι δοάσσατο κέρδιον εἶναι,πρῶτον κερτομίοις ἐπέεσσιν πειρηθῆναι.τὰ φρονέων ἰθὺς κίεν αὐτοῦ δῖος Ὀδυσσεύς.ἦ τοι ὁ μὲν κατέχων κεφαλὴν φυτὸν ἀμφελάχαινε·τὸν δὲ παριστάμενος προσεφώνεε φαίδιμος υἱός·ὦ γέρον, οὐκ ἀδαημονίη σʼ ἔχει ἀμφιπολεύεινὄρχατον, ἀλλʼ εὖ τοι κομιδὴ ἔχει, οὐδέ τι πάμπαν,οὐ φυτόν, οὐ συκέη, οὐκ ἄμπελος, οὐ μὲν ἐλαίη,οὐκ ὄγχνη, οὐ πρασιή τοι ἄνευ κομιδῆς κατὰ κῆπον.ἄλλο δέ τοι ἐρέω, σὺ δὲ μὴ χόλον ἔνθεο θυμῷαὐτόν σʼ οὐκ ἀγαθὴ κομιδὴ ἔχει, ἀλλʼ ἅμα γῆραςλυγρὸν ἔχεις αὐχμεῖς τε κακῶς καὶ ἀεικέα ἕσσαι.οὐ μὲν ἀεργίης γε ἄναξ ἕνεκʼ οὔ σε κομίζει,οὐδέ τί τοι δούλειον ἐπιπρέπει εἰσοράασθαιεἶδος καὶ μέγεθος· βασιλῆϊ γὰρ ἀνδρὶ ἔοικας.τοιούτῳ δὲ ἔοικας, ἐπεὶ λούσαιτο φάγοι τε,