Nimis longum est omnia, quae in libris tuis uel potius in
te ipso uolo emendari, pertractare atque discutere et saltem breuem
1 perloquutus 4 2 ipsi BEITbd ea] et | B aprobare B probare CDlb
3 propria sententia A 4 si EH cordis H (s s. I.) iudicio damnato ld
5 agis H 6 ut de] unde E 9 uerba bona E 10 peccatoris A 11 transducere BCI
transcendere T 12 ita ut BC inproprio A iudici A 13 esto-inflecti
in rng.E 15 tramite C 16 ista solum modo T 17 correptionis T 18 noli D
20 execrandus BH qui-facit] qui bonum quam facit BC bonum om. DEH
hoc om.IT,b in textu 21 qui] qua BC uidetur BCIT seueritati A tanta
seueritate B 23 eloquii tui] quę loquutus A elocutus BCI eloqui tui D
elocutis T fructibus om.A 25 aetatis lubrice E, in mg. al. 1 lubrica etate b
ętis A auertas DIT 26 libris in tuis E tuis libris BClTd 27 emen-
dare D pertractari EH salti EHT breue D
et arbitreris ingenium et eloquium tuum parui esse pendendum.
nec sanctarum scripturarum memoriam in te paruam esse
cognoui; sed eruditio minor est, quam tantae indoli laborique congruebat.
itaque te nec amplius quam oportet tibi tribuendo uanescere
uolo nec rursus te abiciendo ac desperando frigescere. utinam
tua scripta tecum legere possem et conloquendo potius quam
scribendo quae sint emendanda monstrarem! facilius hoc negotium
perageretur nostra inter nos sermocinatione quam litteris; quae
si scribenda esset, multis uoluminibus indigeret. uerum ista
capitalia, quae certo etiam numero conprehendere uolui, instanter
ammoneo, ne corrigere differas et ea prorsus a fide et praedicatione
tua facias aliena, ut quanta tibi facultas est disputandi munere dei
utaris utiliter ad aedificationem, non ad destructionem sanae
salubrisque doctrinae.
sed breuiter ea repetendo percurram. unum est, quod \'animam non
ex nihilo, sed de se ipso deum fecisse\' dixisti; alterum \'per infinitum
tempus atque ita semper deum animas dare, sicut semper est ipse
qui dat\'; tertium \'animam meritum aliquod perdidisse per
carnem, quod habuerit ante carnem\'; quartum \'animam per
carnem reparare habitudinem priscam et per eandem
carnem renasci, per quam meruerat inquinari\'; quintum, \'quod
anima meruerit esse peccatrix ante omne peceatum\'; sextum
\'infantes antequam baptizentur morte praeuentos peruenire posse
ad originalium indulgentiam peccatorum\'; septimum \'quos dominus
praedestinauit ad baptismum praedestinationi eius eripi posse et
ante defungi, quam in eis fuerit quod omnipotens praedestinauit
B te om. A 2 init. et]
ut lld 5 te om. C. 6 disporando C frigiscoro Hml 7 tecum] cu BC
posset A 8 monstrare 11 10 si om. A essent II indigerent H uerum] add.
tomen Abd 11 capitula CEH, b in mg. 13 disputanti C 14 putaris .1
<;dificatione A adestrustionem II (s. e adsc. ml d et s. s add. c) 16 iam ut
potui E 17 eas rependendo A H in mg. nuwi. I. II etc. add. anima BC
19 deum semper E est om. E 21 quae H 23 renascitf 21 meruit DEH
25 antequam infantes E morteC 26 originarium C 27 praedistinauitC
passim praedestinationeII praedistinationiC 2sdefugiC
Christo praeueniuntur occiduo, scriptum esse: raptus est, n e
malit ia mutar et illius intellectum, et cetera quae
in eam sententiam in Sapientiae libro leguntur\'; nonum \'aliquas
mansiones esse extra regnum dei earum quas esse dominus dixit
in domo patris sui\'; decimum est \'sacrificium Christianorum pro
eis qui non baptizati de corpore exierint offerendum\'; undecimum
\'aliquos eorum qui sine baptismo Christi ex hac uita emigrauerint
interim non ire in regnum, sed in paradisum, postea uero in resurrectione
mortuorum etiam ad regni caelorum beatitudinem peruenire\'.
Haec interim undecim multum aperteque peruersa et fidei
catholicae aduersa nunc iam nihil cuncteris extirpare atque abicere
ab animo, a uerbo, ab stilo tuo, si uis, ut te non solum ad altaria
transisse catholica, sed uere catholicum esse gaudeamus. nam haec
si pertinaciter singula defendantur, tot hereses facere possunt, quot
opiniones esse numerantur. quocirca considera, quam sit horrendum
ut omnes sint in uno homine, quae damnabiles essent in singulis
singulae. sed si tu pro eis nulla contentione pugnaueris, immo uero
eas fidelibus uerbis et litteris expugnaueris, laudabilior eris censor
in te ipsum, quam si quemlibet alium recta ratione reprehenderes,
et mirabilior eorum emendator, quam si numquam illa sensisses.
adsit dominus tuae menti et tantam spiritui tuo spiritu suo facilitatem
humilitatis, lucem ueritatis, dulcedinem caritatis, pacem pietatis
infundat, ut uictor tui animi esse malis in ueris quam cuiuslibet
contradicentis in falsis. absit autem ut te arbitreris haec opinando
add. psentis uitę T raptum C 3 malitia eius E
intellectum ilIius Id illius om. Eb 4 ea sententia D (exea ̄ sententiā corr. m1), H
nouum E 5 dominus esse BCITbd 6 est om. T 7 undecimum est T 8 uitij
migrauerint A 9 ire om. Al 12 undecimu E 13 p?ruersi BC nunc iim]
nondam 11 conteris T et stirpare E exstirpare Hld 14 a om.C a stilo T
15 uere (in mg. al t aperte) b audeamus E 16 defendentur AT defenduntur C
hereses A quod ACDE 17 hoc horrendum b 18 danobiles C 19 si om. H
imno C 20 et om. H litterisqueH censeor C 21quasC coprehenderes E
reprehenderis b 23 assit ADE pr. spirituo B suo] sancto A,T (in mg. suo)
felicitatem E 24 lucem ueritatis] et mirabilior ucritatis A 25 in om. T
cuilibet BCI 26 opinanda fide B
si coram dco, cuius in nullius corde oculus fallitur, ueraciter te dixisse
resipiscis \'non te tibi ipsi esse credulum probari ea quae dixeris posse
ac studere te semper etiam propriam sententiam non tueri, si inprobabilis
detegatur, co quoJ sit tibi cordi proprio damnato iudicio
meliora magis et quae sint ueriora sectari\'. iste quippe animus etiam
in dictis per ignorantiam non catholicis ipsa est correctionis praemeditatione
ac praeparatione catholicus. sed iste sit modus huius
uoluminis, ubi requiescat paululum lector, ut ad ea quae sequuntur
eius intentio ab alio renouetur exordio.